Recensie

Vier redenen waarom ‘RTL Late Night’ instort

Wat is er toch aan de hand met RTL Late Night? Vier pogingen tot een verklaring.

Wat is er toch aan de hand met RTL Late Night? Halverwege het vierde seizoen storten de kijkcijfers vrij plotseling in, terwijl Humberto Tan op het eerste gezicht niets anders doet dan voorheen. Toen de talkshow op de late avond in 2013 begon, werd de ingedutte concurrent op NPO1, Pauw & Witteman (VARA), vrij snel overvleugeld. Jeroen en Paul waren op elkaar uitgekeken, Humberto was de leuke nieuwe buurjongen.

De NPO haastte zich te verklaren dat die twee programma’s niets met elkaar te maken hadden: het ene bood informatie met een vleugje entertainment, het andere was bedoeld als amusement, met af en toe een serieuze gast. Dus het was geenszins de bedoeling van de VARA om de strijd aan te gaan; de netmanager verklaarde al blij te zijn met rond de half miljoen kijkers, zeg maar de helft van Humberto.

Witteman keerde terug naar zijn grote liefde, de klassieke muziek, en Pauw ging solo door. Mede ten gevolge van zijn hernieuwde elan, werd die half miljoen wel vaak gehaald, het verschil werd kleiner en een paar keer per jaar kwam Pauw zelfs hoger uit dan RTL Late Night. Structureel bleef de publieke late avond wel de underdog, voor een kleiner, fijner publiek.

Vanaf januari van dit jaar, toen Jinek (KRO-NCRV) begon aan haar vervangbeurt tot aan maart, gingen de verhoudingen ineens kantelen. Nu zijn de rollen omgedraaid. De cijfers van deze week in duizendtallen, in de strijd Jinek-Tan: maandag 951-601, dinsdag 1.425-468 (een record, dankzij Patricia Paay), woensdag 950-482. Eva trekt gemiddeld twee keer zo veel kijkers als Humberto. Wat is hier aan de hand?

Vier pogingen tot een verklaring.

1. Mojo

Jinek draait als een tierelier. Ze heeft haar mojo gevonden en behandelt zelfs ernstige onderwerpen met een vrolijk soort naïviteit, die ook oude bromberen weet te overtuigen.

2. Voorspelbaar

Als RTL Late Night op een eigen en ander publiek mikt, waar wel aanwijzingen voor zouden zijn (optimistischer, multicultureler, lichter), zou de sprong voorwaarts van Jinek geen afdoende verklaring bieden. Maar je voelt dat bij Tan de tomeloze energie iets afneemt. Je zou zelfs kunnen stellen dat de formule inmiddels nogal voorspelbaar uitpakt.

Vooral promotie voor andere programma’s en muziek geeft de toon aan, waarbij alles prachtig en schitterend blijkt te zijn. Ook DWDD (VARA) lijdt aan dat euvel, maar de crisis daar is niets vergeleken bij het drama van RTL Late Night.

3. Politiek

Ook in verkiezingstijd schuwt RTL Late Night de politiek nagenoeg volledig. Daar zouden de mensen immers nu hun buik wel vol van hebben.

Jinek stelde daarentegen een parlementair verslaggever aan, Jaïr Ferwerda, die in korte PowNews-achtige items jaagt op kopstukken bij de ‘patatbalie’ van de Kamer. Naarmate de campagne vordert, en de race de allure van een thriller aanneemt, willen de mensen thuis daar juist wel naar kijken.

4. Sidekick

De enige echt vast te stellen verandering in Tans vierde seizoen is de vervanging van sidekick-videojockey Luuk Ikink (die naar RTL Boulevard vertrok) door nieuweling Marieke Elsinga. Die presenteert de kattenfilmpjes en viral video’s van de dag vaardig, maar mist de droge humor van Ikink. Boulevard handhaaft zich daarentegen aardig, na het vertrek van Albert Verlinde. Vaak zie je dezelfde items later op de avond terug bij Humberto (Jan Smeets over Justin Bieber, Peter R. de Vries over alles). Er gaat dus ook daar iets niet goed.