De botsende belangen van Google en Uber

Zelfrijdende auto’s

Uber en Alphabet, Googles moederbedrijf, liggen op ramkoers. Uber zou cruciale data hebben gestolen, en de concurrentiestrijd laait op.

Zoek de tien verschillen.

Even leek het erop dat voormalig Google-medewerker Anthony Levandowski de geschiedenis in zou gaan als de briljante techneut die zijn piepjonge bedrijfje Otto voor 680 miljoen dollar wist te verkopen aan transportdienst Uber.

Dat is niet helemaal hoe ze het bij Google zien. Daar beschouwen ze Levandowski als een ordinaire dief. Deze week diende Waymo, voorheen Googles autoproject, een aanklacht in bij de rechtbank van San Francisco wegens bedrijfsspionage.

De toelichting laat weinig ruimte voor interpretatie over: „Hij downloadde 9,7 gigabyte aan vertrouwelijke bestanden en bedrijfsgeheimen, waaronder ontwerpen en testgegevens. Daarna verbond hij een externe harde schijf aan de laptop. Vervolgens wiste en formatteerde Levandowski de laptop in een poging zijn sporen te wissen.”

Levandowksi zou 14.000 bestanden hebben gekopieerd. Ook andere Otto-medewerkers zouden informatie gestolen hebben. Het is niet duidelijk hoe deze details boven water zijn gekomen en of ze wel kloppen.

De zaak kwam volgens de aanklacht aan het rollen door een klassieke cc-fout: een leverancier van Uber kopieerde zijn mailbericht per ongeluk naar iemand van Waymo – tegenwoordig onderdeel van Googles moederbedrijf Alphabet.

Uit de mail bleek dat de technische details van de LIDAR-sensor van Uber verdacht veel overeenkomsten vertonen met die van Waymo. De LIDAR-sensor tast met een ronddraaiende laser de omgeving af, detecteert andere weggebruikers en is essentieel voor een zelfrijdende auto.

Levandowski richtte begin 2016, met enkele andere oud-medewerkers van Google het bedrijfje Otto op. Ze bouwen technologie om vrachtwagens op eigen houtje te laten rijden op de snelweg. De chauffeur kan achterin de cabine een dutje doen en neemt het stuur weer over zodra de truck de snelweg verlaat. Uber nam Otto afgelopen zomer over voor 680 miljoen dollar en Levandowski kreeg de leiding over alle activiteiten van Uber op het gebied van zelfrijdende voertuigen.

In elkaars vaarwater

Google werkte altijd nauw samen met Uber. Googles moederbedrijf Alphabet heeft nog een belang van 7 procent in Uber (waarvan de geschatte waarde 70 miljard dollar bedraagt).

Normaal zet Alphabet zijn intellectueel eigendom alleen in als verdediging in patentoorlogen. Maar het bewijsmateriaal lijkt zo overtuigend dat Alphabet toch voor de (juridische) aanval kiest, met als toevoeging dat het „een moeilijke beslissing” was.

De aanklacht komt op een moment dat Google en Uber in elkaars vaarwater belanden. Google werkt aan diensten om ritten te delen, Uber ontwikkelt zelfrijdende auto’s. Die moeten ooit menselijke chauffeurs vervangen – Ubers grootste kostenpost.

Uber gebruikt Google-data voor zijn kaart en ontwikkelt daarnaast eigen kaarttechnologie. In een poging Google bij te benen, ronselde Uber wetenschappers van de prestigieuze universiteit Carnegie Mellon om robotauto’s te bouwen. Die samenwerking was niet zo succesvol, maar met Otto kocht Uber in één keer Googles all star team van robotica-experts, waaronder Nederlander Jur van den Berg. Hij was eerder weggekocht door Apple maar sloot later weer aan bij zijn voormalige mede-Googlers.

Zelfrijdende hype

Google liep lang voorop met de ontwikkeling van zelfrijdende auto’s: al in 2007 nam het bedrijf wetenschapper Sebastian Thrun aan om de techniek te verfijnen. Dat leidde tot een hype onder tech- en autobedrijven, die lonkten naar de Google-specialisten.

Google had moeite het personeel vast te houden. Het bedrijf splitste zijn autodivisie af als ‘Waymo’ onder de Alphabet-paraplu, met kleinere ambities. Zo bevroor Google de plannen voor een taxi zonder stuur.

Een andere ambitie is niet opgegeven: Alphabet wil onder meer met Fiat-Chrysler autodeeldiensten ontwikkelen en begeeft zich op Ubers terrein. Het model dat Uber bedacht – efficiënter vervoer door vraag en aanbod en locatiegegevens te combineren – is ook Google op het lijf geschreven. Dat bedrijf heeft locatiedata van een miljard gebruikers, een digitale kaart en ‘sociale’ navigatiesoftware van Waze. Waze laat automobilisten ritten met elkaar delen door te carpoolen.

Een botsing tussen Google en Uber is onvermijdelijk. Dave Drummond, een prominente Google-directeur, stopte als commissaris bij Uber. Dat lijkt op de manier waarop Apple en Google in onmin raakten zodra Google de smartphonemarkt betrad.

Uber noemt de rechtszaak een ‘ongegronde poging om een concurrent te dwarsbomen’. Een woordvoerder:

‘We have reviewed Waymo’s claims and determined them to be a baseless attempt to slow down a competitor and we look forward to vigorously defending against them in court.’

Of de beschuldiging nu klopt of niet, die externe harde schijf van Anthony Levandowski kan het excuus zijn dat Uber en Google nog zochten om de volgende techoorlog te ontketenen.

Toen alles nog koek en ei was: Anthony Levandowski geeft in 2013 een lezing op de Berkeley-universiteit als ‘Distinguished Innovator’ in dienst van Google.