Het script voor een serie over opgebrande vrouwen ligt klaar

Margot Poll grasduint door de binnengekomen boeken en geeft haar eerste indruk.

De roman Schijnvrouw [1] gaat over burn-out. Schreef Bregje Hofstede kortgeleden in haar essaybundel De herontdekking van het lichaam nog over haar eigen burn-outervaringen, Sandra Heerma van Vos schrijft in Schijnvrouw over Emma. Fictie dus, over een hardwerkende juriste van 39 jaar die op een commercieel juridisch advieskantoor werkt als enige vrouw. Wanneer haar mannelijke collega’s door het vaderschap hun werk laten verslonzen, trekt Emma er nog eens wat harder aan. Dat zij opgebrand raakt, lijkt niet alleen met haar werk te maken te hebben maar ook met haar vriend, haar moeder en de verhalen over haar vader. Het hoogtepunt van het verhaal speelt zich af met Kerstmis en Oud en Nieuw. Daarna moet het leven weer zijn eigen loop nemen, maar doet het dat ook? De roman eindigt op dat moment. Mijn advies: de personages zijn goed neergezet – het script voor een nieuwe serie waarin zo veel vrouwen zich zullen herkennen, kan geschreven worden.

De Britse schrijver Graham Greene (1904-1991), een van de grootste romanschrijvers van de twintigste eeuw, schreef een katholieke trilogie waarvan The Heart of the Matter opnieuw is uitgegeven in het Nederlands. De kern van de zaak [2] speelt zich af in de Tweede Wereldoorlog in een Britse kolonie in West-Afrika. Het verhaal toont de morele dilemma’s van de getrouwde adjunct-commissaris van politie Scobie die verliefd wordt op een jonge weduwe. Trouw, ontrouw, geloof, medelijden, passie – Greene beschreef het al in 1948. Een jaar later volgde een Nederlandse vertaling van H.J.W. Schaap. Die vertaling is nu herzien en geactualiseerd door Uitgeverij Bint, net opgericht door Arie Kok, voormalig hoofdredacteur van EO-visie. Op die herziening valt wel wat af te dingen want er staan storende zet- en vertaalfouten in. Dus wie het Engels ook maar enigszins machtig is, doet er goed aan het boek in de oorspronkelijke taal te lezen. Greenes schrijfstijl, hoewel gedateerd, is prachtig en zeer toegankelijk. Arie Kok zegt in een interview op de EO-site dat hij ‘goede verhalen’ wil uitgeven die „de boel opschudden en morrelen aan je uitgangspunten en je vooroordelen”. Désanne van Brederode, filosoof en schrijver, schrijft in het voorwoord van deze uitgave dat dit boek haar heeft geholpen haar onzekerheden en dilemma’s beter te begrijpen. Als dat zo is, voldoet het volledig aan de doelstelling van de uitgever.

Ook The School of Live hoopt met haar indrukwekkende naslagwerk Grote denkers [3] aan de hand van 60 filosofen, politieke denkers, sociologen, kunstenaars en schrijvers, inzicht te geven in alledaagse dilemma’s maar ook in de ‘vreugde en het verdriet van het dagelijkse leven’. Ik vind het altijd wat pretentieus om dat inzicht te garanderen, maar bij nadere bestudering bevalt het me hoe gedachtegoed en invloed van die 60 denkers uiteen gezet. Socioloog Alexis de Tocqueville die probeert ons heel pessimistisch te laten zijn over democratie, de Britse filosoof Thomas Hobbes die antwoord tracht te geven op de vraag waarom je de autoriteiten moet gehoorzamen ook al zijn die niet perfect, of de Weense psychoanalytica Melanie Klein die ons de emotionele gevolgen van de ‘goede borst’ en de ‘slechte borst’ verklaart. En dan heb ik de bekendere denkers nog niet eens genoemd.

Bij de nieuwe boeken zag ik ook het prachtige Geen dag zonder Maria [4]. Het boek verschijnt ter gelegenheid van de tentoonstelling Maria in Museum Catharijneconvent Utrecht. Gastconservator en kunsthistorica Désirée Krikhaar maakte een rijk geïllustreerde agenda met bij iedere dag een verhaal of gedicht of wetenswaardigheden over Maria. Op 5 januari bezoeken Fokke & Sukke Maria, op 17 februari verscheen Maria die bij de geboorte van Mohammed, op 8 maart lees je over de eerste stapjes van Maria, op 13 maart staat het Jeruzalem syndroom beschreven. Verder zijn er letterpuzzels, een blote Maria in ebbenhout (17 april) van Elisabet Stienstra, en voor wie geen interesse heeft in veelal Maria-verering, kan op 16 december een Portugese taart bakken – met Mariakoekjes.