Banken, trustkantoren niet alert op risico’s voetbalgeld

Toezichthouder

Financiële partijen moeten beter opletten om niet betrokken te raken bij witwassen of corruptie, maant toezichthouder DNB.

Foto Lex van Lieshout/ANP

De integriteitsrisico’s in de voetbalwereld zijn zo groot dat banken en trustkantoren hier beter op zouden moeten letten. Om te voorkomen dat ze betrokken raken bij witwaspraktijken of corruptie, moeten ze grondiger onderzoek doen naar klanten uit de voetbalwereld en de herkomst van hun geld. Dat concludeert toezichthouder De Nederlandsche Bank (DNB) in een onderzoek dat deze vrijdag wordt gepubliceerd.

Het datalek Football Leaks, waar NRC vorige maand artikelen uit publiceerde, alsmede de Panama Papers en het FBI-onderzoek naar corruptie bij wereldvoetbalbond FIFA hebben aangetoond hoe kwetsbaar het voetbal is voor financieel misbruik, zegt DNB. Het is een gesloten wereld waar steeds meer geld in omgaat, en waar perverse prikkels en belangenverstrengeling op de loer liggen. Omdat dit ook voor andere sporten en de entertainmentindustrie geldt, is ook daar voorzichtigheid geboden, bijvoorbeeld als het gaat om spelerssalarissen of het toewijzen van toernooien.

Zeventien van de negentien banken en trustkantoren die DNB heeft onderzocht, waren niet alert genoeg op de risico’s die hun voetbalklanten met zich meebrengen. Dit ondanks de uitgebreide media-aandacht voor het onderwerp, aldus de toezichthouder.

Een concreet risico vormt de transfermarkt en de rol van zaakwaarnemers daarin. Omdat doorgaans geheim wordt gehouden hoeveel er precies voor een speler wordt betaald en aan wie, kunnen banken en trustkantoren moeilijk controleren of de geldstromen die zij verwerken in orde zijn. „De betrokkenheid van verschillende partijen is niet altijd evident”, schrijft DNB.

Uit Football Leaks werd bijvoorbeeld duidelijk dat het Amsterdamse trustkantoor Duma Corporate Services een centrale rol speelt in geldstromen tussen Europese voetbalclubs en Argentijnse spelersmakelaars. De clubs betaalden bemiddelingsvergoedingen aan Nederlanders die zich presenteerden als zaakwaarnemers, maar in werkelijkheid door Duma aangestuurde stromannen waren. Het geld verdween vervolgens naar Caraïbische belastingparadijzen.

Ook de overname van clubs door rijke individuen levert extra risico’s op. De club kan met zwart geld worden gekocht, of daarna als witwasvehikel worden gebruikt. Verder waarschuwt DNB voor belastingfraude door spelers. De toezichthouder adviseert banken en trustkantoren om de bestuurders van voetbalclubs voortaan op dezelfde manier te behandelen als politici en bestuurders uit de publieke sector (zogeheten politically exposed persons). Door hun invloedrijke positie zijn clubbestuurders extra vatbaar voor corruptie.