Column

Zotheid uit de Europese Blob: kernwapen voor Duitsland

Europa stoft oude ideeën af en denkt het ondenkbare als antwoord op Trump, schrijft Michel Kerres.

President Obama had er een hekel aan: de Blob. De coterie van adviseurs en experts op het gebied van buitenlands beleid in Washington DC. De academici, generaals b.d. en highflyers-van-weleer die altijd klaarstaan met ongevraagd advies en problemen wel eens willen oplossen met een kruisraket.

Nu president Trump de wereld op zijn kop zet, verkeert de Blob in opperste staat van opwinding. Het zijn verschrikkelijke tijden voor blobbers: de vraag naar duiding is exponentieel gestegen, de relevantie van oude wijsheden nam rechtevenredig af. Wat gaan de VS doen? „We weten het gewoon niet”, vertelde de Ruslandexpert van een Amerikaanse denktank. „Ik krijg de hele dag vragen en ik moet zeggen dat ik het niet weet. Dan ga ik lunchen, zie ik concurrenten van andere denktanks die elkaar vertellen dat ze het ook niet weten.”

Ook in Europa draaien politici en analisten overuren om Trump te duiden en antwoord te formuleren op zijn koers, die even onheilspellend als diffuus is. Wat moet je met een Amerikaanse president die de EU niet ziet zitten, nog aan de NAVO moet wennen en die de Russen en Chinezen mogelijk hun eigen invloedssfeer wil gunnen? De Europese oogst is nog niet bemoedigend. De een stoft oude ideeën af, de ander denkt alvast het ondenkbare.

Eerst een klassieker. Kanselier Merkel en de Benelux-premiers denken weer na over een Europa van meer snelheden, bleek vorig weekend in Malta. De idee is simpel: niet alle EU-lidstaten hoeven even intensief met elkaar samen te werken. Een kopgroep kan de leiding nemen, de rest volgt. In wezen is zoiets al werkelijkheid: niet alle EU-landen hebben de euro. Voordeel: de kopgroep kan slagvaardiger antwoorden op Trump en andere uitdagingen. Grote vraag is wel altijd wie er tot ‘achterblijver’ bestempeld wil worden.

Voor wie vindt dat je in een tijd van een revolutionaire omwenteling niet kunt aankomen met oude ideeën, circuleert in het Europese equivalent van de Blob een nieuw plan. Een nucleair wapen voor Duitsland. Serieus!

Het Duitse CDU-Bondsdaglid en ex-militair Roderich Kiesewetter pleitte er rond de verkiezingen in de VS al voor, Duitse en Engelse media geven het idee van tijd tot tijd een zetje.

Als Europa niet meer kan bouwen op de VS, is het logisch dat iedereen kijkt naar het grootste land om in het vacuüm te stappen. Maar een Duits kernwapen? Het land deed er decennia over om de smetvrees voor alles wat militair is te overwinnen. Een kernwapen is in Duitsland, zachtjes gezegd, een onmogelijke gedachte. En er zijn al genoeg kernwapens in de wereld.

De idee is niet Duitsland een kernwapen te laten aanschaffen, zei Kiesewetter tegen Reuters, maar om Duitsland te laten bijdragen aan de kernarsenalen van Frankrijk en het VK. Waarmee ook dit wilde plan een variant is op een oude EU-traditie die in Parijs erg populair was: Frankrijk bepaalt, Duitsland betaalt.

De explosieve combi van Brexit- Trump-europopulisme heeft EU-fans wakker geschud. Europa heeft een plan nodig voor het te laat is, als het even kan zonder nucleaire optie. Het feit dat die ter tafel komt, toont de ernst van de situatie en tegelijk dat ook in de Europese Blob soms de zotheid regeert.

Redacteur geopolitiek Michel Kerres en Oost-Europa-deskundige Hubert Smeets wisselen elkaar hier wekelijks af over de kantelende wereldorde.