Moeten mijn kinderen wel of niet verplicht naar muziekles?

Elke week legt opvoedvragen van lezers voor aan deskundigen.
Illustratie Martien ter Veen

Moeder: „ Ik wil dat mijn dochters (9 en 13 jaar) allebei een sport beoefenen én een muziekinstrument leren spelen. Dat vind ik goed voor hun ontwikkeling. Ik heb het zelf vroeger ook gedaan en daar ben ik blij om. Hun vader niet en hij ziet dat als een gemis. Een muziekinstrument leren spelen is goed voor de hersens; onderzoek laat zien dat kinderen beter leren nadenken. We gunnen het onze kinderen, we zien het als een geschenk.

Welke sport, en welk instrument mogen ze zelf weten. De oudste begon op haar vijfde met viool, speelde daarna één jaar drums en nu één jaar piano. De jongste heeft twee jaar piano gespeeld bij een leuke juf. Maar tegenwoordig is het echt hangen en wurgen, ze heeft geen klap zin om te oefenen en de huidige juf verergert het door haar steeds bestraffend toe te spreken dat ze niet heeft geoefend. Ze krijgt de ene reprimande na de andere, ik krimp zelf ook een beetje in elkaar als ik het hoor. Van mij moet ze het seizoen afmaken en ik zeg haar elke keer te oefenen, maar het gaat niet van harte. Ze doet al aan judo, paardrijden en wil volgend seizoen ook nog op voetbal of dans. Zal ik mijn ideaal van muzikale vorming maar loslaten, of heeft ze gewoon pech met de juf?”

Naam en woonplaats zijn bij de redactie bekend. De rubriek Opgevoed is anoniem, omdat moeilijkheden in de opvoeding gevoelig liggen.

Wilt u een dilemma in de opvoeding voorleggen? Stuur dat naar opgevoed@nrc.nl. Ook reacties zijn welkom.

Time-out

Marga Akkerman: „Als je een kind enthousiast wilt maken voor het bespelen van een instrument, gaat dat het beste als het speels wordt aangepakt. Dat levert muziekplezier op voor leerling en docent. Die speelsheid is er in de muziekles van uw dochter niet meer. Zelfs als zij zou barsten van het talent, leidt bestraffen niet tot meer inzet. In het volwassen leven kunnen mensen overspannen raken van dit soort situaties. Dat werkt bij kinderen net zo. Met het tonen van haar tegenzin reageert ze juist gezond. Bovendien kan een kind van haar leeftijd niet overzien wat het betekent om te kiezen voor muziekles. Geef haar een time-out voor onbepaalde tijd, om te voorkomen dat haar weerzin nog groter wordt. Opvoeden in muziek kan op zoveel manieren. Er zijn kinderconcerten, streetdance-lessen, tv-programma’s met kindermuziek. Draai muziek in huis, speel zelf op een instrument, maak op die manier de belangstelling voor muziek een vanzelfsprekend onderdeel van uw opvoeding. Voor de hersenen schijnt dat niet zo heel veel anders te zijn dan het zelf bespelen van een instrument. En wie weet raakt uw dochter na een tijdje weer enthousiast om zelf muziek te gaan maken.”

Niet van deze tijd

Bas Levering: „Ik zou wel eens willen weten hoe ouderwets uw standpunt tegenwoordig gevonden wordt. Niet dat het daarmee per se slecht is, maar muziek moeten leren spelen is niet echt meer van deze tijd. Voor veel van mijn generatiegenoten betekent de muziekles van hun jeugd een waar trauma en als ze in een ruimte komen waar zo’n zwart monster van een piano staat, draait hun maag nog om in hun lijf. Maar u heeft gelijk, er zijn er ook die spijt hebben en die vinden dat hun ouders hen best wat meer achter de broek hadden mogen zitten. Dat is hét probleem van de opvoeding van adolescenten.

Ik hoor u wel over een pianojuf die straf uitdeelt als er niet geoefend wordt, maar lees niet of er bij uw dochter ook enig muzikaal talent te ontdekken is. Zelfs de talentvolle kinderen zullen veel moeten oefenen, maar in sommige gevallen heeft al dat ge-oefen gewoon weinig zin. En als het om wenselijke muzikale vorming gaat, is er veel meer in de aanbieding dan het leren beheersen van één instrument. Op negenjarige leeftijd wel altijd een teamsport, zou ik zeggen.”