Recht & Onrecht

Hoe de politie in Trumpiaans Nederland er in 2018 uit kan zien

Hoe zou een ‘Trumpiaans Nederland’ er na de verkiezingen van maart eruit kunnen zien, in de wereld van het openbaar gezag? Bob Hoogenboom laat zijn fantasie de vrije loop, in de Politiecolumn.

Dan worden we wakker ergens op een koude februari dag in 2018 en blijkt de nationale coördinator terrorisme en veiligheid, Dick Schoof, bij het oud vuil te zijn gezet. Een carrière-ambtenaar. Gepokt en gemazeld. Maar hij sprak premier ‘El Jefe’ tegen.

Old school ambtenaren van het slag van Schoof zijn nog opgevoed met principes: over rechtsstaat, democratie en de voice-optie van de ambtenaar. Geschoold ongetwijfeld door de Nederlandse School voor het Openbaar Bestuur. De intellectuele voorman hiervan, prof. dr. Paul Frissen, werkt inmiddels voor ‘El Jefe’. Hij probeert sindsdien de adviseur van Donald Trump, Steve Bannon, te overtreffen. Dat gaat steeds beter. Dick Schoof geloofde nooit dat het ontslag door president Trump in januari 2016 van de beoogde minister van Justitie denkbaar was in Nederland. Maar ‘Trumpiaans’ werd al snel het nieuwe normaal in Nederland na de verkiezingen in maart 2017. De tweede hoofdcommissaris van de nationale politie, Erik Akerboom, was te traag richting ‘El Jefe’ in zijn besluitvorming over het toezicht op vreemdelingen. Hij praatte volgens ‘El Jefe’ te veel met meel in zijn mond. Akerboom vertrok met de staart tussen zijn benen in juni 2017.

De media zijn gezuiverd

Thierry Baudet, de knappe intellectueel wiens roman over polyamorie zwaar onderschat wordt, is de tweede – zeer invloedrijke – adviseur van ‘El Jefe’. Veiligheid wordt niet langer besproken met professionals maar door politieke adviseurs van ‘El Jefe’. Analyses van professionals die werkzaam waren bij Clingendael en universiteiten zijn in korte tijd afgedaan als ‘alternatieve feiten, zonder enige waarde’. De linkse media zijn in korte tijd gezuiverd. Niet dat (hoofd)redacties zijn gezwicht. Neen, eigenaren van mediaconcerns hebben gezorgd voor personele wisselingen.

De Politiebaas van Amsterdam, Pieter-Jaap Aalbersbergen is ook ontslagen in oktober 2017. Hij weigert de naam van het politiebureau te wijzigen. Het bureau is vernoemd naar Jan van der Oever die in de Tweede Wereldoorlog weigerde Joden op te halen. Het stenen portret van de voormalige korpschef Bernard Welten, die het initiatief nam om dit bureau zo te noemen, in de vergaderkamer van het hoofdbureau aan de Elandsgracht, is vernield. In de bijbehorende officiële sloopplechtigheid werd door de nieuwe Él Jefe’ politiechef fijntjes herinnerd aan het feit dat ‘die Welten so wie so fout was. Had hij niet geweigerd een wettelijk Boerka-verbod te handhaven in 2011?’

De Politieacademie is gezuiverd

De Politieacademie is in september 2017 gezuiverd. De directeur Leon Kuijs, voormalig voorzitter van de Raad van Hoofdcommissarissen, is vervroegd met pensioen gestuurd. Met hem is het nieuwe leiderschapsonderwijs, waarin nadruk lag op de vorming van een nieuwe politie-elite in de geest van de slogan van de nationale politie, ‘waakzaam en dienstbaar aan de waarden van de rechtsstaat’ de nek omgedraaid.

Een van de nieuwe rijzende sterren is Gerrit van de Kamp, voormalige vakbondsman. Al decennialang lang dacht Wakker Nederland dat Van de Kamp de baas van politie Nederland was. Dit omdat hij mediagenieker was dan menig politiebaas en bovendien meer ideeën had. ‘El Jefe’ is briljant in zijn scouting. Hij raakte een gevoelige (machts)zenuw bij van de Kamp.

De Politievakbond is ondergronds

De voormalige politiecommissaris Jan Struijs, kortelings voorzitter van de andere grote politievakbond, de Nederlandse Politie Bond, is in het najaar van 2017 ondergronds gegaan. Hij leidt het verzet in Nederland en werkt samen met het verzet in de Verenigde Staten. Struijs doet dat samen met de voormalige politiek leider van D66, Alexander Pechtold en Nine Kooiman van de SP.

Binnen de nationale politie woedt begin februari 2018 een machtsstrijd. 64% van de 60.000 politiemensen stemden in maart 2017 ‘El Jefe’ en andere populistische partijen. Weliswaar hangt de tekst van artikel 1 van de Grondwet in ieder politiebureau, maar in de praktijk is dat moeilijker geworden. Operationele chefs en teamchefs hebben manmoedig gestreden om de politie fatsoenlijk te houden. Maar zij zijn vervangen. En nieuwe volgelingen van ‘El Jefe’ melden zich bij de Politieacademie. Zij hebben meer interesse voor integrale beroepsvaardigheden dan achterhaalde ideeën over de rechtsstaat.

De Politiecolumn verschijnt wekelijks en wordt geschreven door deskundigen uit de politiewereld.

Blogger

Bob Hoogenboom

Bob Hoogenboom is hoogleraar fraude en regulering aan Nyenrode waar hij 'fraude en witwassen' in de accountantsopleiding en 'governance/corporate governance & pps' in het modulair MBA-programma doceert. Samen met Marc Schuilenburg geeft hij het mastervak 'Politie en Veiligheid' aan de VU. Bob schrijft blogs op maatschappijenveiligheid.nl en accountant.nl over actuele fraude- en politievraagstukken en twittert als @abhoogenboom. Sinds 1988 is hij als part time docent verbonden aan de Politieacademie. Voor zijn proefschrift Het Politiecomplex (1994) ontving hij de Publicatieprijs van de Stichting Maatschappij en Veiligheid.