In Damascus zijn miljoenen mensen op zoek naar water

Oorlog in Syrië Drinkwater uit de hoofdstad kwam altijd uit de Barada-vallei, waar gevechten zijn uitgebroken en water zou zijn gemengd met diesel.

Inwoners van Damascus vullen plastic jerrycans met water bij een openbare fontein. Foto Louai Bashara/AFP

De Syrische hoofdstad Damascus leek lang immuun voor de oorlog elders in het land. Maar pal na de triomf van het bewind van president Bashar al-Assad in het heroverde Aleppo wordt het leven een stuk moeilijker voor de inwoners. Oorzaak: het wegvallen van de watervoorziening.

Ruim vier miljoen mensen kunnen zich daardoor al ruim drie weken lang maar sporadisch wassen en hebben soms amper te drinken, want hun kranen staan droog. Voor hun water zijn ze voorlopig aangewezen op tankwagens van de regering. Dit ongemak steekt te meer omdat ook de stroom- en gasvoorziening al haperde, waardoor onder meer koken steeds lastiger wordt.

„We staan in lange rijen om water te ontvangen”, zei een onderwijzeres maandag op de website Syria: direct, waarop Syrische journalisten verslag doen van het leven in Syrië.

„Maar dan nog is het meeste water al op voor het onze beurt is. Dus zijn we nu begonnen flessen water te kopen. Voor de crisis kostten die 100 Syrische pond (46 eurocent). Nu is dat al gestegen tot 250 pond.”

Een fors bedrag voor mensen die per maand vaak amper 100 euro verdienen.

Door minder wassen – ook van borden, bestek en kleren – stijgt eveneens de kans op de verspreiding van ziekten. Artsen melden al een toegenomen aantal kinderen en bejaarden in Syrië met ingewandsstoornissen en diarree.

Smeltwater

Het water voor Damascus komt vanouds uit de vallei van het riviertje de Barada, even te noorden van de Syrische hoofdstad. De Barada moet het vooral hebben van het smeltwater van de berg Hermon die ook herhaaldelijk in de Bijbel wordt genoemd. Doorgaans ligt daar tot juni sneeuw. In het dal bevinden zich bovendien enkele bronnen, die Damascus al eeuwenlang via allerlei aquaducten en buizen van betrouwbaar water voorzien.

De watervoorziening is in het ongerede geraakt door het uitbreken van gevechten in de Barada-vallei, die al tientallen mensen het leven hebben gekost. Duizenden anderen zijn op de vlucht geslagen. Al sinds 2012 huizen er rebellen in het dal, maar er was tot eind vorig jaar een akkoord dat ze de watervoorziening voor Damascus niet zouden blokkeren.

In this Monday, Jan. 16, 2017 photo, people carry plastic containers with water in Damascus, Syria. Water cut-offs have been almost continuous since Dec. 22, in the worst water crisis known to Damascus residents. It comes at a time when the country is suffering electricity cuts and lack of other services as Syria’s conflict approaches its seventh year in March. (AP Photo/Hassan Ammar)
Girls write on notebooks in the rebel held besieged Douma neighbourhood of Damascus, Syria January 17, 2017. REUTERS/Bassam Khabieh TPX IMAGES OF THE DAY
Foto Hassan Ammar (AP), Bassam Khabieh (Reuters)

Eind december braken er echter om niet geheel duidelijke redenen hevige gevechten uit. De regering beschuldigde de rebellen, die volgens haar met Al-Qaeda zijn verbonden, ervan het water opzettelijk met dieselolie te hebben vervuild.

De rebellen ontkennen echter tot de radicale opstandelingen te behoren en ook volgens lokale bewoners zijn ze gematigd. Volgens hen wilde de regering met geweld haar controle over het gebied herstellen. Daarbij zou ze luchtbombardementen hebben uitgevoerd, waarbij vatbommen ernstige schade zouden hebben toegebracht aan pompinstallaties voor het water.

Onderhandelingen over reparaties liepen dit weekend op niets uit, nadat gewapende mannen de leider van de regeringsdelegatie om het leven hadden gebracht.

Formeel is er in Syrië nu na Russische, Turkse en Iraanse bemiddeling, een staakt-het-vuren van kracht. Alleen de strijd tegen Islamitische Staat en aan Al-Qaeda gelieerde ‘terroristen’ zijn hiervan uitgesloten. Volgens de regering is haar strijd met de rebellen in het Baradadal daarom legitiem. Maar veel lokale bewoners van de vallei én de inwoners van Damascus vragen zich in gemoede af wat zij aan een dergelijk ‘bestand’ hebben.