YouTuber PewDiePie vindt Hitler-grap entertainment

YouTube

YouTuber PewDiePie maakte negen video’s met antisemitische grappen. YouTube greep in.

De Zweed PewDiePie (Felix Kjellberg) zou vorig jaar 15 miljoen dollar hebben verdiend. Foto AFP

De meesten kennen de grootste YouTuber ter wereld zo: De Zweed PewDiePie, echte naam Felix Kjellberg (27), zit in zijn krappe studio, praat in zijn camera en geeft commentaar op dingen die hij ‘schokkend’ of ‘gestoord’ vindt. Zijn opstandige en soms provocerende video’s, een mix van gamevideo’s, sketches en commentaar, zijn miljarden keren bekeken. Zijn YouTubekanaal heeft 53 miljoen abonnees.

Maar vorige week maandag maakte Maker Studios, het YouTube-platform dat eigendom is van Disney, bekend de langdurige samenwerking met PewDiePie te verbreken. YouTube kondigde vlak daarna aan dat het tweede seizoen van PewDiePie’s realityserie gecanceld werd, en maakte bekend hem uit ‘Google Preferred’ te gooien – het lucratieve advertentieprogramma waar alleen de populairste YouTubers toegang toe krijgen.

De reden was een artikel in The Wall Street Journal. De krant ontdekte dat PewDiePie sinds augustus 2016 in totaal negen YouTube-video’s plaatste die naziverwijzingen en antisemitische grappen bevatten. De Hitlergroet en het volkslied van nazi-Duitsland waren op zijn YouTube-kanaal te zien en voor een – inmiddels verwijderde – video die PewDiePie op 11 januari plaatste, huurde hij via de freelance-website Fiverr twee Sri Lankaanse mannen in om een bord met de tekst ‘Dood aan alle Joden’ omhoog te laten houden – de twee mannen verklaarden dat ze niet wisten wat erop stond.

Volgens PewDiePie waren de video’s entertainment en niet politiek. Hij schreef op Tumblr dat hij aan wilde tonen ‘hoe gestoord de moderne wereld is, waarin mensen van alles willen zeggen in ruil voor 5 dollar.’

De ‘schokkende’ humor van PewDiePie is niet uitzonderlijk in de YouTubegemeenschap. Prank-video’s die de vaak jonge kijker moeten verbazen of laten lachen, zijn ook in Nederland populair. Maar de PewDiePie-video’s zoeken niet alleen de grens op, ze worden ook geprezen op neo-nazi-platforms. The Daily Stormer verwonderde zich in een artikel over de video’s van PewDiePie en vroeg zich af of hij daadwerkelijk een nazi is. „Uiteindelijk maakt het niet uit”, schreven ze. „Het effect is hetzelfde: het normaliseert nazisme, en marginaliseert onze vijanden.” Met zijn video’s, schrijft nieuwssite Vox, doet PewDiePie hetzelfde als de extreem-rechtse onlinebeweging Alt Right: hij gebruikt ‘grappige memes’ om racisme te verspreiden en te normaliseren.

In een video die PewDiePie op 16 februari op YouTube plaatste, zegt hij niet te hebben geweten dat hij maandenlang werd geprezen door neonazi’s. Hij wijst juist naar de media. De ophef zou een aanval zijn om zijn invloed en economische succes naar beneden te halen - vorig jaar zou hij volgens zakenblad Forbes 15 miljoen dollar hebben verdiend.