Actie in België voor zorg à la Hugo Borst en Carin Gaemers

Niet alleen in Nederland, ook in België groeit de bezorgdheid over de kwaliteit van de zorg.

Foto screenshot YouTube/Ook mijn zorg

Vandaag start in België een actie die lijkt op het initiatief in Nederland van AD-columnist Hugo Borst en Carin Gaemers met hun manifest over de ouderenzorg.

Dorien Meulenijzer, (zelf gehandicapt en gemeentelijk ‘toegankelijkheidsadviseur’ in Leuven) en Bieke Verlinden (schepen, ofwel wethouder, sociale zaken in Leuven) lanceren een campagne om aandacht te vragen voor de staat van de zorg in hun land. Volgens Meulenijzer en Verlinden loopt het systeem vast “in starre regels en procedures”. Dat schrijven ze vandaag in een artikel op de website van weekblad Knack.

Wc-bezoek tevoren plannen

De 28-jarige Meulenijzer heeft er dagelijks mee te maken. Ze moet een groot deel van haar wc-bezoeken drie dagen tevoren plannen. Meulenijzer lijdt aan een spierziekte waardoor ze niet kan lopen en bijna geen kracht in haar armen heeft. Van ’s morgens tot ’s avonds heeft ze daarom hulp nodig. Vaak tillen steeds andere hulpverleners haar op de wc, en per keer kost het vijf euro. “Sinds ik mijn ouderlijk huis verliet hebben zeker tweehonderd verschillende zorgverleners mijn naakt gezien.” Hierdoor voelt zij zich vaak “een object”.

Lees ook over dezelfde zorgproblematiek in Nederland: Verpleeghuizen worstelen met toilet-dilemma

Op site van Knack schrijven Meulenijzer en Verlinden:

“Rendementsdenken en productiviteitsdruk leiden ertoe dat in de zorg geen minuut nog ongepland is. Elke seconde dient maximaal benut. Gevolg: de tijd die nodig is voor echte zorgzaamheid, gaat verloren.”

Naakte vrouw op lopende band

In een filmpje dat is gemaakt op hun initiatief en dat zij vandaag lanceren, zit een jonge naakte vrouw op een lopende band in een fabriek. Een van de commentaarstemmen is van Meulenijzer, die haar eigen verhaal vertelt:

“Het draait eigenlijk allemaal om tijd. Zoveel mogelijk patiënten op een zo kort mogelijke tijd. Dat is het gevoel dat je krijgt als je verzorgd wordt.”

Dorien Meulenijzer merkt dat haar zorgverleners onder hoge tijdsdruk werken en zich daar niet altijd prettig bij voelen. Meulenijzers ochtendritueel duurt twee uur: eerst komt – steeds op een ander tijdstip – de verpleger die haar uit bed haalt en haar in de ‘handymove’ helpt, een lift waarmee zij uit haar bed kan worden opgetild. Daarna wordt zij geholpen met douchen en aankleden. Later op de ochtend komt een andere hulp, die onder meer de gordijnen opent en Meulenijzers haren droogt.

50 hulpverleners voor één persoon

Die taken mogen volgens de protocollen niet door dezelfde hulpverlener worden verricht. “Ik zit dus in het donker met natte haren te wachten tot de volgende hulp komt.” Volgens Bieke Verlinden is de zorg, net zoals aan de lopende band, „een pakket handelingen geworden dat afgewerkt moet worden”. “Zorgverleners moeten tijdens hun werk vaak erg letten op de tijd. Ze hebben zestig seconden om een patiënt uit bed te halen, twee minuten om te douchen. Voor alles bestaat een strak geregisseerd draaiboek.” Maar juist bij de zorg is het zo belangrijk dat er naar de specifieke behoefte van het individu gekeken wordt, vindt Verlinden.

“Elke oudere is toch niet op exact hetzelfde moment moe, of doet er toch niet even lang over om naar de wc te gaan?”

In totaal zijn er op het moment ongeveer vijftig hulpverleners die zich met de zorg van Meulenijzer bezighouden. „Als ik dit aan anderen vertellen reageren zij soms enthousiast, alsof het goed is dat zoveel mensen voor mij zorgen.” Maar Meulenijzer zou liever zien dat zij wordt verzorgd door minder mensen die haar vaker zien, zodat ze weten welke zorg bij haar past.

#ookmijnzorg

Meulenijzer en Verlinden roepen mensen op om op sociale media hun verhalen over de gezondheidszorg te delen met de hashtag #ookmijnzorg. Zij willen dat de discussie over de zorg grondig gevoerd gaan worden. “We moeten de juiste schuldige aanwijzen”, zegt Bieke Verlinden. En dat is volgens haar “een systeem dat al decennialang scheefgroeit onder de principes van de markt”. Meulenijzer en Verlinden willen dat “menselijke relaties centraal gesteld worden en zorgverleners de tijd geven om het verschil te maken in mensenlevens”.

Ook in Nederland is bureaucratie in de gezondheidszorg een belangrijk thema. Eind vorig jaar kwam een verpleeghuis in opspraak wegens een vermeend ‘plascontract’. Een vrouw zou drie keer per dag op gezette tijden naar het toilet mogen.