Nieuwe president Gambia terug in zijn vaderland

Dictator Yahya Jammeh van Gambia ging afgelopen weekeinde in ballingschap.

President Adama Barrow van Gambia zwaait naar zijn aanhangers na zijn aankomst op het vliegveld van Banjul vanuit Senegal. Foto Afolabi Sotunde/Reuters

Tot vreugde van zijn aanhangers is Adama Barrow, de nieuwe president van Gambia, donderdagmiddag vanuit Senegal teruggekeerd naar zijn vaderland. De nieuwe leider werd met veel applaus binnengehaald, zo meldt persbureau AP.

Barrow werd vorige week donderdag tot president beëdigd. Dat gebeurde in de Gambiaanse ambassade in de Senegalese hoofdstad Dakar, omdat de situatie in Gambia zelf te onveilig was voor hem. Pas na interventie van een troepenmacht van het regionale samenwerkingsverband Ecowas verliet oud-president Yahya Jammeh afgelopen zaterdagavond de Gambiaanse hoofdstad Banjul. Hij heeft politiek asiel gekregen in Equatoriaal Guinee.

Barrow zal niet onmiddellijk zijn intrek kunnen nemen in het presidentiële paleis in de Banjul. Dat is namelijk al bezet. De interventiemacht van het regionale samenwerkingsverband Ecowas heeft daar zijn hoofdkantoor gevestigd. Dat is symbolisch voor de huidige machtsverhoudingen: Barrow kan weinig doen zonder de steun van Ecowas. Hij heeft Ecowas donderdag gevraagd om nog een half jaar te blijven.

Lees meer over de machtswisseling in Gambia: ‘Waarom laten ze Jammeh zo waardig vertrekken?

Verzetshaarden

Sinds het vertrek Jammeh afgelopen zaterdagavond maakten de inwoners van de hoofdstad zich iedere dag op voor de triomfantelijke terugkeer van Barrow uit zijn tijdelijke ballingsoord in buurland Senegal. Maar Ecowas vertelde hem iedere dag dat de door Senegalese militairen geleide interventiemacht nog bezig is haarden van verzet uit te schakelen.

Buurland Senegal, al jarenlang de grootste tegenstander van Jammeh in de regio, heeft zijn eigen appeltje te schillen met Gambia. „Ik vermoed dat de Senegalezen proberen de rebellen uit Cassamance uit te schakelen”, zegt een westerse diplomaat in Banjul. De trouwste en wreedste soldaten van Jammeh kwamen uit de Zuid-Senegalese regio Cassamance, waar al enkele decennia een rebellie suddert van separatisten. Jammeh steunde die rebellie en rekruteerde onder de opstandelingen voor zijn gevreesde paramilitaire eenheid de Junggulars.

Onder de bescherming van Jammeh vond smokkel plaats van hardhout uit Senegal dat via de haven van Banjul werd geëxporteerd. Ook zou Jammeh belangen hebben gehad in drugs- en wapenhandel, netwerken die de Senegalezen nu proberen op te rollen.

People wait at the gates for the arrival of President Adama Barrow (not pictured) at the airport in Banjul on January 26, 2017.
Jubilant Gambians on Janauary 26 welcomed home their new President Adama Barrow, who was elected almost two months ago but forced to flee to Senegal when his predecessor refused to step aside. Dressed in flowing white robes and cap, Barrow stepped off the plane, with heavily-armed troops from Senegal and Nigeria standing by as he flew in from Dakar where he had taken shelter on January 15.

/ AFP PHOTO / CARL DE SOUZA

Supporters of Gambian President Adama Barrow, who was inaugurated at the Gambian Embassy in neighbouring Senegal, gather to receive him as he arrives from Dakar, in Banjul, Gambia January 26, 2017. REUTERS/Afolabi Sotunde
Gambians cheers as they wait for the arrival of President Adama Barrow in Westfield neighborhood, Serekunda, Gambia, Thursday Jan. 26, 2017. Gambia’s new president has finally arrived in the country, a week after taking the oath of office abroad amid a whirlwind political crisis. Here’s a look at the tumble of events that led to Adama Barrow’s return — and the exile of the country’s longtime leader. (AP Photo/Sylvain Cherkaoui)
Gambians cheer in the crowd during the President Adama Barrow arrival at Banjul airport in Gambia, Thursday Jan. 26, 2017, after flying in from Dakar, Senegal. Gambia’s new president has finally arrived in the country, a week after taking the oath of office abroad amid a whirlwind political crisis. Here’s a look at the tumble of events that led to Adama Barrow’s return — and the exile of the country’s longtime leader. (AP Photo/Jerome Delay)
Foto’s Carl de Souza (AFP), Jerome Delay (AP), Afolabi Sotunde (Reuters), Sylvain Cherkaoui (AP)

Kopzorgen

Barrow die dus zijn eigen autoriteit moet vestigen, heeft nog andere kopzorgen. „Zijn coalitie bestaat uit acht partijen en dat betekent dat er acht verschillende meningen zijn”, zei woordvoerder Khalifa Sallah van de coalitie woensdag in Banjul. „Er bestaat geen enkele ervaring met democratie en onderhandelingen”, zegt de Westerse diplomaat.

Mede door verdeeldheid binnen de oppositie kon Jammeh 22 jaar aan de macht blijven. Pas toen de partijen zich verenigden onder de bemiddelaar Barrow voor de verkiezingen in december, versloegen ze de dictator. Ook willen de in de loop van de jaren naar het buitenland gevluchte Gambiaanse politici een aandeel in de regering.

Barrow nam zijn eerste controversiële besluit eerder deze week met de benoeming van vice-president Fatoumata Tambajang. Hoewel ook zij zoals vele politici ooit kort onder Jammeh diende, groeide zij door haar oppositie in latere jaren uit tot een icoon met de bijnaam ‘Mandela van Gambia’. De gerespecteerde Tambajang, die jarenlang voor de VN-ontwikkelingsorganisatie UNDP werkte, is echter 67 jaar en daarmee ouder dan de leeftijdslimiet van 65 die in de grondwet staat. Volgens de grondwet had Barrow haar daarom niet tot vice-president mogen benoemen.

    • Koert Lindijer