Het Duitse verleden

Gooi die morele handboeien eens af

Illustraties Cyprian Koscielniak

Bas Heijne trekt van leer tegen een vertegenwoordiger van de politieke partij Alternative für Deutschland (21/1). Die zette vraagtekens bij de Duitse plicht om nog steeds boete te doen voor de nazi-misdaden waarbij hij ook het Holocaustmonument in Berlijn ter sprake bracht. Zijn betoog werd ondersteund door een massaal gescandeerd „Wir sind das Volk”. Inderdaad zeer onverkwikkelijk. Dat moet echter geen aanleiding zijn om het thema verder onbesproken te laten. De vraag of hedendaagse fatsoenlijke Duitsers nog steeds achtervolgd moeten worden met misdaden uit het verleden waaraan zij part noch deel hadden, is volkomen legitiem. Te meer omdat medeplichtigen en wegkijkers al lang niets meer wordt verweten. Treffend voorbeeld is Frankrijk waar het Vichy-regime in de oorlog met de Duitsers collaboreerde. Dat feit is inmiddels zo goed als uitgewist en vervangen door de fraaie rol van initiatiefnemer van de EU. Na bijna driekwart eeuw (!) wordt het tijd, niet om te vergeten, maar wel om niet langer het Duitsland van nu met een schuldcomplex te belasten. Dat punt moet niet aan duistere krachten worden overgelaten die er een tweede Versailles van maken. In deze tijd, waarin oude zekerheden op de tocht staan, is er in Europa meer dan ooit behoefte aan een krachtig Duitsland. Morele handboeien op grond van een ver verleden moeten die rol niet in de weg staan.