Recensie

‘As You Like It’ zit bij Discordia tussen college en theater

Wie houvast zoekt, raakt de greep op de voorstelling kwijt. Rol- en genderwisseling zijn voortdurend aan de orde in Discordia’s versie van dit stuk van Shakespeare.

Foto Bert Nienhuis / Discordia

„Als je poëzie gaat verklaren, dan dood je de poëzie”: zo luidt een terzijde in Shakespeares komedie As You Like It door Maatschappij Discordia. Er is nóg een terzijde over dit ingewikkelde stuk, dat eerder een intiem gedicht is: „Het gaat niet om de plot, het gaat om het spel.” Met deze uitgangspunten creëert Discordia een voorstelling die het midden houdt tussen college en theater. De vier spelers zijn gekleed in het zwart, ze kunnen zowel man als vrouw zijn. Rol- en genderwisseling zijn voortdurend aan de orde.

Geen plot spelen en de poëzie haar raadselachtige betekenis gunnen stelt hoge eisen aan de toeschouwer. Wie houvast zoekt, raakt de greep op de voorstelling kwijt. Discordia bepleit al decennialang een andere wijze van kijken naar toneel, niet realistisch of psychologisch, maar een toneelstuk beschouwen als een taalkunstwerk waarover de acteurs al spelend van gedachten wisselen.

Toneel gaat nooit over het verhaal, het gaat over de toneelkunst zelf. Die aanpak roept ook wrevel op, maar als je eenmaal de sleutel vindt, is het bijzonder spannend.

Raadselachtig spel

De hoofdlijn is de liefde tussen Orlando en Rosalind. Zij is als jongen verkleed en weet niet dat Orlando liefdesgedichten aan de bomen ophangt, gewijd aan haar. De spelers wisselen onophoudelijk van rol. Taal draagt het spel, niet de emoties. Die laatste hadden voor mij uitgesprokener mogen zijn.

Jan Joris Lamers brengt zijn tekst alsof het een gedicht is, intens voorgedragen. Schitterend is Annet Kouwenhoven als ze verhaalt over het al te korte mensenleven en Maureen Teeuwen is fel en rebels. Miranda Prein vertolkt de rol van een personage dat om geen enkele liefde geeft, man en vrouw laten haar onverschillig. Ze doet dat schuchter en afwerend.

Het toneelbeeld is kaal. Zo zagen we het niet eerder bij Discordia. Kortgeleden ging hun depot in vlammen op. Dat geeft aan de soberheid van deze As You Like It een bijzondere betekenis.

In de liefde die dwarrelt en draait tussen deze personages zoeken ze telkens naar een nieuw begin, als om zich ervan te vergewissen wie ze zijn in dit raadselachtige spel met identiteit.

    • Kester Freriks