‘Filosofieles maakt mijn cellospel rijker’

Cellist Alexander Warenberg won onlangs het concours van de Cello Biënnale en studeert nu aan de elitaire Barenboim Akademie.

Rijzende sterren zijn er bij bosjes, maar het moet heel raar lopen wil Alexander Warenberg (18), in november winnaar van het concours van de Cello Biënnale, niet een heel grote worden. Vader Ilya speelt viool in het Residentie Orkest, oom Wladislav cello in het Rotterdams Philharmonisch. Alexander wist op zijn vijfde dat het de cello moest worden, en niets dan de cello. „Ik ging met mijn vader mee naar concerten, soms zelfs op tournee. De cellogroep trok me dan altijd het meest. Tegenzin in het studeren, nee, daar heb ik nooit last van gehad.”

De Russische afkomst van zijn familie van vaders kant, vooruit, die zal best van belang zijn geweest. „Mijn vader geeft me nog vaak les, en wat hij me leert over vibrato en toonvorming vind ik van grote waarde.” Maar als je ‘Russische roots’ associeert met een strenge opvoeding of dwang, zit je in zijn geval fout. „Ik hoefde echt niet van mijn ouders, ik wilde zelf heel graag.” Voor zijn zus Maria geldt dat overigens ook: die werd zangeres.

Warenberg in de finale van het Prinses Christina Concours 2016. Lees verder na de video.

Warenberg studeert sinds november aan de net geopende, zeer elitaire Barenboim Akademie in Berlijn. „Ik koos die opleiding omdat Berlijn een fantastische stad is en ik na tien geweldige jaren bij Monique Bartels heel graag les wilde van Frans Helmerson”, zegt hij. Helmerson onderwees óók Truls Mork, en volgens Warenberg is er niemand die zo kleurrijk, gedifferentieerd en meteen herkenbaar cello speelt als Mork, „behalve Rostropovitsj en Daniil Shafran”.

Als de verbetering die hij de komende jaren bij Helmerson hoopt te bereiken ergens ligt, dan is het dus dáár. „Techniek kan altijd beter”, lacht hij. „Verwoorden hoe – dat is lastig. Zie het als een kleurenpalet. Met muziek vertel je een verhaal. Hoe kleurrijker je klank en je vibrato, des te levendiger ook je verhaal.”

Meer dan techniek

Maar hij moet toegeven: muziek is meer dan techniek. Er zit veel waars in het standpunt van dirigent/pianist Barenboim dat jonge musici zich soms te eenzijdig ontwikkelen – de reden dat Barenboim zijn Akademie schoeide op bredere leest. „We krijgen ook les in filosofie en literatuur en dat werkt. Als ik over straat loop, denk ik nu vaak een stap verder. Dieper is een beter woord. Daar wordt mijn cellospel ook rijker van.”

En Barenboim zelf? Die is hij één keer tegen het lijf gelopen, in de lift. „Hij vroeg of ik even tijd had. Toen hebben we de Arpeggione-sonate van Schubert samen gespeeld.”

Het volgend seizoen soleert Warenberg, uniek voor een tiener, bij het Nederlands Philharmonisch Orkest én het Residentie Orkest. Dat is ook zijn toekomstdroom: solist worden, en daarnaast kamermuziek maken. Als de Mork of de Rostropovitsj van zijn generatie. Hij werkt er hard voor, want de concurrentie is moordend. Een goede studiedag omvat zes uur studeren. Als er véél filosofie-essays af moeten, vier uur. Maar soms is er ook tijd voor tennissen, of koken. „Het belangrijkste is dat je, hoe gloeiend je ook je best doet, óók alles met plezier doet. Dat lukt niet altijd. Maar het is fundamenteel ernaar te blijven streven.”

Concerten: 12/2, 20:15, Conservatorium Maastricht. 12/3 Kamermuziekfestival Schiermonnikoog.