IFFR: vloekende moeders, champagne uit plastic bekers

24 uur op het Rotterdams Filmfestival Drie verslaggevers noteerden wat ze zagen en meemaakten op het eerste weekend van het Rotterdams Filmfestival.

Robin Utrecht

Peter de Bruijn: De moeder van Heleen van Royen

De Doelen. Zaterdag 15.00 uur
De eerste beelden uit Chez Nous van Lucas Belvaux leidde begin januari tot verontwaardiging bij het Front National in Frankrijk, toen de film zelf nog nergens te zien was. Chez Nous zou een onflatteus portret schetsen van een struise blondine als politiek leider van een populistische partij, met de trekken van Marine Le Pen. Rotterdam heeft nu de wereldpremière. Die vindt maandag plaats, maar omdat de interviews met de makers eerder zijn, kan ik de film alvast op mijn laptop bekijken.
Voor het personage dat is gebaseerd op Le Pen, politica Agnès Dorgelle (Catherine Jacob) is alleen een bijrol weggelegd en ze is niet eens de grootste slechterik. De partij zal zich na het zien van de film vermoedelijk drukker maken over de manier waarop het Front National hier nadrukkelijk in de neo-fascistische hoek wordt neergezet door Belvaux.

Oude Luxor Theater. Zaterdag 19.30 uur
Première van Het doet zo zeer, de documentaire van schrijfster Heleen van Royen over haar dementerende moeder. Van Royen verschijnt in een gouden, glimmende galajurk.
Het doet zo zeer wordt nergens larmoyant, ondanks het zware onderwerp, en is bij vlagen zelfs grappig. De oude dame kan nog vloeken als een bootwerker. Maar de echte heldenrol is weggelegd voor haar ex-man, televisieverslaggever Ton van Royen, die trouw zijn voormalige schoonmoeder bezoekt en goedmoedig grappen met haar maakt. Na afloop van de film is er een staande ovatie.

Pathé Schouwburgplein. Zaterdag 22.15 uur
„We hebben de kotszakjes klaar liggen, en na afloop roosteren we konijnen op het Schouwburgplein”, zegt vrijwilliger Adnan Fekovic van IFFR aan de zaaldeur bij de vertoning van Raw. De reputatie is de film vooruitgesneld: bloedig, gruwelijk, extreem. Maar de Rotterdamse festivalganger is gehard. Scènes waarin gretig mensenvlees wordt opgepeuzeld worden onthaald met een warme lach. Raw blijkt een bloedige, maar ook een originele, fantasievolle en geraffineerde horrorfilm te zijn; een van de beste films die op IFFR te zien zijn.

Schouwburg Kleine Zaal. Zondag 13.00 uur
Een middag over de zwarte cinema in de schouwburg. De Kleine Zaal zit vol. „We moeten dit elk jaar doen”, zegt festivaldirecteur Bero Beyer, over het festivalprogramma ‘Black Rebels’, dat dit jaar veel aandacht trekt. Opvallendst is misschien wel de bijdrage van twee zwarte kappers, die in een hoekje van de zaal druk aan het werk zijn. Als de wereld ergens gesegregeerd is, dan is dat bij de kapper. Programmeur en presentator Tessa Boerman: „Zwart haar is echt een heel groot ding.”

,,Zal ik mijn Raw-face opzetten? IFFR-medewerker Adnan Fekovic (links), zaterdagavond voorafgaand aan horrorfilm Raw. Foto Peter de Bruijn

Dana Linssen: Publieksgesprek op een telefoonscherm

Hotel. Zaterdag 28 januari 14.07
Net terug in mijn hotel van een interview met de Japanse regisseur Fukada Kōji wiens home invasion thriller Harmonium hier in het best of the fests-programma Limelight draait. Dat betekent een voorpremière van een festivalhit. Klassiek festivalinterview met tolk: soms zijn tolk en regisseur langer met elkaar in gesprek dan het antwoord duurt. De film met de Japanse superster Asano Tadanobu levert intrigerende discussies op. Fukada vindt dat de gewelddadige aard van de mens te vergelijken is met een natuurkracht die we tevergeefs proberen te begrijpen.

17.25 uur
The Man van de Deense filmregisseuse Charlotte Sieling is een van de films in het IFFR Live programma, waarin films simultaan in meer dan 40 Europese bioscopen worden vertoond en de Q&A via een livestream overal te zien is. Bezoekers kunnen hun vragen insturen via Twitter. Zo zit je op je telefoonschermpje te turen om mee te doen aan een publieksgesprek. Zou dit de toekomst van filmfestivals zijn? Steeds meer alleen? Maar wat kun je dan nog samen beleven?

Centraal Station. 19.15 uur
Terwijl ik terugloop door Rotterdam CS om nog een stukje film op de computer te kijken loop ik tegen de installatie Establishing Eden van Persijn Broersen en Margit Lukács aan die midden in de stationshal staat. Het zit bomvol. Prachtige landschappen zomaar voor iedereen toegankelijk. Welke trein zou daar naartoe gaan?

