De rauwe Rotterdamse dance moet weer gaan leven

Uitgaansscene

Twee locaties in het Vierhavengebied – de voormalige gashouder Ferro en pakhuis Katoenveem – mogen van de gemeente worden verbouwd en geëxploiteerd. Party-ondernemer Ted Langenbach staat te popelen om een nachtclub te beginnen.

Ted Langenbach wil met het bordje ‘censored’ aangeven dat de doorgang van zijn plan met Katoenveem nog niet zeker is. Foto Rien Zilvold

Als het aan party-goeroe Ted Langenbach ligt wordt het nu leegstaande pakhuis Katoenveem op de Keilestraat in het Vierhavensgebied een nachtclub. „Het zou een kruising moeten zijn tussen clubs als Berghain in Berlijn en museum Palais de Tokyo in Parijs, met veel aandacht voor performance-art, mode, kunst en design. Iedereen kan een dj boeken maar een feest organiseren is iets anders. Ik geloof in het mysterie van een club. Een avond moet een experience zijn, van het in de rij staan tot de aankleding. De rauwe locatie speelt daarin een belangrijke rol.”

De uitgaansscene van Rotterdam is al een aantal jaren herstellende. Met de komst van Bird, BAR, Annabel, Transport en WORM naar het centrum heeft het publiek weer wat te kiezen in het weekeinde. Tel daar Factory 010, Toffler, de binnenkort te openen club De Fruithaven in het Sugu Warehouse en vele elektronische dancefestivals bij op en dan staat de stad er redelijk goed voor. Redelijk, want niet gelijk te stellen met de hoogtijdagen van Langenbachs Now&Wow en Parkzicht, toen mensen uit heel Nederland naar Rotterdam kwamen voor legendarische house- en hardcorefeesten.

Mogelijk zullen die tijden herleven. De PvdA diende een motie in om meer industriële panden beschikbaar te maken voor dancefeesten; de motie werd aangenomen. In die lijn zijn de voormalige gashouder Ferro en pakhuis Katoenveem aangewezen als mogelijke locaties voor dancemuziek. Jos Verveen (D66) diende de motie daarvoor in: „Het kwam ons ter ore dat de gemeente in gesprek was met een partij om Ferro te exploiteren. We hebben toen gepleit voor een open inschrijving zodat alle partijen in de stad een eerlijke kans maken op de exploitatie. Het is eigenlijk een kopie van de interventie die we op de Gouvernestraat hebben gedaan, wat heeft geresulteerd in KINO.” De locatie waar nu bioscoop KINO gevestigd is, wilde de vastgoedwethouder transformeren tot woningen. Zijn partij pleitte destijds voor een open inschrijving voor een culturele bestemming. „Sommige dingen kun je beter aan ondernemers overlaten.”

Binnenkort zullen de inschrijvingen geopend worden, vertelt cultuurwethouder Pex Langenberg (D66): „De eerste fase van de ‘marktconsultatie’ is geweest, waarin de projectleider in Nederland heeft rondgekeken naar geschikte partijen. Ook heeft hij geïnventariseerd wat een goede aanvulling zou zijn op het huidige aanbod in Rotterdam.” Langenberg ziet dat de uitgaansscene in Rotterdam zich de goede kant op ontwikkelt. „Zaken als BAR en Toffler zorgen al voor een goed klimaat. Maar Rotterdam kan nog wel een oppepper gebruiken. Je ziet een verschuiving in het uitgaan naar grotere feesten op bijzondere locaties, zoals bijvoorbeeld de Onderzeebootloods, waar Ahoy van plan is om frequenter feesten te organiseren. Daarin is genoeg ruimte voor locaties als Ferro en Katoenveem.”

Naar het zich laat aanzien zullen later dit jaar de partijen worden gekozen die de twee locaties mogen gaan ontwikkelen. „De gemeente heeft geen budget voor de verbouwing, dus het geld zal uit de markt moeten komen. Eind maart worden door verschillende partijen een paar feesten gegeven in Ferro, als proef.”

Pakhuis Katoenveem zou een kruising moeten worden tussen het Berlijnse Berghain en het Palais de Tokyo in Parijs. Foto Rien Zilvold

Nieuwe generatie

Het eerste feest in de Ferro werd in 2015 gegeven door Frankie Dros en Nino van den Bos, bekend als dj-duo Nino&Frankie en van de organisatie van het Blijdorpfestival. Dros: „Het is een hele mooie en bijzondere locatie maar ik heb me niet aangemeld om in maart iets te organiseren. Ik heb met ons feest CONTRA gezien hoe lastig en kostbaar het is om daar een event te produceren. Zelfs met drie partijen die alle kosten deelden was het lastig. Enkele partijen die zich hadden ingeschreven voor de proef die eraan komt en een datum hadden gekregen, hebben zich inmiddels teruggetrokken.”

