Moeten we onze dochter helpen met schoolwerk?

Opgevoed Elke week legt Annemiek Leclaire opvoedvragen van lezers voor aan deskundigen. Deze week: in hoeverre moet je je kind helpen met huiswerk?

Illustratie Martien ter Veen

Moeder: „Moeten wij onze dochter van 13 met huiswerk en planning helpen, of haar laten onderpresteren? Ze is met vwo-advies naar de tweejarige havo/vwo-brugklas gegaan. In maart van dit jaar wordt besloten wie van de klas door mag naar vwo. Ze staat nu met onze hulp negens, achten en wat zesjes en zevens, maar de vwo-norm vraagt een hoger gemiddelde, die ze net wel of net niet gaat halen.

„We zijn niet van die ouders die vinden dat hun kind op het vwo thuishoort, maar we weten dat ze het kan. Ze kan het qua leerniveau makkelijk aan, ze is een harde werker, maar ze is hopeloos in plannen. Ze begint altijd te laat, schat de hoeveelheid stof te laat in, gebruikt haar agenda niet, heeft geen overzicht. Daarom helpen we haar. Zeggen we ‘begin nou’, controleren we haar agenda. Soms vindt ze dat fijn, maar meestal heeft ze daar geen boodschap aan; dan roept ze: ‘Nee nee nee! Ik wil níets met jullie te maken hebben!’

„We weten dat het leerzamer zou zijn als ze een keer door slechte planning door het ijs zakt, maar dan komt ze mogelijk in de problemen, dus ik help haar en zit haar achter haar broek.

„De klas is druk, leerkrachten komen vaak niet aan uitleggen van alle stof toe, daarom helpen we haar ook met wiskunde en natuurkunde en vaak overhoren we talen.

„Ik vind het lastig om mij er niet mee te ‘bemoeien’. Niet nu het uur u nadert en de leraren binnenkort stemmen over vwo/havo. De een zegt: ‘Je moet het haar zelf laten doen’, de ander koopt hulp af met een huiswerk-instituut. Is mijn kind meer geholpen met alles zelf doen en waar ligt de grens? Heeft onze begeleiding haar ervan weerhouden een zelfstandiger leerling te worden?”

Naam en woonplaats zijn bij de redactie bekend. De rubriek Opgevoed is anoniem, omdat moeilijkheden in de opvoeding gevoelig liggen. Wilt u een dilemma in de opvoeding voorleggen? Stuur uw vraag naar opgevoed@nrc.nl. Ook reacties zijn welkom.

Wat zeggen de deskundigen?

Meer regie

Tischa Neve: „Ga op een relaxt moment met haar om de tafel zitten, en zeg: ‘Laten we eens over school praten, want daar hebben we steeds discussies over. Wij denken dat jij vwo kan, en we vinden het jammer voor jou als dat niet lukt. Dus zitten we er bovenop. Maar wat wil jij en wat zou jou helpen?’ Luister en vraag door. Zo geef je haar mede de regie en kom je er hopelijk achter wat er achter haar gedrag zit. Nu kunnen jullie afspraken maken die voor iedereen goed voelen. Helemaal loslaten is nu een te grote stap, maar binnen jullie kaders haar zelf meer regie geven en een stem geven, werkt vaak heel goed. Zeg: ‘Misschien is het nog een beetje te vroeg, maar we kijken of je iets meer verantwoordelijkheid aan kan, met onze hulp.’ Dat geeft haar de ruimte om aan te durven kloppen als het niet lukt.

„Ga ook eens eerlijk na of het je echt niet uitmaakt of ze vwo doet. Of zit je er zó bovenop dat het voor je kind voelt alsof het wél uitmaakt?”

Achter de vodden

Bas Levering: „Jonge adolescenten kunnen niet plannen. Volgens de moderne neuropsychologie zal de noodzakelijke hersenontwikkeling nog jaren vragen. Het zogeheten studiehuis, dat in de jaren negentig in het voortgezet onderwijs werd ingevoerd en dat veel te veel regie aan de leerling liet, is gelukkig afgeschaft. Uw dochter kan uw hulp dus goed gebruiken. Probeer je maar eens op je schoolwerk te concentreren als vooral zaken die niets met school te maken hebben, interessant lijken. Blijf haar in dit stadium dus achter de vodden zitten, maar overleg vooral ook over wat ze zelf wil. Als ze zich er niet aan houdt, heeft geen enkele planning zin.

„U zegt dat u niet tot die groep ouders behoort van wie de kinderen koste wat kost naar het vwo moeten. Die ouders gaan vaak lijnrecht tegen het deskundige oordeel van de leraar in. U bent ervan overtuigd dat uw dochter het leerniveau gemakkelijk aankan. Als de leraren dat met u eens zijn, zou ik er nog maar even tegenaan gaan.”