Studentenhuis werd ineens peperduur yuppencomplex

Duur

In nog geen week tijd werd studentencomplex North Orleans het meest controversiële gebouw van Amsterdam. „Schandalig, dit.”

Wooncomplex North Orleans was voor studenten maar kost 1.250 euro per maand. "De gemeente heeft zitten slapen." Foto Floris Lok

Het wordt een kleine guerrilla-actie, zegt Ieteke Schouten. De PvdA-fractiemedewerker staat woensdag met Jonge Socialisten en studentenvereniging ASVA voor de Food Market in Noord, om voor wooncomplex North Orleans te demonstreren. Met het opvallende hekwerk op de balkons heeft het geheel, gelegen op – nu nog – een achterafterreintje bij de Meeuwenlaan, veel weg van een Mississippi-boot.

Het protest vindt plaats nadat het gebouw in nauwelijks een week het meest controversiële wooncomplex van Amsterdam werd. Dat had alles te maken met de huurprijs. Die kwam te liggen rond de 1.250 euro, nog los van een bedrag aan servicekosten. In eerste instantie misschien geen on-Amsterdamse prijs, ware het niet dat de gemeente eerst zei dat hier studentenwoningen zouden komen.

En dan is 1.250 euro nogal fors (de kamers zijn wel gemeubileerd). Het bedrag zorgde voor veel verontwaardiging, en North Orleans werd in no time het symbool van de problematiek van de overspannen Amsterdamse huizenmarkt. Het gebouw richtte zich opeens op young professionals, waarvan een deel uit het buitenland. Wethouder Ivens (SP) zag zich genoodzaakt uitleg te geven aan de gemeenteraad. En toen begonnen de beschuldigingen over en weer.

Ministerie verbaasd

Volgens Ivens kon de prijs zo hoog uitvallen omdat Den Haag de Wet Woningwaarderingsstelsel (WWS) tussentijds had veranderd. De WOZ-waarde speelde opeens een veel grotere rol bij het bepalen van huurprijzen – anders waren er wel strengere afspraken gemaakt, aldus Ivens. Daar komt nog bij dat een gemeente niet kan handhaven op de term ‘studentenwoningen’: die term is te vaag, oordeelde de Raad van State in een andere zaak in 2016. Ivens waarschuwde dat er nog meer van dit soort gevallen bekend kunnen worden.

Het Ministerie van Binnenlandse Zaken reageert echter verbaasd op de vingerwijzing van Ivens. „Het kabinet heeft de afgelopen jaren meermaals duidelijk gemaakt de WOZ-waarde van een woning een grotere rol te gaan laten spelen bij de bepaling van de maximale huurprijs.” Een aanzet werd al gemaakt in het regeerakkoord, het definitieve voornemen kwam bij het Woonakkoord van 2013. „Dat was dus al twee jaar voordat dit systeem in 2015 definitief werd aangepast.” Amsterdam had volgens het ministerie gewoon de informatie om strengere afspraken te maken over de maximale huurprijs.

En volgens de demonstranten zijn studenten nu de dupe van die gang van zaken. Reden tot actie dus. Gewapend met folders over het recht op huurverlaging en borden met leuzen trekt het groepje naar North Orleans. In eerste instantie lukt het niet om de folders in de hal in de brievenbussen te stoppen, maar later wordt de deur toch opengedaan door een geërgerde medewerker van North Orleans. „Gaan jullie dan weg?”

Pijnlijk aan de hele kwestie is dat de prijsbepaler – verhuurder Oscar Stradmann – formeel gezien niets is kwalijk te nemen. Volgens Ivens heeft hij waarschijnlijk „een andere visie op de maatschappij”. Tegen Quote zei Stradmann dat hij „het probleem niet ziet”. Er zijn geen afspraken met de gemeente, en dit is nu eenmaal de prijs die men in Amsterdam tegenwoordig bereid is op te hoesten. „En natuurlijk moet je er wat mee verdienen.”

Klopt dat niet gewoon? Op zich wel, maar volgens PvdA-raadslid Maarten Poorter, die woensdag ook bij het protest is, is het toch vooral zeer onsympathiek. Bovendien: „Er zijn nu eenmaal eerst studentenwoningen beloofd.” Nu die er niet lijken te komen wordt wat hem betreft weer goed duidelijk met welk probleem Amsterdam zit. „Je hebt óf een goedkope sociale huurwoning, óf de huurprijs schiet helemaal de lucht in. Daartussen zit niks, en deze kwestie toont weer aan dat de gemeente daar strenger op moet zijn.”

Ondertussen heeft Ivens al wel bekendgemaakt geen sociale huurwoningen meer te zullen bouwen met commerciëlen. In Het Parool: „Met woningcorporaties kunnen we in ieder geval afspraken maken.”