Slechte woningen, kansrijke wijk

Rotterdam

In de Tarwewijk gaan 168 woningen plat, de eerste van de 10.000 die Rotterdam wil aanpakken. Wat gebeurt er met de bewoners?

Foto Merlin Daleman

Ergens is het wel jammer dat hij zijn huis kwijtraakt, zegt Vincent Heymans (68). Hij woont al twaalf jaar in de Wuysterstraat in Rotterdam-Zuid, en dinsdag kwam de gemeente vertellen dat zijn buurtje wordt gesloopt om plaats te maken voor eengezinswoningen. Maar erg rouwig is hij niet, hij woonde er de laatste tijd al minder prettig. „Er is een paar keer ingebroken beneden in de kelder, en het onderhoud aan de woningen aan dit portiek is belabberd. De vereniging van eigenaren doet niets.”

De oud-zeeman is eigenaar van zijn appartement, en wordt door de gemeente uitgekocht. Hij weet niet of hij genoeg geld krijgt om een nieuw appartement te kopen. „Maar ik wil best gaan huren. De gemeente zei dat ze alles zou regelen. Ik wil er in ieder geval niet op achteruitgaan.”

Het appartement van Heymans hoort bij de vier blokken in de Tarwewijk die worden gesloopt, 168 woningen in totaal. Gebouwd in de jaren veertig, verouderd, verwaarloosd, klein. De appartementen zijn ook scharriger dan de woningen direct in de buurt. Als je rondloopt, zie je afbladderende kozijnen en hier en daar gebarsten ramen – enkelglas. In sommige vensters staan kandelaars en orchideeën, andere zijn verduisterd met slordig opgehangen slaapzakken of lappen.

De woningen zijn allemaal particulier bezit, voor tweederde verhuurd, veelal door eigenaren die meer huizen in de blokken bezitten. Heymans is een van de ruim vijftig eigenaren die hun eigen appartement bewonen.

„Dit is een belangrijk moment voor Rotterdam-Zuid”, zegt wethouder Ronald Schneider (Leefbaar Rotterdam). Wat hem betreft zijn dit de eerste van de 10.000 woningen op Zuid die volgens dit college rigoureus moeten worden aangepakt: samenvoegen, als kluswoning verkopen, of slopen. Alleen dan kan Rotterdam-Zuid volgens opeenvolgende colleges uit zijn langdurige achterstandspositie komen wat werkloosheid, opleidingsniveau en inkomen betreft.

Wooncarrière

Schneider: „In deze wijken is een heel onevenwichtige bevolkingsopbouw, en een hoge doorstroming. Bovendien kunnen mensen binnen de wijk geen wooncarrière maken. Het gaat hier om heel slechte woningen, in een kansrijke wijk.”

Voor deze woningen is de financiering geregeld. Minister Blok (Wonen, VVD) zegde vorige zomer – eindelijk – geld toe voor de aanpak van de woningen op Zuid, 35 miljoen tot 2022. Maar samen met de 50 miljoen van de gemeente is het slechts genoeg voor ongeveer 850 woningen – uitgaande van een ton verlies per woning.

Marco Pastors, die als hoofd van Nationaal Programma Rotterdam Zuid al jaren bezig is de achterstanden weg te werken, verwacht grote vraag naar de 72 eengezinswoningen die in de plaats komen van de te slopen blokken. Corporatie Woonstad wordt eigenaar, de huizen vallen in de hoogste categorie sociale huurwoningen, met een maandhuur tussen 628 en 711 euro.

Waar de bewoners van de oude huizen heen moeten? Daar voorzien Pastors en Schneider geen grote problemen. De sloop begint pas in 2020, en de meeste bewoners huren. „Er is genoeg aanbod van goedkope woningen in Rotterdam”, zegt Schneider. De komende drie maanden zijn dagelijks consulenten beschikbaar om mensen op weg te helpen.

Geldt dat ook voor mensen die in hun eigen huis wonen, de eigenaren-bewoners? Het gaat om heel goedkope woningen – laatst stond hier een appartement voor 65.000 euro te koop, zegt Pastors. Eigenaren krijgen de taxatiewaarde en een schadeloosstelling. Kunnen zij daar elders iets voor terugkopen? De antwoorden van Pastors en Schneider worden wat vager. Er moet gekeken worden naar de woonwensen van de bewoners, misschien zijn ze blij met een goed bod. Het woord ‘maatwerk’ valt.

Petra Landlust is zo’n eigenaar-bewoner. En dinsdag, toen ze net hoorde dat ze weg moest, was de stemming „niet opperbest”. Ze woont al 32 jaar aan de Wuysterstraat. De appartementen in haar portiek hebben wél dubbelglas en staan strak in de verf. „Mijn dochter is in dit huis geboren!”

Maar nu is Landlust opgelucht. Ze komt net terug van een van de contactpersonen van de gemeente, die in een buurthuis vragen beantwoorden. „Ik ga niet zeggen wat precies, maar de gemeente doet een goed bod. We hoeven niet opnieuw te beginnen.” Opnieuw beginnen? Ja, Landlust woont hypotheekvrij, na een leven lang sparen en aflossen. „Door het bod van de gemeente hoeven we er niet in inkomen op achteruit te gaan.”