Pathé. 22.15 uur
Feestelijke première van Porto van ex-filmcriticus Gabe Klinger. Gabe ken ik al sinds hij als 17-jarige cinefiel met de gejatte creditcard van zijn ouders naar Rotterdam kwam. Tamelijk uniek is dat zijn film op 35mm wordt vertoond. Het is een en al nostalgie. Niet alleen doet zijn romantische one night stand-verhaal denken aan films uit vervlogen tijden. Ook moet de boel eerst nog even worden scherpgesteld en loopt er al een eerste kabeltje over de print. Na afloop een premièrefeestje op de hotelkamer van de regisseur. Ook lekker ouderwets. Champagne uit plastic bekertjes en het beste uitzicht van de stad inspireren tot een twolfie als hommage aan alle zelfportretten die filmmakers en fotografen van zichzelf maakten in spiegelruiten.

De Doelen. Zondag 9.15 uur
Festivalontbijt. Hier kun je elke ochtend slaperige regisseurs en festivalgasten achter muesli en zachtgekookte eitjesaantreffen.

De Doelen. 13.07 uur
De tel ben ik kwijtgeraakt. Hoe vaak ben ik het afgelopen etmaal deze roltrap al op en af gegaan? Elke keer een goede gelegenheid om ontdekkingen te doen op de posterwand en een weemoedig te worden van alle films die je moet missen op zo’n festival.

Foto Dana Linssen

Sabeth Snijders: Losgeslagen tieners

De Doelen. Zaterdag 15.00 uur
Met twintigers die in een supermarkt dansen op popprinses Rihanna’s, zo begint de roadtrip van het hoofdpersonage in American Honey. Zaterdagmiddag wordt gevuld met deze bijna drie uur durende film over jongeren die onder een stralend blauwe hemel, al blowend en rappend in hun busje door Amerika rijden. Ze overleven door tijdschriften te verkopen. Over een ander leven durven ze niet te dromen. Levensvreugde gecombineerd met desillusie, het blijkt een meeslepende combinatie. Hoewel regisseur Andrea Arnold wegens ziekte niet aanwezig kon zijn, is de zaal uitverkocht.

Schouwburg. Zaterdag 20.00 uur
Voor de vertoning van drama Home in de Schouwburg is er nog tijd om het eerste deel van de absurde komedie King of The Belgians in Pathé te bekijken. Regisseur Jessica Woodworth bedankt voor aanvang de Nederlandse belastingbetaler die de film steunde via het Nederlands Filmfonds. Dan verschijnt een knullige Belgische koning (Peter van den Begin) op het scherm die tijdens een staatsbezoek hoort dat zijn land uit elkaar is gevallen. De afloop blijft in het ongewisse: om acht uur begint aan de overkant van het Schouwburgplein de IFFR livestreaming van het eveneens Belgische Home.
De film en het nagesprek met regisseur Fien Troch en haar acteurs wordt niet alleen vertoond in Rotterdam, maar is live te volgen in meer dan 40 filmhuizen in heel Europa. Dit rauwe verhaal over broeierige, losgeslagen tieners en hun onwetende ouders, met enkele zeer expliciete incestscènes, is heftig voor velen. Tijdens het nagesprek beantwoordt de jonge debuterende Mistral Guidotta beantwoordt even bedeesd als zijn personage hoe hij zich voorbereidde op zijn rol. “De ervaren actrice die mijn moeder speelde in de film, was een enorme steun.”

Regisseur Fien Troch geeft een interview in de Doelen, ze leerde hoe je een ‘duck face’ doet van de jonge acteurs in haar film. Foto Sabeth Snijders

Kino. Zaterdag 23 uur
Door kreeft en oesters aan te bieden als late-nightsnacks in plaats van kaasstengels en bitterballen wil de nieuwe arthouse bioscoop Kino een stijlvol alternatief bieden voor de Stadsschouwburg en Bar Central. De cocktails in de hippe pop-upbar met loungezetels en donkerhoutenboekenkast zijn populair. Jammer genoeg blijkt op zaterdagavond de dansvloer wegens technische problemen gesloten. De nacht eindigt voor velen dus alsnog traditioneel in de Stadsschouwburg.

De Doelen. Zondag 11.30 uur
Fien Troch, de regisseur van Home, heeft zich verslapen. Ze geeft haar interviews dus zonder ontbijt, dat is aan haar humeur niet te merken. Ze heeft het druk deze dagen, zeker sinds haar film in de prijzen viel op het filmfestival van Venetië. En dan is ze ook nog jurylid van de Tiger Awards. Het valt Troch op dat er in Rotterdam veel films over jongeren te zien zijn. „Er lijkt iets in de lucht te hangen. Ik weet ook niet waarom. Misschien zijn het wat donkere tijden en klampen mensen zich vast aan de jongere generatie.”

Met de cast van King of The Belgians. Rechts: Peter van den Begin, midden: Titus de Voogdt, links op de achtergrond: Lucie Debay. Foto Sabeth Snijders

    • Sabeth Snijders
    • Diederik Huffels
    • Dana Linssen
    • Peter de Bruijn