Oudste Tourwinnaar (89) overleden

Roger Walkowiak (1927-2017), wielrenner

Hij deed als invaller mee aan de Tour de France van 1956 en won pardoes, zonder ook maar één etappezege. In de wielerwereld bleef hij altijd een eendagsvlieg.

Roger Walkowiak in de gele trui, tijdens de Tour de France van 1956. Sports-Auvergne.fr

Toen Roger Walkowiak in 1956 de Ronde van Frankrijk won, stemde dat Tourdirecteur Jacques Goddet allerminst tot tevredenheid. ‘Het applaus van de toeschouwers klonk als een klaaglied’, schreef Goddet een dag nadat Walkowiak zijn ereronde reed in de organiserende sportkrant L’Equipe. Hij was van oordeel dat de triomfator, die niet één etappe op zijn naam schreef, geen waardige winnaar was van ’s werelds grootste wielerspektakel. Vele kenners hadden dezelfde gedachten en omschreven Walkowiak zelfs als een ‘eendagsvlieg’.

Beelden uit de Tour de France van 1956:

Walkowiak, die dinsdag op 89-jarige leeftijd overleed, was zonder pretenties aan de Tour begonnen. Sterker nog: de Fransman – in 1927 in Montluçon geboren als zoon van een Poolse gastarbeider – was liever niet gestart omdat hij de voorkeur gaf aan een aantal criteriums. Op het laatste moment kreeg hij een plaats in een rommelige regionale formatie, doordat zijn streekgenoot Gilbert Bauvin te elfder ure voor de Franse nationale ploeg werd opgeroepen.

In de vlakke ritten

De vrij onbekende Walkowiak, die in 1951 in de Tour debuteerde, legde de basis voor zijn Tourzege in 1956 in de vlakke ritten in Bretagne. De favorieten, onder wie Charly Gaul en Federico Bahamontes, maakten zich geen zorgen toen Walkowiak in West-Frankrijk in grote ontsnappingen meesloop en de gele trui om de schouders kreeg. In de eerste bergetappes, in de Pyreneeën, verloor Walkowiak de maillot jaune, maar niet aan een van de toprijders. Achtereenvolgens Gerrit Voorting, André Darrigade, Jean Adriaenens en Wout Wagtmans mochten zich in het geel tooien.

In de Alpen ging Gaul in de aanval. In de fameuze rit Turijn-Grenoble, waar Wagtmans ineenstortte, verspeelde Walkowiak acht minuten op Gaul, maar hij heroverde de leiderstrui, die hij niet meer afstond. In het boek Heersers van de Tour (Martin Ros en Wout Koster,1997) staat te lezen dat de beroemde Franse journalist Pierre Chany de klasse van Walkowiak al in 1955 had gezien in de Dauphiné Libéré. Chany omschreef hem dat jaar als een ‘groot coureur’, die op ‘de zware helling van Laffre’ overeind bleef tegen de legende Louison Bobet, de Tourwinnaar van 1953, 1954 en 1955. Bobet ontbrak in 1956.

Kortstondige klasse

In 1957 wilde Walkowiak laten zien dat Chany gelijk had: dat zijn opzienbarende Tourzege geen toeval was geweest. Hij veroverde dat jaar twee ritzeges in de Ronde van Spanje, maar staakte de strijd in de Tour door ziekte en verdween vervolgens in de anonimiteit. In 1960 stopte hij als professional. Teleurgesteld. In latere interviews zei hij nooit te hebben begrepen dat de wielerwereld weigerde zijn „kortstondige klasse” te erkennen.