Kijken: zo werd Oost-Mosul op Islamitische Staat veroverd

Een indrukwekkende documentaire van de Irakese journalist Ghaith Abdul-Ahad op pad met elitetroepen van het Iraakse leger.

Elitetroepen van het Iraakse leger tonen een stoel die werd gebruikt door IS voor het martelen van mensen. Foto Khalid Mohammed/ AP

De Irakese journalist Ghaith Abdul-Ahad kent Mosul erg goed. Hij werd vroeger met zijn vader meegenomen naar de oude markt in de stad. Meer dan dertig jaar later keert hij terug als verslaggever voor The Guardian met soldaten van de elite-eenheid Golden Division. In samenwerking met de Amerikaanse nieuwssite Frontline maakte hij een ingrijpende documentaire over de situatie aan het front.

De eerste trip is een paar weken nadat de Irakese troepen een deel van Oost-Mosul hebben bevrijd. Het gevaar is dichtbij. Overal zitten sluipschutters van Islamitische Staat (IS). Midden in een wijk houden ze halt. Ze brengen de nacht door bij een familie. Dan: geschreeuw, paniek en chaos. IS laat een autobom ontploffen vlak voor het huis. Het is hét moment dat Abud-Ahad en zijn team beseffen wat de daadwerkelijke impact is van de oorlog in een stad met honderdduizenden inwoners.

“Op die dag realiseerden we ons dat er oorlog gaande is tussen twee partijen in een gebied vol met burgers. Niemand weet hoeveel mensen zijn omgekomen in deze strijd in Mosul”.

Inwoners pakken leven weer op in Oost-Mosul

Naast de oorlog tegen IS die ook via drones wordt uitgevochten moeten de -door de Amerikanen opgeleide- elitetroepen ook de ‘hearts and minds’ van de soennitische bevolking in Mosul voor zich winnen. Dat gaat via het uitdelen van flesjes water aan de kinderen en het aanhoren van een man wiens zoon gevangen is genomen. Ze boeken voorzichtig succes wanneer burgers handlangers van IS aanwijzen.

Uiteindelijk duurt het meer dan drie maanden voordat de terreurbeweging geheel verdreven is uit het oosten van de stad. Dit succes kent wel een hoge prijs. Een groot gedeelte van de elitetroepen is gesneuveld of gewond geraakt, dat schreef Politico in eerder verschenen artikel.

In Oost-Mosul pakken inwoners langzaamaan hun oude leventje weer op, zo merkte NRC-correspondent Gert van Langendonck tijdens een bezoek aan de stad. Satellietschotels worden weer verkocht en kleine restaurantjes openen weer hun deuren.

Lees hier de uitgebreide reportage: Zo was het leven in Mosul onder Islamitische Staat

Maar in West-Mosul wachten naar schatting nog 750.000 burgers, zonder stromend water of elektriciteit, op de bevrijding.