‘Vette Kim’ blufte niet met zijn raketproef

Noord-Korea Na de Noord-Koreaanse rakettest liet Trump weten dat de verdediging van de VS, Japan en Zuid-Korea een „zeer hoge prioriteit” heeft.

Foto Yeon-Je Yung/AFP

Het was slechts een kwestie van tijd voordat de Noord-Koreaanse leider Kim Jung-un een poging zou ondernemen om de nieuwe Amerikaanse president Trump te testen. Op de dag van diens inauguratie, drie weken geleden, circuleerden in China al geruchten dat „Vette Kim”, zoals hij hier spottend wordt genoemd, het bevel voor een nieuwe raket- of kernproef zou geven. Kim koos voor het moment dat Trump in Washington en op een van zijn golfbanen in Florida de Japanse premier Abe fêteerde.

Het feit dat het een proef met een middellangeafstandsraket van het type Musudan betrof, en geen rechtstreekse bedreiging vormde voor de VS of Japan, was uiteraard een opluchting. Behalve boze verklaringen van Abe en de verzekering van een grimmig kijkende Trump dat de VS voor „honderd procent” achter Japan staan, was er geen noodzaak voor onmiddellijke actie. De nieuwelingen in Washington kunnen nog even nadenken, maar niet lang.

Twitter avatar realDonaldTrump Donald J. Trump #ICYMI: Joint Statement with Prime Minister Shinzo Abe on North Korea. https://t.co/qEC87FKB1D

Niet zo succesvolle testen

Noord-Korea heeft al vaker dit soort middellangeafstandsraketten getest. Met niet heel duidelijk succes. Ook het zondag vanaf een basis vlakbij de grens met China gelanceerde Musudan-projectiel stortte na bijna 500 kilometer in de Japanse Zee. Het zou anders geweest zijn als het om een intercontinentale raket (ICBM) was gegaan, een wapen waarmee de VS binnen bereik komen en dat Noord-Korea nog niet eerder met succes heeft getest. Militaire experts in de VS en Zuid-Korea houden er rekening mee dat Noord-Korea nog dit jaar een ICBM-proef doet.

Dat neemt niet weg dat de nieuwe Amerikaanse regering er luid en duidelijk op is gewezen dat Noord-Korea hard op weg is een staat te worden dat over massavernietigingswapens gaat beschikken. Een nucleair Noord-Korea vormt voor Azië en de VS de belangrijkste strategische bedreiging. Vrijdag zei Trump met Abe aan zijn zijde dat de verdediging van de VS, Japan en Zuid-Korea tegen atoomkoppen en raketten van Noord-Korea een „zeer, zeer hoge prioriteit” heeft.

Maar onduidelijk is nog hoe het buitenlandspolitieke en militaire team van Trump met deze bedreiging om zal gaan. En of er een nieuwe initiatief komt. Kim Jung-un bluft niet, de vraag is of Trump dat wel doet.

Kapitalistisch golfspel

Tot nu hebben Amerikaanse en VN-sancties en het opvoeren van de bewapening op het Koreaanse schiereiland geen resultaat opgeleverd. Dat komt vooral doordat 85 procent van de Noord-Koreaanse handel via China verloopt, inclusief olie via een speciale pijpleiding. Noord-Koreaanse bedrijven in China worden onder andere door de grote Chinese staatsbanken afgeschermd, wat de impact van de VN-sancties afzwakt. Dat geldt ook voor Noord-Koreaanse bedrijven in China en Chinese bedrijven in de Noord-Koreaanse speciale handelszones. China, dat zondag nog niet reageerde op de raketproef, zal zich ook vrijwel zeker verzetten tegen uitbreiding van de VN-sancties.

Volgens de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Rex Tillerson is „een nieuwe benadering van China nodig om Beijing duidelijk te maken wat er verwacht wordt”. In de Senaat zei Tillerson voor zijn aantreden zelfs dat als China niet meewerkt om Noord-Korea tot ontwapening te dwingen „sancties tegen China” ingesteld moeten worden. Als het om Noord-Korea gaat, acht hij China „geen betrouwbare partner”.

Of Tillerson dat nog steeds vindt nu hij de belangrijkste minister van de nieuwe regering is geworden, moet blijken. Trump zelf heeft vrijdag met betrekking tot China een opmerkelijke U-bocht gemaakt in zijn eerste „zeer hartelijke” telefoongesprek met president en partijleider Xi Jinping. Geen woord meer over bankroof en verkrachting van de Amerikaanse economie door China en ook de Chinese aanspraken op democratisch en de facto onafhankelijk Taiwan werden met zoveel woorden erkend.

Twitter avatar realDonaldTrump Donald J. Trump Having a great time hosting Prime Minister Shinzo Abe in the United States!
https://t.co/Fvjsac89qS… https://t.co/hKqbMB2aQ9

‪‪Having a great time hosting Prime Minister Shinzo Abe in the United States! ‬

Geplaatst door Donald J. Trump op zaterdag 11 februari 2017

Daardoor is er ruimte ontstaan voor nieuwe Amerikaans-Chinese samenwerking, ook om gezamenlijk de druk op Noord-Korea te verhogen. Dat vergt veel behoedzame diplomatie, tactisch manoeuvreren en een veelomvattend plan, waarin oplossingen moeten komen voor de legitieme veiligheidszorgen van China, Zuid-Korea, Japan én Noord-Korea. Trump is zaterdag en zondag op de golfbanen van Palm Springs dikke maatjes geworden met „PM Shinzo”. Belangrijker in de context van Noord-Korea is de relatie met Xi Jinping, die volgens een goed bewaard geheim tamelijk bedreven is in het „kapitalistische golfspel”.