Europees onderzoek: sporten op kunstgraskorrels is veilig

Het Europees Agentschap voor Chemische Stoffen (ECHA) deed onderzoek en trekt dezelfde conclusie als het RIVM.

Een medewerker van Vereniging Band en Milieu verzamelt rubberkorrels op een voetbalveld van kunstgras van voetbalvereniging Roda 23. Foto ANP

Het Europees Agentschap voor Chemische Stoffen (ECHA) concludeert na een onderzoek dat sporten op kunstgraskorrels een “zeer laag” risico kent. Daarmee sluit het zich aan bij de conclusies van het RIVM, dat in december al stelde dat de gezondheidsrisico’s “verwaarloosbaar” zijn.

De korrels zorgden in 2016 voor controverse nadat in een uitzending van Zembla bleek dat het materiaal, gemaakt van vermaalde autobanden, kankerverwekkend zou zijn. Verschillende sportclubs besloten tot nader order niet meer te sporten op de velden. Het RIVM stelde echter dat er weinig problemen waren met de korrels.

Het ECHA komt met soortgelijke conclusies. De kans op kanker is volgens de instantie “erg laag” aangezien de concentratie schadelijke stoffen in de korrels verwaarloosbaar is. Volgens het rapport is er in Nederland sinds de jaren tachtig een kleine toename in het aantal mensen tussen de 10 en 29 jaar oud dat leukemie krijgt. Maar, zo schrijft het ECHA, deze trend is niet veranderd sinds kunstgrasvelden in 2001 hun intrede deden in Nederland.

Wel zegt het ECHA dat de korrels irritatie aan de ogen en huid kunnen veroorzaken. Het agentschap adviseert sporters daarom in alle gevallen zich te wassen na het sporten op kunstgras. De instantie kreeg in juni de opdracht van de Europese Commissie om onderzoek te doen naar de gezondheidseffecten van het sporten op kunstgras.

Controverse in februari

In februari kwam de ophef rond het sporten op kunstgras weer terug. Wetenschappers van de Vrije Universiteit in Amsterdam maakten - wederom in een uitzending van Zembla - zich zorgen dat toch meer gevaarlijke stoffen kunnen vrijkomen uit kunstgraskorrels dan eerder gedacht. Dit concludeerden ze op basis van proeven met zebravis-eitjes die werden blootgesteld aan water met daarin de rubberkorrels. De geteste vissenembryo’s stierven allemaal.

In navolging van de Zembla-uitzending uitten wetenschappers van andere Nederlandse universiteiten kritiek op de proeven van de VU. De critici vonden dat het risico overdreven werd en spraken van “ongefundeerde stemmingmakerij”.

Een woordvoerder van het RIVM reageerde destijds op de uitzending dat er “geen nieuwe feiten aan het licht zijn gebracht”. Tegenover NRC:

“Onze onderzoekers staan nog volledig achter het rapport. Voor het publiek is het nu heel lastig wat ze hiervan moeten denken. Wij gaan binnenkort nog eens met de kritische wetenschappers om de tafel zitten.”