Column

De Haagse Stemming: Méér campagnecadeaus en toevallig nieuws van onbeduidend VVD-Kamerlid

Over 33 dagen zijn er Tweede Kamerverkiezingen. De Haagse Stemming houdt je elke ochtend op de hoogte van de campagne. Inschrijven voor de nieuwsbrief kan ook.

Partijen blijven - tegen ambtelijk advies in - maar met cadeautjes strooien. De doorrekening van de VVD lekt uit. Het Griekse hoofdpijndossier duikt vlak voor de verkiezingen weer op. En hoe ontlokte BNR ‘Eurabië’ aan het meest onbekende Kamerlid?

LEUKE DINGEN VOOR DE MENSEN: Jawel, er staat weer een eenzijdige, dure campagnebelofte in het AD vanochtend. Mona Keijzer, de nummer 2 van het CDA, mag de strijd met 50Plus aangaan en belooft namens haar partij 150 euro aan elke AOW’er. Daar is 1 miljard mee gemoeid. In NRC beschrijven Marike Stellinga en Philip de Witt Wijnen waarom partijen elkaar de afgelopen dagen met cadeautjes proberen te overtreffen. Zij hebben zelf de doorrekeningen van hun verkiezingsprogramma’s, die het CPB volgende week bekendmaakt, al binnen en weten dus wat hun maximale bestedingsruimte is. Door de aantrekkende economie en belastingmeevallers zijn er miljarden te besteden zonder tegen Brusselse begrotingsregels aan te lopen.

Slecht beleid?: Of het ook verstandig is, is de vraag. Het is in ieder geval tegen het advies van de Studiegroep Begrotingsruimte. CPB, DNB en topambtenaren van verschillende ministeries adviseerden afgelopen zomer om niet verder te bezuinigingen, maar ook niet extra te investeren zonder dekking. Zonder buffers, in de vorm van een structureel begrotingsoverschot, moet een nieuw kabinet bij economische tegenwind straks weer abrupt bezuinigen. “Het beleid is in het verleden vaak niet stabiliserend geweest”, aldus de studiegroep.

Denivelleren is een feest: De eerste CPB-doorrekening is ondertussen uitgelekt. De Telegraaf heeft die van de VVD al in handen. De partij wil bijna 12 miljard aan lastenverlaging. En na de coalitie met de PvdA wil de partij weer denivelleren. Gezinnen van werkenden gaan er ruim 1 procent in koopkracht op vooruit, terwijl mensen met een uitkering 1,4 procent kunnen verliezen. Ouderen gaan er niet op voor, maar ook niet op achteruit. De economie zou door alle VVD-maatregelen met 2 procent moeten groeien, terwijl de staatsschuld daalt beneden de 60 procent.

SPOEDOVERLEG: Waar de partij niet meer geld aan uit wil geven, is de Griekse bailout. Die heeft een bijzonder talent om rond Nederlandse verkiezingen in kritieke toestand te belanden. Vandaag snelt Dijsselbloem voor geheim overleg naar Brussel, zo meldt de Volkskrant. De bekende onenigheid tussen het IMF, dat schuldverlichting wil, en met name Duitsland en Nederland, die streng willen blijven, escaleert weer. Dijsselbloem dreigde eerder deze week al de Nederlandse steun aan Griekenland te staken als het IMF afhaakt, maar hij heeft als voorzitter van de Eurogroep ook een andere rol. De Financial Times schrijft dat Brussel er veel aan gelegen is de kwestie op te lossen vóór deze in de Nederlandse en Franse campagnes een rol gaat spelen, hoewel formeel pas in juli een beslissing hoeft te worden genomen.

EXIT WITH A BANG: Ze was tot gisteren aantoonbaar het onzichtbaarste Kamerlid van de afgelopen jaren, maar opeens kent iedereen Ybeltje Berckmoes (49) uit Julianadorp. En bij de VVD hadden ze gewild dat dat niet zo was. Op BNR liep het Kamerlid leeg over jonge, mannelijke moslimmigranten, de wens om een immigratieverbod en haar angst voor Eurabië: een Wilderiaanse, zo niet extreem-rechtse, term voor de vrees dat moslims Europa willen overheersen. “Dat is gewoon een no-brainer voor mij. Trump zou zeggen it’s a fact”, aldus Berckmoes. Dus dan weet je dat het waar is.

