Interventie op til in Gambia

Pressie van buurlanden President Jammeh weigert donderdag de macht over te dragen. Buurlanden bereiden nu een militaire interventie voor.

President Yaya Jammeh toont vinger met inkt bij verkiezingen in december.Foto Jerome Delay/AP

Gambia stevent af op een militaire interventie nu president Yaya Jammeh ondanks grote internationale druk weigert donderdag de macht over te dragen aan de winnaar van de verkiezingen, Adama Barrow. Een missie van drie regionale staatshoofden naar de Gambiaanse hoofdstad onder leiding van de Nigeriaanse president Buhari Banjul wist afgelopen weekend Jammeh niet te overtuigen om af te treden.

Het regionale samenwerkingsverband Ecowas brengt naar verluidt troepen in paraatheid. De interventie zou moeten worden uitgevoerd door Gambia’s buurland Senegal; Nigeria zou 800 man leveren. De Afrikaanse Unie zegt vanaf eind deze week Jammeh niet meer te erkennen als president en de leiders van Ecowas willen donderdag de beoogde beëdiging van Barrow in Banjul bijwonen.

Jammeh, die in 1994 door een militaire coup aan de macht kwam, erkende aanvankelijk zijn verlies bij de verkiezingen in december, maar trok dat later weer in. Zijn partij stapte vorige week naar de Hoge Raad om protest aan te tekenen tegen de uitslag. Uit angst voor repressie weigeren sinds vele jaren rechters en advocaten in Gambia zitting te nemen in de Hoge Raad, die daarom maar één lid telt.

Jammehs bestuur kenmerkt zich door grilligheden. Hij riep een kruistocht uit tegen homo’s, vond naar eigen zeggen een kruidenmedicijn uit tegen aids en hoge bloeddruk, en laat tegenstanders gevangen zetten en vermoorden. Onder staatshoofden in de regio maakte hij zich ongeliefd door zijn hulp aan rebellen in de Senegalese regio Cassamance. Naar verluidt zit hij in de illegale wapenhandel.

Een snelle militaire interventie zal zijn regime niet overleven. Gambia heeft een krijgsmacht van slechts duizend man. Een Senegalese interventie in 1981 om een militaire coup te voorkomen, ontaardde in grootschalig geweld met duizend doden, vooral omdat de gevangenissen werden geopend en criminelen aan het plunderen sloegen. Uit angst voor dergelijk geweld zijn de afgelopen dagen honderden Gambianen het land ontvlucht.

Ecowas, waar Gambia lid van is, heeft volgens haar statuten de bevoegdheid om militair in te grijpen wanneer de democratie in een lidstaat in gevaar komt. Ecowas intervenieerde eerder in de burgeroorlogen van Liberia en Sierra Leone, maar nooit in een vreedzaam land.