Zo zou een kunstwerk kunnen klinken

Art Rocks finale In Paradiso vond dinsdagavond de finale plaats van Art Rocks, waarvoor jonge muzikanten soundtracks maakten bij kunstwerken.

De zeventienjarige Lisa Nora , winnaar van de finale van Art Rocks Foto Andreas Terlaak

Hoe klinkt een kunstwerk? Dat is wat de organisatie van Art Rocks zich afvroeg. Muziekartiesten werden gevraagd naar hun interpretatie van bekende en minder bekende kunstwerken. Het resultaat: Piet Mondriaan klinkt als synthpop/techno, Charley Toorop is meer indiepop.

Dinsdag vond in de Amsterdamse popzaal Paradiso de finale plaats van Art Rocks, een muziekcompetitie waar artiesten hun muzikale interpretatie van een kunstwerk geven. De wedstrijd was in 2012 een initiatief van Museum Boijmans Van Beuningen en wordt nu mede georganiseerd door het Tropenmuseum, het Drents Museum, Museum Kröller-Müller en Museum Het Valkhof. Al deze musea stellen tien kunstwerken ‘beschikbaar’ waar de artiesten uit kunnen kiezen. Iedere artiest is welkom, professioneel of amateur, jong en oud, al zijn de zes finalisten allen jonge artiesten.

De voorrondes waren telkens in een van deze musea. Voornaamste doel is om meer jongeren naar het museum te trekken. Iets dat volgens de eigen cijfers is gelukt. Veertig procent van de bezoekers zou nog niet eerder in een museum zijn geweest en vijftig procent van de bezoekers van Art Rocks is onder de 45 jaar.

In een goed gevuld Paradiso (vierhonderd bezoekers, het merendeel twintiger) laten de zes finalisten hun muzikale interpretatie horen. Synthpop- en technoband FALT koos ervoor om de lijntjes en streepjes van Piet Mondriaans Compositie 10 uit 1915 letterlijk in muziek te vertalen. „Het schilderij hebben we beschouwd als bladmuziek. We hebben het opgeknipt in delen, bij elke lijn tekenden we een trigger”, vertelt zanger Bas van Rijnsoever (33). „Ons nummer is wiskunde. Het doek van Mondriaan is 85 centimeter hoog, onze track is 85 beats per minute. Het doek is 108 centimeter breed, de track telt 108 maten.” Het resultaat is een alternatief, rustig technonummer.

Zo maakte FALT muziek van Mondriaan.

Andere artiesten zochten inspiratie in de bedoeling van de kunstenaar, zoals Ilona Kemps (26) van popband Maeve. Zij zocht precies uit wat Henk Visch voor ogen had met zijn sculptuur Heading North voordat ze ging schrijven. „Zijn beeld is een persoon met een blik strak gericht in de verte, hij of zij wil geluk vinden. Het leek me logisch om dat als uitgangspunt voor het nummer te nemen.” Uiteindelijk schreef Kemps een catchy popfolktrack over vluchten. ‘I will keep running, till I know for sure, I feel hope.’

De clip van Maeve.

De 21-jarige Pyke, artiestennaam van Pijke de Grood, wilde juist niets weten van de bedoelingen van Charley Toorop toen hij het schilderij De maaltijd der vrienden (1932-1933) in muziek ging vatten. „Ik zag verschillende mensen aan een tafel met eten. Voorin zaten de kinderen, achterin ouderen en links achterin lijkt de dood te zitten. Voor mij ging het schilderij daarom over opgroeien.”

Giovanca en Cata.Pirata zijn ambassadeurs van de competitie. „Er zijn natuurlijk veel muziekwedstrijden, maar Art Rocks doet niet alleen een beroep op je muzikaliteit”, zegt Giovanca. „Je moet een kunstwerk in muziek vatten.” Zelf haalt ze ook inspiratie uit kunst. „Soms bewust, als een kunstwerk mij heel erg raakt. Maar vaak ook onbewust. Tijdens het schrijven van een nummer kom je er dan pas achter dat je teruggrijpt op kunst die je eerder gezien hebt.”

De jury, bestaand uit mensen uit de museum- en de muziekwereld, kiest aan het eind van de avond de zeventienjarige Lisa Nora tot winnaar. Gedurfd koos ze om inspiratie te halen uit een prent van een slavin, geketend aan een boom, op de achtergrond zie je twee zwarte slaven en twee witte houders. John Gabriël Stedman, officier in het Nederlandse leger, tekende deze prent tijdens zijn tijd in Suriname, eind achttiende eeuw. In het ingetogen gitaarliedje ‘Once A slave’ zingt Lisa Nora als de geketende slaaf. ‘We will not run, we will never break out. Or else comes the rope and we can’t scream or shout, zingt ze. „Ik vond het verhaal heel heftig en vond het mooi om er een nummer bij te maken. Zo zoek ik wel vaker inspiratie voor nummers uit kunst of boeken.” Lisa Nora wint met haar lied een cheque van 1000 euro.

De clip van winnaar Lisa Nora.