Per ongeluk nieuws: Hoe kwam Berckmoes, niet herkiesbaar en formeel alleen woordvoerder maatschappelijke opvang en verslavingszorg, erbij dit op de radio te verkondigen? BNR-verslaggever Jaap Jansen had gisteren min of meer per ongeluk een hoorzitting aan staan van een handjevol Kamerleden met Sigrid Kaag, de VN-rapporteur in Libanon, toen hij Berckmoes de term Eurabië hoorde gebruiken. Hij zocht haar na de bijeenkomst op, vertelt hij. “Ik krijg hier geheid gedonder mee, maar I don’t care”, zei Berckmoes na het gesprek.

Spagaat: De politieke relevantie van Berckmoes is nihil, maar haar uitspraak toont de spagaat waar de VVD in zit als het op islam en immigratie aankomt. De partij wil op dat vlak niet discrimineren, maar tegelijkertijd wel kiezers bij de PVV weglokken. De reactie van fractievoorzitter Zijlstra was veelzeggend. Berckmoes’ uitspraak “verklaart waarom ze niet op de lijst staat”, aldus Zijlstra. Niet om wát ze zei, maar om “de wijze waarop” ze migratie aan de kaak stelde, veroordeelt hij haar. Het zou ons niet verbazen als zij zich stilletjes ziek meldt voor de laatste twee weken tot het verkiezingsreces.

ANP / Martijn Beekman

WAT WIJ LEZEN:
Matennaaien: Het begint zo gezellig, het Trouw-interview met Fleur Agema (PVV) en Renske Leijten (SP) vandaag. Zij waren op het gebied van de zorg vier jaar lang de grootste critici van het kabinet. Hoe zouden zij het doen als bewindspersoon? Agema complimenteert Leijten dat zij een uitstekende minister zou zijn, maar wanneer ze begint over het gebrek aan dekking van het SP-plan voor een Nationaal Zorgfonds, wordt Leijten boos. De PVV laat het verkiezingsprogramma immers niet eens doorrekenen. En is bij eenderde van de zorgdebatten afwezig. “Ik vind dit matennaaien”, reageert Agema. Een veelzeggend interview over de sfeer in de Kamercommissie Volksgezondheid de afgelopen jaren

Alt-right NL: Elsevier dook in de Nederlandse variant van de alt-right-beweging. De enige geïnterviewde met extreem-rechtse sympathieën die met zijn naam in het blad durfde, is geen uitgesproken fan van de PVV maar voelt zich thuis bij Forum voor Democratie.

WAT WIJ VOLGEN: Zeven aspirant-politieke partijen staan vandaag voor de Raad van State om hun conflict met de Kiesraad te beslechten. Lokaal in de Kamer bestrijdt bijvoorbeeld dat voor één kieskring niet alle door ingeleverde handtekeningen geldig zijn. De Kiesraad schijnt dit toe te geven, maar de beslissing tot goedkeuring mag in dit stadium alleen maar door de RvS genomen worden. Anderen, waaronder Trots op Nederland, hebben al aangegeven dat ze zich alleen maar hadden aangemeld voor de verkiezingen om een proefproces over de Kieswet te forceren. De geest van TON-oprichtster Rita Verdonk hangt sowieso boven deze verkiezingen, vertelt politiek verslaggever Thijs Niemantsverdriet in zijn radiocolumn: politici van Jan Dijkgraaf tot Rutte en Asscher praten haar na.

QUOTE  VAN DE DAG:

“Tot mijn laatste snik zal ik vechten tegen die krachten die Nederland uit Europa willen halen.”

Mark Rutte in debat over de toekomst van de EU met de Tweede Kamer en Nederlandse Europarlementariërs.