Elite houdt niet van onzekerheid en dus niet van Donald J. Trump

NRC-redacteur Wouter van Noort doet verslag van het World Economic Forum, de jaarlijkse vergadering van de wereldelite in Davos.

Donald Trump was in Davos de eerste dagen een beetje zoals Lord Voldemort uit de Harry Potter-boeken: hij die niet genoemd mag worden. In elk geval op het officiële programma; daarop stonden allerlei sessies met verwijzingen naar protectionisme, ‘het einde van de waarheid’ en ‘politiek van angst’ maar concreet vingerwijzen naar de nieuwe president van de Verenigde Staten werd zoveel mogelijk vermeden door de verzamelde CEO’s en wereldleiders. Dat is aan het einde van het World Economic Forum, op de dag van de inhuldiging veranderd. Het is Trump voor en Trump na.

Wat er gebeurt in het machtigste land ter wereld beïnvloedt iedereen in Davos. Trump-adviseur Anthony Scaramucci mag in een aantal paneldiscussies deze week zijn baas verdedigen en heeft daarbij telkens de lachers op zijn hand. Maar de sfeer bij de discussies in wandelgangen en borrels blijft opvallend bezorgd, zelfs expliciet anti-Trump. Bestuursvoorzitter Larry Fink van investeringsmaatschappij Blackrock wijst erop dat de belofte van investeringen in infrastructuur en belastingverlagingen nu weliswaar zorgen voor optimisme op de beurzen, maar dat die toch echt ergens uit betaald moeten worden. „Het moet draaien om de lange termijn, niet om de korte termijn.” Ook waarschuwt Fink voor het gevaar van verslechterende relaties met China, aangezien Amerika veel leningen heeft uitstaan in dat land.

Er worden veel grapjes gemaakt over het feit dat veel van wat hier besproken wordt „niet in 140 lettertekens past”, verwijzend naar het Twittergedrag van Trump. Dat dédain is opmerkelijk voor een vergadering met zoveel topondernemers, gezien het pro-business-imago dat de nieuwe president zich aanmeet. De zorg over Trump gaat vooral over de onzekerheid, waar de meeste grote bedrijven niet van houden. „Als er straks 35 procent grensbelasting komt omdat je niet alles produceert in Amerika, dan heeft dat natuurlijk grote gevolgen,” zegt bestuursvoorzitter Van Houten van Philips.

Maar de onzekerheid in Davos gaat verder. Joe Biden waarschuwde als vicepresident dat de ‘liberale wereldorde’ onder druk staat met Trump aan het roer. Dat punt werd vrijdag nog eens herhaald door ex-minister Henry Kissinger. In Davos bekruipt veel aanwezigen het gevoel dat de macht van de verzamelde elite hier sterk van die wereldorde afhankelijk is.