Laagste economische groei China sinds 1990

Afkoeling van de economie was verwacht. Hoever dat doorzet, hang af van de toekomstige relaties met Trumps Verenigde Staten.

Een Chinees containerschip in de Rotterdamse haven. De Chinese export daalt en daarmee koelt de economie van het land af. Foto Victor Wollaert / ANP

Sinds 1990 groeide de economie van China niet zo traag als in 2016. Vrijdag bleek uit de eerste schattingen van de Chinese overheid dat de op een na grootste economie van de wereld met 6,8 procent toenam in de laatste drie maanden van 2016. Dat was net iets meer dan de groei van 6,7 procent in de drie eerdere kwartalen van dat jaar.

Met 6,8 procent viel de groei in het laatste kwartaal van 2016 eigenlijk nog wel wat mee, meldt persbureau Reuters. En de 6,7 procent over het jaar al geheel is ook keurig binnen de groeimarge die de Chinese regering zich ten doel heeft gesteld - zij mikt op een jaarlijkse groei van 6,5 tot 7 procent. Maar China deed het wel minder goed dan een jaar eerder, toen de economische groei 6,9 procent betrof.

Afgenomen export, sanering, lagere binnenlandse investeringen

Sterker nog, in de afgelopen 26 jaar groeide de Chinese economie dus niet zo traag als in 2016. Volgens NRC-correspondent Oscar Garschagen liggen daar meerdere oorzaken aan ten grondslag:

“De groei zwakt af door een afname van de export, lagere binnenlandse investeringen en een sanering van de staatsbedrijven. Ook speelt China’s transformatie van een lage-lonen-maakindustrie naar een diensteneconomie met een grote internethandelssector een belangrijke rol. De Chinese staat stimuleert de economie bovendien minder dan in voorgaande jaren.”

De relatief lage economische groei verbaast dus niet echt. China probeert zijn economie te stabiliseren na jaren van uitbundige groei, die gepaard ging met een forse opbouw van schulden.

Afgelopen jaar werd de groei vooral gesteund door de binnenlandse consumptie die inmiddels goed is voor bijna twee derde van de totale economie. De consumptie neemt daardoor steeds meer de rol van economische motor over van de export en de investeringen.

Onzekerheid over relaties met VS van Trump

Algemeen wordt verwacht dat de Chinese economie de komende jaren nog verder afkoelt. Dit jaar wordt in China een verzwakking van de huizenmarkt verwacht. Ook is er onzekerheid over de relaties tussen China en de Verenigde Staten nu Donald Trump daar president wordt, schrijft Reuters. Ook Garschagen denkt dat daar veel van afhangt:

“Als het aan Communistische Partij ligt blijft de groei ook in de toekomst relatief hoog, zo rond de 5 of 6 procent. Maar veel hangt af van wat Trump gaat doen. Ligt er een handelsoorlog in het verschiet? Komt er een conflict tussen China en de VS als Trump Taiwan wellicht erkent als onafhankelijke staat. Dat zijn in 2017 de belangrijkste zorgen.”

Paar procent van groei aftrekken

Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) voorspelde vorige week een groei van 6,5 procent voor China dit jaar. Voor 2018 wordt een plus van 6 procent voorzien. Garschagen nuanceert die cijfers enigszins:

“Zulke cijfers zijn in Europese ogen nog steeds jaloersmakend hoog. Maar er bestaat debat over hun echtheid. Economen in het buitenland trekken meestal een paar procent af van het officiële Chinese groeicijfer. Provincies en steden in het land overdrijven hun cijfers namelijk nogal eens, omdat de carrières van functionarissen vaak zijn gekoppeld aan de presentatie van mooie groeicijfers.”