Debat over euthanasie bij diep demente mensen (1)

Valt dit dan niet onder het recht op zelfbeschikking?

De discussie over euthanasie bij vergevorderde dementie op basis van een duidelijke wilsverklaring lijkt meer te gaan over de gewetensnood bij artsen om die euthanasie uit te voeren dan om het principe van de zaak: wie heeft er meer recht op de zeggenschap over het wilsonbekwame nog levende lichaam van het gedementeerde individu? Datzelfde individu in betere, wilsbekwame tijden of de buitenwereld? Valt dit niet onder het recht op zelfbeschikking? Dat is de kernvraag.

Of er daadwerkelijk sprake is van ondraaglijk en uitzichtloos lijden kan op het moment van de waarheid nu eenmaal niet meer door de wilsonbekwame hersenen aangegeven worden én door niemand anders meer met zekerheid vastgesteld of uitgesloten worden.

Bij een comateuze patiënt met onherstelbaar beschadigde hersenen door een ongeval, bloeding, infarct of infectie is levensbeëindiging door passieve euthanasie, het staken van levensondersteunende behandeling, geaccepteerd, zelfs zonder wilsverklaring. Ook het handelingsonbekwame lichaam behorende bij de onomkeerbaar afgetakelde hersenen bij vergevorderde dementie kan alleen met intensieve verzorging in leven worden gehouden.

Waarom mag een mens er met voorbedachte rade niet voor kiezen onder die omstandigheden niet door te willen leven?


Radioloog en filosoof, Wateringen

Euthanasie bij dementie(2)

Dit lijkt zelfbescherming

„Om het lijden van mensen met dementie te verlichten, beschikken we over andere en meer proportionele middelen.” Beetje raadselachtig slot van het betoog van Cees Hertogh en ouderengeneeskundigen, waarin zij zich keren tegen euthanasie bij diep dementen (15/2). Eerder viel in Trouw te lezen wat hij bedoelde: palliatieve sedatie, eventueel continue diepe sedatie (CDS). De richtlijn die voorschrijft dat CDS alleen mag als de dood binnen twee weken te verwachten is, moest dan maar aangepast. Het moest langer mogen duren. In deze krant schreef ik dat palliatieve sedatie een ‘trage euthanasie’ aan het worden was. Boze reacties: het waren verschillende zaken. Iemand van de Levenseindekliniek: „Het is irreëel als een arts bij een verzoek om euthanasie zegt de voorkeur te geven aan palliatieve sedatie. Vanuit de dokter denkend is dat voorstelbaar, maar naar de patiënt is dat een vorm van bedrog.”

Ik vraag me af waar het bij het artsenprotest nu om gaat: om bescherming van de ‘weerloze’ patiënt, of om zelfbescherming. Voorstellen als die van Hertogh doen vermoeden dat het laatste zwaar weegt.