‘Het was bevrijdend om een rol te spelen waarin ik niet kon spreken’

Dakota Fanning De voormalig kind-ster over haar hoofdrol in ‘Brimstone’, als een vrouw die niet kan spreken.

Dakota Fanning op de rode loper tijdens de premiere van de film Brimstone Foto Levin en Paula / ANP

Dakota Fanning speelt een knappe rol in Brimstone, de griezelige western van Martin Koolhoven. Nog knapper als je bedenkt dat ze op het laatste moment is gecast, nadat de beoogde actrice, Mia Wasikowska, was uitgevallen. Met Koolhoven had Fanning alleen kort voor het begin van de opnamen gesproken over de telefoon.

Met haar 22 jaar is Fanning al een doorgewinterde filmprofessional. Ze was een succesvolle kind-actrice en staat al sinds haar vijfde voor de camera. Fanning was onder meer te zien als de dochter van Tom Cruise in Steven Spielbergs War of the Worlds. „Dakota begrijpt alles van het proces van films maken, maar dat gaat niet ten koste van de ziel van haar acteerwerk”, zei Martin Koolhoven over zijn hoofdrolspeelster na de première van zijn film in Venetië. „Het is een kwestie van tijd voor ze gaat regisseren.”

In Brimstone is ze te zien als Liz, een vrouw die niet kan praten en met gebarentaal communiceert. Een mysterieuze, sadistische dominee (Guy Pearce) staat haar naar het leven. Brimstone onthult daarna niet-chronologisch de donkere geschiedenis van de vrouw en haar sadistische achtervolger.

Volledig richten op gevoelens

Fanning: „Ik ben altijd gefascineerd door de manier waarop mensen met elkaar communiceren zonder woorden te gebruiken in het dagelijks leven. Ik heb alleen mijn teksten in de film geleerd in gebarentaal, maar ik zou heel graag nog veel meer gebarentaal hebben bestudeerd. Voor mij was het bevrijdend om te acteren zonder mijn stem te kunnen gebruiken.

„Je moet als acteur soms dialogen uitspreken die niet helemaal passen bij hoe jouw brein werkt en hoe je mond staat. Dan moet je zoeken naar een manier om zo’n tekst toch natuurlijk te laten overkomen. Dat kon ik nu helemaal loslaten. Ik kon me volledig richten op de gevoelens van mijn personage. Daar gaat het uiteindelijk ook om in films.”

Lees de recensie van Brimstone: Te lang, te vet maar wel heel spannend

Het onverbloemde geweld van sommige scènes in Brimstone maakte de nodige discussie los in Venetië. Fanning: „Voor mij, als iemand die aan de film heeft gewerkt, is het onmogelijk om met de ogen van een buitenstaander te kijken. Ik weet hoe elke scène in zijn werk ging en wat de bedoeling erachter is. Het geweld in Brimstone is zo waarachtig en waarheidsgetrouw mogelijk in beeld gebracht. Dat is wat kunst moet doen, denk ik. Kunst moet verrassen, opwinden en soms ook angst aanjagen. Kunst moet de kijker van tijd tot tijd een ongemakkelijk gevoel bezorgen. Anders ben je niet op zoek naar waar de grenzen liggen. Dan probeer je niet de waarheid te vertellen. Misschien moet je dan ook eigenlijk helemaal geen films maken.”

Hoofdrollen zoals Liz kom je als actrice niet vaak tegen in Hollywood. „Het komt niet vaak voor dat je een sterke vrouw kunt spelen die in zulke extreme, intense en gewelddadige situaties terechtkomt. De rauwheid van het script greep me meteen aan.

Lees meer over vrouwen in Westerns: Het spectrum tussen hoer en madonna

„Zulke rollen zijn echt schaars voor vrouwen. We leven nog altijd in een wereld die vooral wordt gedomineerd door mannen. De meeste films reflecteren dat gegeven: de mannen spelen de hoofdrol, vrouwen spelen meestal een rol aan de zijlijn. Het blijft belangrijk om ook de andere helft van de wereldbevolking als zelfstandige personages terug te zien in hoofdrollen in films.

„Je hoort vaak dat de situatie de laatste jaren beter zou zijn geworden, maar ik heb daar mijn twijfels over. In een stuk als The Taming of the Shrew van Shakespeare komen al die kwesties rond de onderdrukking en onvrijheid van vrouwen al voorbij, kwesties die nu nog steeds spelen. Zouden we in 400 jaar niet wat verder moeten zijn gekomen?”