6,75 hectare is genoeg voor alle Nederlandse wiet

Cannabisteelt

Hebben tuinders al plannen om wiet te gaan verbouwen, nu dit mogelijk gedoogd gaat worden? „Wat niet is kan nog komen.”

Cannabisplanten in Zaltbommel. Glastuinbouwers kunnen de plant efficiënter kweken dan kleine thuistelers. Foto Piroschka van de Wouw / ANP

Een teler in de glastuinbouw kijkt naar onderhoud per plant. Bij slap hangende groente in de kas, zoals de komkommer of de tomaat, moet je elke week het touwtje verplaatsen. Dat vergt tijd en moeite, dus hoge arbeidskosten. Groente verbouwen die op zichzelf staat is veel kostenefficiënter. Helemaal als één vierkante meter vier oogsten per jaar oplevert, zoals die van de wietplant.

Nee, concrete ideeën om wiet te verbouwen heeft hij nog niet gehoord, zegt Ruud Paauwe, directeur van LTO Glaskracht Nederland, belangenbehartiger van de tuinbouw. „Maar wat niet is kan nog komen.” Want interesse is er zeker, zegt ook LTO-bestuurder en tomatenkweker Tom Ammerlaan. „Voor iemand met groene vingers is dit een uitdaging.”

Toegegeven, de praktijk van gedoogde wietteelt in Nederland is nog ver weg. De Tweede Kamer stemde dinsdag weliswaar in met een wetsvoorstel van D66 dat dit regelt, in de Eerste Kamer is nog geen zicht op een meerderheid.

Maar stel dat de wet er komt, hoe ziet de praktijk er dan uit? Wie gaat al die wiet telen? Wat zijn de gevolgen voor de markt, de volksgezondheid?

De effecten zijn niet te voorspellen, erkende Initiatiefnemer van de wet Vera Bergkamp (D66). Maar de eerste gedachtenexperimenten over gedoogde wietteelt komen op gang. Naar een besloten bijeenkomst in Den Haag kwamen woensdag ruim tweehonderd coffeeshopondernemers. „Veel ondernemers hebben het gevoel dat nu een vorm van samenwerking nodig is”, zegt Joachim Helms, voorzitter van de Bond van Cannabisdetaillisten.„De prijs, die zal cruciaal worden voor het slagen van de wet”, zegt Stijn Hoorens, drugsonderzoeker bij RAND Corporation. Bij een stijgende prijs zullen consumenten alsnog de illegale markt opzoeken. Bij een dalende prijs zijn negatieve effecten op de volksgezondheid te verwachten.

Effecten op de keten, en daarmee de prijs, zal gedoogde wietteelt ongetwijfeld hebben, zegt Hoorens. Coffeeshopondernemers zullen wiet niet meer afnemen van kleine zoldertelers maar van vergunninghouders. „Dat levert schaalvoordelen op en dat drukt de prijs.” Ook het wegstrepen van de risicokosten voor ‘pakkans’ zal tot prijsdaling leiden. Anderzijds zijn er ook prijsverhogende factoren: belastingheffing, energie (nu illegaal afgetapt), kosten voor kwaliteitseisen, monitoring en bewaking. Onduidelijk is of wiettelers die nu illegaal kweken, voor een vergunning in aanmerking komen. Hoorens: „Ik denk eerder aan boeren in het Westland.”

Simpele rekensom

Er zal, afhankelijk van de consumptie, 1,5 tot 6,75 hectare nodig zijn om alle coffeeshops te bevoorraden. Dat leert een simpele rekensom op basis van WODC-schattingen over binnenlandse jaarconsumptie (28-119 ton), aantal oogsten per jaar (vier), gemiddelde opbrengst per plant (29,4 gram) en aantal planten per vierkante meter (15). Zo’n oppervlak is ongeveer gelijk aan dat van één glastuinbouwbedrijf. Investeringen zullen waarschijnlijk minimaal zijn. In de glastuinbouw zijn belichting en groeisystemen voor wietteelt optimaal.

„Misschien dat we er in de glastuinbouw nog wel méér uit kunnen halen dan illegale telers”, zegt Ammerlaan, die 5,5 hectare tomaten verbouwt. Niet dat hij wietteelt zou overwegen als die mogelijkheid er werkelijk is. „Je doet het er niet zomaar even bij.”

Correctie (23 februari 2017): Ruud Paauwe (niet: Pauwe) is directeur, niet voorzitter van LTO Glaskracht Nederland [red.].