Opinie

Behandel tweets van Trump met gepaste achterdocht

‘Gelukkig nieuwjaar allemaal, ook aan mijn vijanden en degenen die me bestreden hebben en zo verschrikkelijk verloren hebben dat ze niet weten wat te doen. Love!” Met deze tweet ging Donald Trump het nieuwe jaar in. Even natrappen. Knipoog erbij. Presidentieel klinkt het niet, maar op Twitter is zoiets niet ongebruikelijk.

Even later feliciteerde hij Donald J. Trump jr. met diens verjaardag, verstuurde hij een officiële nieuwjaarsgroet om vervolgens kiekjes van zijn feestende kinderen door te sturen, evenals een fotojaaroverzichtje met dochter Ivanka en kleinkind in kraambed. De Trumps hadden dan ook heel wat te vieren in 2016.

Donald Trump, kortom, is een twitteraar als ieder ander. Privé en zakelijk, kritiek en felicitaties, alles door elkaar. Alleen: @realDonaldTrump is niet ieder ander. Zijn tweets zijn wereldpolitiek.

Eigenlijk kennen we de aankomend president vooral via zijn tweets. Op zoek naar clous over zijn presidentschap waren buitenstaanders de afgelopen weken aangewezen op zijn beoogde benoemingen en zijn Twitter-berichten. Vrienden, vijanden: iedereen volgt ze. Er is een app die waarschuwt als Trump twittert over een bedrijf waar je belangen in hebt. Zo daalde de koers van Toyota na een schimpscheut van Trump.

Trump (18,8 miljoen volgers) verstuurde de afgelopen maand gemiddeld vier tweets per dag. Sommigen, zoals de nieuwsjaarstweet, geven blijk van kinderachtige rivaliteit. Anderen vallen op door schoolpleintaal: senator Chuck Schumer, leider van de Democraten in de Senaat, is „opperclown Schumer”. Soms getuigen ze van een ontwapenende zelfingenomenheid. „De economie groeit. Bedankt Donald.”

Trumps tweets zijn prachtige politieke marketing. Ze geven een ongewoon gevoel van nabijheid, waar zijn volgers zich aan kunnen warmen en waarmee hij tegenstanders mateloos irriteert. En dat in 140 tekens en zonder tussenkomst van de door hem zo gehate mainstream media.

Trump gebruikt tweets ook om te regeren. En dat ligt gevoeliger. Per tweet floot hij deze week Republikeinen in het Congres terug en al weken voert hij via Twitter een gevecht met zijn geheime diensten over de taxatie dat Rusland de verkiezingen wilde beïnvloeden. Het is onbegrijpelijk dat Trump openlijk ruziet met mensen die desnoods hun leven geven voor de veiligheid van de Verenigde Staten. Zij zien de tweets dan ook als minachting.

Wie ook geen begrip hebben voor Trumps tweets zijn de Chinezen, die hij per Twitter herhaaldelijk op de korrel neemt – over dumping of over afzijdigheid in het conflict met Noord-Korea. Het Chinese staatspersbureau sloeg deze week terug: „Diplomatie is geen kinderspel en ook iets anders dan zakelijke transacties.”

Twitter is in handen van Trump een krachtig instrument. Maar ook Twitter kan zowel ten goede als ten kwade worden aangewend. Provoceren mag dan leuk zijn, per Twitter kan ook zomaar een groter conflict ontstaan. Het is te hopen dat Trump, eenmaal in het Witte Huis, weet wanneer hij de commander-in-chief moet zijn en wanneer de twitteraar-in-chief.

De buitenwereld weet dankzij Twitter wel wát Trump te zeggen heeft, maar niet altijd waarom hij zegt wat hij zegt. Is een vriendelijke tweet over Poetin voorbode van nieuw beleid? Is de tweet van vandaag morgen nog relevant? De tweets zijn weliswaar familiair en direct van toon, maar het blijft politieke communicatie en moet dus met gepaste achterdocht worden behandeld.