‘Sporten op kunstgras met rubberkorrels kan gerust’

rapport EU-BUREAU

De korrels gemaakt van autobanden op velden van kunstgras brengen sporters daar niet in gevaar. Maar neem ze niet mee naar huis.

Er is geen reden om het sporten af te raden op kunstgrasvelden waarop rubberkorrels liggen die zijn gemaakt van oude autobanden. Maar voor de zekerheid: gebruikers moeten wel hun handen wassen voordat ze na het sporten weer wat eten.

Ook is het beter om schoenen en sportkleren buiten uit te trekken om te voorkomen dat de rubberkorrels binnenshuis komen. Eventuele wonden moeten sporters snel schoonspoelen. En rubberkorrels die in de mond terechtkomen, moeten niet worden ingeslikt.

Dat schrijft de ECHA, het chemicaliënveiligheidsagentschap van de Europese Unie. De Europese Commissie had de ECHA om een snel oordeel gevraagd vanwege de onrust die was ontstaan over giftige en kankerverwekkende stoffen in de rubberkorrels. Jaarlijks wordt 80.000 tot 130.000 ton van deze korrels op de Europese velden uitgestrooid.

De korrels zijn bedoeld om voetballers op de kunstgrasvelden een echt ‘grasgevoel’ te geven. De spelers kunnen dan bijvoorbeeld slidings maken zonder brandwonden van de kunstgrasvezels op te lopen. En de bal rolt op een manier die vergelijkbaar is met hoe die op een echt grasveld rolt.

Begin oktober vorig jaar veroorzaakte het tv-programma Zembla ophef met een uitzending over de mogelijke gevaren voor de gezondheid van stoffen die aan autobanden worden toegevoegd om het rubber de gewenste eigenschappen van autobanden te geven: polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAK’s), weekmakers en metalen. Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) reageerde toen direct geruststellend. De hoeveelheden gevaarlijke stoffen die uit de korrels vrijkomen liggen ver beneden geldende gezondheidsnormen, zei het instituut. Toen was er al sprake van een Europees onderzoek. Dat is dinsdag door de ECHA gepubliceerd.

De ECHA vindt de kans op kanker door PAK’s „erg laag” (kleiner dan 1 op een miljoen) door het spelen op een kunstgrasveld met rubberkorrels. Die inschatting geldt ook voor de mensen die aan de velden werken. De aanwezige metalen en andere chemicaliën zorgen helemaal niet voor gezondheidsproblemen, volgens de ECHA.

Hoger risico

Toch zijn er onzekerheden. Want de gebruikte korrels moeten dan wel zijn gemaakt van autobanden die voldoen aan het Europese maximumgehalte aan PAK’s. Als er onverhoopt meer PAK’s inzitten, dan is het risico hoger. Het kan zijn dat in autobanden, of ander rubbermateriaal dat van buiten de EU wordt geïmporteerd, andere concentraties aanwezig zijn.

De ECHA weet verder ook niet of de gecombineerde effecten van alle stoffen in de rubberkorrels anders zijn dan de afzonderlijke effecten ervan.

De ECHA vindt dat eigenaren en exploitanten van kunstgrasvelden de concentratries PAK’s en andere stoffen in hun rubbergranulaat moeten meten en bekend moeten maken. En mochten de kunstgrasvelden in indoorhallen liggen, dan moet er goed worden geventileerd.

    • Wim Köhler