Ted Langenbach richt zich mede daarom op Katoenveem, dat stevig verbouwd zal moeten worden. „Daarna passen er 1.500 tot 2.000 mensen in, maar met 800 is het ook gezellig.” Het wordt geen kopie van Now&Wow, ondanks het veelgehoorde sentiment dat de club gemist wordt. „Je moet dat niet willen reproduceren. Dit is voor een nieuwe generatie, vanaf 18 jaar, die nu aangewezen is op dure festivals en dorpsdiscotheken. Ik wil een erfenis voor de stad achterlaten.”

Het rijksmonument Katoenveem werd in 1920 gebouwd naar een ontwerp van J.J. Kanters, die ook Jobsveem ontwierp, waar Langenbach in 1999 de club Now & Wow begon. „Dat werd een groot succes. In die tijd kwamen artiesten als Junkie XL of Bennie Rodrigues nog voor een paar honderd euro draaien. We moesten daar uiteindelijk vertrekken om plaats te maken voor dure woningen.

Dat de uitgaansscene in Rotterdam jaren gemarginaliseerd is geweest, is volgens Langenbach deels de gemeente aan re rekenen. „Het DNA van de techno- en housescene ligt in Rotterdam. Het heien in de havens is het geluid van onze muziek. Wat wij in vijfentwintig jaar hebben opgebouwd wordt nu in Amsterdam verzilverd. Want wij moesten zo nodig een ‘urbanstad’ worden.” Hij refereert aan het mislukte gesubsidieerde podium ‘De Nieuwe Oogst’, waar miljoenen in werd geïnvesteerd en dat na een jaar in 2012 zijn deuren al sloot. De muziekfocus van het podium was urban, zoals hiphop en R&B. Zelf verloor hij al zijn spaargeld door in 2008 een half miljoen te investeren in WATT. „In drie maanden was dat over. Maar ik heb nog wel Iggy Pop en Lady Gaga naar Rotterdam kunnen halen in die tijd.” Het poppodium was weliswaar duurzaam, maar ‘lek’ qua geluid. „Er waren twee mensen die hardnekkig klaagden, ook als we niet open waren.”

Ted Langenbach en vriendin Pietra Ligura. Foto Rien Zilvold

Talentontwikkeling

In Rotterdam ontbreekt het volgens Langenbach op dit moment aan consistentie in de dancescene. „Uit het feit dat de Maassilo per zaterdagavond zes aanvragen krijgt voor een feest blijkt duidelijk dat meer underground locaties voor dance moeten komen. Perron, Bahn, Hoboken en Trash zijn dicht. Als er een nieuwe plek bijkomt is dat drie maanden even druk. Zo worden de hipsters de stad rondgepompt.” Lachend: „Maar daar doe ik zelf ook aan mee.” Hij ziet Katoenveem als een belangrijke spil voor de talentontwikkeling in de stad. „Op dit moment komen talenten niet verder dan Bird of BAR, terwijl ze met een vaste clubavond kunnen groeien.”

Frankie Dros betwijfelt of er genoeg partijen zijn om op dit moment elke week voor programmering te zorgen op de twee locaties. „Ik heb het gevoel dat het uitgaansklimaat erg schommelt in Rotterdam. Maar, tijdens CONTRA in de Ferro zag ik wel dat er genoeg animo was wat betreft publiek.” Hij ziet Vierhavens als een gebied met veel potentie. „Het ‘borrelt’ daar al een paar jaar. Ik zie dat er veel gebeurt maar ik heb het gevoel dat er nog geen knoop is doorgehakt qua beleid. Ook is het een nogal delicaat proces; er zijn veel kleine initiatieven nodig om bijvoorbeeld zo’n gebied als bij Biergarten, BAR en Annabel te creëren.”

Ondertussen is Langenbach al drie jaar bezig om Katoenveem in handen te krijgen. „Er zijn meerdere onafhankelijke investeerders die Rotterdam een warm hart toedragen en die bereid zijn om enkele miljoenen in het project te investeren. Ondertussen klagen dagelijks mensen tegen mij dat er niks te doen is.” Op dit moment valt Pietra Ligura in, zijn zakelijk partner en vriendin: „Als dit niet lukt pak ik mijn koffers en ga ik weg.”

    • Tara Lewis