Dubbele NRC checkt: Wilders over aantal migranten en steun onder moslims

We checken de beweringen ‘Ruim 100.000 migranten uit islamitische landen in 5 jaar’ en ‘De PVV heeft veel steun van Nederlandse moslims’ .

Wilders in Spijkenisse vorig jaar. Foto Robin Utrecht/ANP

‘Ruim 100.000 migranten uit islamitische landen in 5 jaar’

De aanleiding

In de afgelopen vijf jaar zijn er meer dan 100.000 mensen uit islamitische landen hier binnengekomen, zei PVV-lijsttrekker Geert Wilders afgelopen zondag in het programma WNL op Zondag. „Een giftige combinatie van massa-immigratie en islamisering”, zo voegde hij daaraan toe. We controleren de stelling dat er de afgelopen vijf jaar meer dan 100.000 mensen uit islamitische landen naar Nederland zijn gekomen.

Waar is het op gebaseerd?

Het CBS houdt tamelijk nauwkeurig bij waar migranten de afgelopen jaren vandaan kwamen. Zo blijkt uit het overzicht Immi- en emigratie naar geboorteland, leeftijd en geslacht dat de instroom in de jaren 2010 tot en met 2015 343.095 migranten uit niet-westerse landen bedroeg. Het aantal migranten uit westerse landen bedroeg 685.009. Uit Afrika kwamen in die periode 79.774 migranten, uit Azië 184.990 migranten. Ter vergelijking, vanuit Polen verhuisden in diezelfde periode 120.187 migranten naar Nederland.

En, klopt het?

Niet alle landen in Afrika en Azië zijn overwegend islamitisch. Dat geldt wel voor landen die lid zijn van de Organisatie voor Islamitische Samenwerking, een organisatie van 57 (voornamelijk) islamitische landen uit het Midden-Oosten, Afrika, Azië en Zuid-Amerika. Landen die zichzelf dus als islamitisch beschouwen. Als die lijst vergeleken wordt met de cijfers van het CBS, kan wel een optelsom gemaakt worden. In negen landen die op beide lijsten staan, is meer dan 90 procent van de bevolking islamitisch. In twee landen (Eritrea en Ethiopië), is dat 50 procent. Opgeteld waren die elf landen goed voor 111.379 migranten die in vijf jaar tijd naar Nederland trokken.

Conclusie

Hoewel uit de CBS-cijfers niet kan worden geconcludeerd dat Nederland door die migrantenstroom ‘islamiseert’, klopt de stelling van Geert Wilders dat er in de afgelopen vijf jaar meer dan 100.000 mensen uit islamitische landen hier binnen zijn gekomen. We beoordelen die stelling dan ook als waar.

Na kritiek op onjuistheden checkten we deze uitspraak opnieuw. Lees onze nieuwe conclusie hier.

‘De PVV heeft veel steun van Nederlandse moslims’

De aanleiding

Worden Nederlanders met een moslimsachtergrond bang van de boodschap van Geert Wilders, vroeg Rick Nieman in zijn interview met de PVV-leider. „U zult verbaasd staan hoeveel steun mijn partij heeft in die groep”, antwoordde Wilders. „We hebben de eerste partij onder de Antillianen, de tweede onder de Surinamers, en ik geloof zelfs de derde onder de Turken, en de vierde onder de Marokkanen.” Is dat zo?

Waar is het op gebaseerd?

De PVV is, wederom, niet telefonisch bereikbaar en reageert niet op een e-mailverzoek om informatie.

En, klopt het?

Kantar TNS, een gerenommeerd onderzoeksbureau, publiceerde eind december cijfers die stroken met Wilders’ uitspraak, uit een steekproef onder 1.900 mensen. Helemaal representatief voor deze vier groepen is de steekproef niet, waarschuwt onderzoeker Tim de Beer. „Zo stellig als Wilders kun je op basis van onze cijfers niet zijn, maar het is wel degelijk zo dat de PVV onder Marokkaanse en Turkse Nederlanders iets doet.” Maar er zijn meer peilingen, recentst de zogeheten ‘Etnobarometer’. Die is gebaseerd op straatinterviews en ook niet representatief, zoals twee hoogleraren eerder al in NRC betuigden. Volgens deze peiling is de PVV onder Turkse Nederlanders de achtste partij (2 procent), onder Marokkaanse de zevende (ook 2), onder Antilliaanse de vierde (9). Onder Surinaamse Nederlanders staat de PVV, inderdaad, op nummer 2 (14 procent).

Peiler I&O Research publiceert geen uitsplitsing naar migratieachtergrond, maar onderzoeker Peter Kanne vult die telefonisch aan. „Bij Surinaamse en Antilliaanse Nederlanders staat de PVV in de top-2, achter de SP.” Echter: „Van de Marokkaanse Nederlanders zou slechts 2 procent op de PVV stemmen, van de Turkse 0 procent.” Het hangt er, kortom, dus maar net vanaf welke peiling je neemt.

Conclusie

De cijfers van Wilders komen overeen met een peiling van Kantar TNS. Representatief is die echter niet, en andere peilingen hebben weer ander resultaat. We beoordelen de stelling als half waar.