Inflatie in eurozone neemt in rap tempo toe

Gemiddeld lag het prijspeil in januari 1,8 procent hoger dan een jaar eerder. De stijging is veel sterker dan verwacht.

Een Duitse man rekent af in een elektronicawinkel in Berlijn. Foto Hannibal Hanschke/Reuters

De prijzen van goederen en diensten in de eurozone zijn deze maand in flink tempo gestegen. Gemiddeld lag het prijspeil in januari 1,8 procent hoger dan in dezelfde maand een jaar eerder, zo berekende het Europese statistiekbureau Eurostat dinsdag. Dat is de snelste stijging in bijna vier jaar tijd.

De inflatie ligt daarmee stukken hoger dan veel economen hadden verwacht. Een peiling van financieel persbureau Bloomberg wees maandag nog uit dat zij gemiddeld rekenden op een stijging van 1,5 procent. In december stegen de prijzen van consumentengoederen nog met 1,1 procent op jaarbasis, in november was dat nog maar 0,6 procent.

Met een gemiddelde prijsstijging van 1,8 procent is de inflatie nagenoeg op het niveau waar de Europese Centrale Bank (ECB) naar streeft. De ECB – die de financiële stabiliteit in de eurozone bewaakt – mikt op een toename van nét geen 2 procent. Al meer dan vier jaar ligt de inflatie flink onder dat niveau.

Gratis geld lenen

Om de inflatie aan te jagen heeft de ECB de laatste jaren een groot aantal maatregelen genomen. Zo werd in 2014 het belangrijkste rentetarief verlaagt naar net boven het nulpunt. Sinds het voorjaar 2016 is de rente zelfs exact 0 procent, waardoor banken in principe gratis geld kunnen lenen bij de toezichthouder.

Lees ook de analyse over het beleid van de ECB: Er is inflatie, maar Draghi wil graag meer.

Daarnaast begon ECB-president Mario Draghi in september 2014 met het opkopen van obligaties, een programma dat sindsdien steeds verder is uitgebouwd. Doel van beide maatregelen is om meer geld in de economie te pompen, zodat de prijs van goederen en diensten gemiddeld toeneemt. Lange tijd pakte dat echter anders uit. De inflatie bleef schommelen rond het nulpunt, waardoor Draghi vasthield aan zijn ruime monetaire beleid.

Stijging komt vooral door energie

Komt daar met de goede inflatiecijfers van deze maand verandering in? Waarschijnlijk nog niet, zo schreef economieredacteur Mark Beunderman eerder deze week al. De sterke gemiddelde prijsstijging van december en januari wordt namelijk vooral veroorzaakt door de hogere energieprijs, die met 2,6 procent op jaarbasis steeg.

De prijzen van energie en voedsel niet meegerekend kwam de inflatie uit op 0,9 procent, nauwelijks hoger dan in eerdere maanden. Beunderman schreef daarover:

“Energie- en voedselprijzen zijn notoir wispelturig. Al jaren trekken de energieprijzen het inflatiecijfer omlaag, en nu voor het eerst weer wat omhoog. […] Alleen diensten worden een klein beetje duurder, producten niet of nauwelijks.”

Toch is er tussen eurolanden grote onenigheid over hoe lang Draghi zijn ruime monetaire beleid kan aanhouden. Met name Duitsland, maar ook Nederland, willen dat de ECB snel begint met het afbouwen van de stimuleringsmaatregelen. In december kondigde bankpresident Draghi echter aan dat het opkoopprogramma met nog eens negen maanden werd uitgebreid.

Lees ook het interview met DNB-directeur Klaas Knot: ECB moet zo snel mogelijk stoppen met geldpers