Recensie

Hoe een hart uit het ijs komt

Hoe werkt dat, een harttransplantatie? Dat is te zien in een fraaie, maar erg brave Franse film.

Moeder van twee pubers Claire (Anne Dorval) met falend hart krijgt nieuwe kans

De harttransplantatie die regisseur Katell Quillévéré zelf bijwoonde, was een „overweldigende ervaring”, vertelde ze me in Parijs. „Het hart dat uit het ijs komt, in een ander lichaam wordt geplaatst, gehecht: dat is groots. Dat moment waar iedereen ademloos afwacht: gaat het kloppen of niet? Dan ervaar je het mysterie van het leven. Wij hebben al het mogelijke gedaan, hier houdt onze macht op.”

Réparer les vivants, gebaseerd op de gelijknamige roman van Maylis de Kerangal, is de geschiedenis van een donorhart. De film begint lyrisch, met de 19-jarige surfer Simon die vroeg in de ochtend uit de slaapkamer van zijn vriendinnetje glipt en op zijn skateboard een heuvel afglijdt. Voor een dagje surfen dat eindigt in een drama: op de terugweg valt de chauffeur in slaap, prachtig verbeeld in een shot waarin een golf traag over het landschap glijdt.

Vanaf dat moment kijken we naar een ‘procedural’ van een doorsnee-harttransplantatie. Simon is jong, gezond en hersendood: de ideale donor. De rouwende ouders zijn redelijk: het ziekenhuis mag alleen zijn ogen niet hebben. De artsen behandelen op hun beurt zijn lichaam met het grootste respect. En een paar honderd kilometer verderop, in Parijs, krijgt Claire bericht om direct naar het ziekenhuis te gaan: een moeder van twee kibbelende puberzonen, die door hartfalen nauwelijks nog een trap op komt.

Het draait om logistiek. Hoe een keten van professionals nabestaanden begeleidt, donor aan ontvanger koppelt, het hart uit Simons borstkas verwijdert, op ijs legt, naar een gereedstaande jet rijdt. En hoe dat hart met zwaailichten door nachtelijk Parijs ijlt. Een imponerende operatie, en dat is precies wat Quillévéré trof: „Al die mankracht en inspanning om een onbekende tien, vijftien jaar extra leven te schenken. Ik vind het een diep ontroerend voorbeeld van menselijke solidariteit.”

Dat mag ook best eens getoond worden; het probleem is evenwel dat de medische operatie zo delicaat, gewetensvol en professioneel verloopt dat Réparer les vivants zomaar een chique opdrachtfilm van de Stichting Orgaandonatie had kunnen zijn, met ook nog een les over het belang van veiligheidsriemen ingebouwd. Katell Quillévéré bewijst opnieuw dat ze een zeer getalenteerd, smaakvol filmmaker is. Volgende keer liever ook een scenario met enige frictie.