Deze ouderen hoor je niet klagen

De achterban van 50Plus

50Plus is niet links of rechts. De partij is er „voor iedereen die bang is voor zijn financiële toekomst”. Ook jongeren. Want: „Eén ding hebben we gemeen: we worden allemaal ouder.”

„De pensionado’s van Vlaardingen” op hun bankje bij de Nieuwe Maas. „Wij maken ons nergens zorgen over.” Foto David van Dam

De Leo’s, Klaas, Bertus en Ben zitten iedere ochtend op ‘hun’ bankje aan de Nieuwe Maas. Weer of geen weer. Als het regent, staan ze onder het afdakje van China Garden, met zijn afgebladderde gevel. Een van de Leo’s heeft uit de container van het restaurant een kartonnen doos gehaald om op te zitten. Dan is het bankje niet zo koud aan de billen.

Hangouderen zijn ze. „De pensionado’s van Vlaardingen”, zegt de ene Leo (62). Sommige van hen kijken uit op hun oude werk, de olietanks van Pernis. Klaas (77) was boerenknecht en Bertus (70) werkte bij Unilever. Met hun achternaam willen ze niet in de krant. Maar praten willen ze wel. Ze komen hier immers iedere dag om te „ouwehoeren”.

“Beroofd van het pensioen”

De andere Leo (70) vertelt: „Deze maand zit ik negen jaar thuis. Ik zat in de metaal. Al een jaar na mijn pensioen moesten we 100 euro netto inleveren.” Hij zegt: „Overal heeft men loonsverhoging gekregen, maar wij gepensioneerden hebben al lang niks extra’s gehad.” En: „Het pensioen is geen rozengeur en maneschijn.”

Dat is precies de boodschap waarmee 50Plus in maart bij de Tweede Kamerverkiezingen kiezers hoopt te trekken. „Ouderen zijn de afgelopen jaren beroofd van hun beloofde pensioen. Geen indexeringen en zelfs kortingen. En als er niets gebeurt, gaat dat de komende jaren nog eens flink verder”, waarschuwt de partij in haar verkiezingsprogramma.

In deze buurten zit de meest trouwe achterban van de verschillende politieke partijen, gebaseerd op de verkiezingen in 2012 (Tweede Kamer) en 2015 (Provinciale Staten). Data: Stichting Politieke Academie/Joost Smits

Vlaardingen-Maasboulevard is het soort buurt waar de partij haar achterban hoopt te vinden. „Wijken waar ouderen zitten die lijden en geleden hebben door het beleid van dit kabinet”, zegt campagneleider Toine Manders over de plekken waar 50Plus-kiezers zijn te vinden. Dus niet zozeer Laren of Bergen – gemeenten waar inmiddels meer dan de helft van de bewoners ouder dan vijftig is, maar ook rijk. 50Plus is er voor kiezers met „een klein pensioentje”.

In Vlaardingen-Maasboulevard staan veel flats waar ouderen wonen. Ingeklemd tussen de Nieuwe Maas en de spoorlijn tussen Rotterdam en Hoek van Holland. De grootste zorg onder de bewoners: blijf ik gezond en mobiel genoeg om de Hoogvliet-supermarkt aan de andere kant van het spoor te halen? In de buurt is alleen minimarkt ’t Boldertje te vinden.

Vier jaar geleden haalde 50Plus bij de Tweede Kamerverkiezingen in deze wijk het hoogste percentage van Nederland. Maar niet zoveel stemmen als de PvdA en VVD in de wijk kregen. En daar zit de groeimogelijkheid voor de partij, want veel kiezers die nu 50Plus overwegen, stemden in 2012 op één van die twee regeringspartijen, bleek uit recent onderzoek van onderzoeksbureau Ipsos.

Jongeren

50Plus mikt breed. De partij is er „voor iedereen die bang is voor zijn financiële toekomst”. En nee, zegt Manders, dat zijn níét alleen ouderen. „Ook jongeren worden ouder.” Uit „solidariteit” zouden ook zij op 50Plus moeten stemmen. Niet geheel verrassend bestaat de aanhang van 50Plus toch vooral uit 50-plussers. Slechts 8 procent is jonger, kwam uit het Ipsos-onderzoek.

Foto’s David van Dam
Nederland Vlaardingen 19122016 - PVV ouderen aan de Maaskade in Vlaardingen. Voor verhaald de Achterban.
Foto: David van Dam
Foto’s David van Dam

Maar de kracht van 50Plus is ook haar zwakte. De partij is niet links of rechts. De aanhang toont dat: voor 71 procent bestaat hij uit kiezers die overwegen in maart ook op andere partijen te gaan stemmen. Dat percentage is vergelijkbaar met dat van andere partijen.

Alleen: in tegenstelling tot bij andere partijen kiezen 50Plussers niet tussen partijen uit één specifieke electorale hoek. De boodschap die Krol en de zijnen moeten overbrengen, moet zowel SP’ers als D66’ers als PVV’ers aanspreken.

De leden en ook de kandidaten voor de Tweede Kamer zijn net zo divers. Ze komen uit de VVD (partijleider Henk Krol en campagneleider Toine Manders), de PvdA (partijvoorzitter Jan Nagel), het CDA (senator Martin van Rooijen) of van lokale partijen (Léonie Sazias, nummer 2 op de kandidatenlijst).

Het verkiezingsprogramma is „een soort gemiddelde”, zei onlangs op het partijcongres de voorzitter van de afdeling Leeuwarden, Harry Lamberts. Hij werkte eraan mee. „Ik kom zelf uit PvdA-hoek, dat soort ideeën leg je op tafel. En anderen de hunne.”

In de partijtop van 50Plus zeggen ze: „Eén ding hebben we gemeen: we worden allemaal ouder.” Of zoals campagneleider Manders kiezers wil overtuigen: „Liberalen en socialisten willen beiden na veertig jaar werken een goed pensioen.”

Is dat genoeg om ouderen over te halen 50Plus te stemmen? Niet voor de hangouderen op de Maasboulevard. Klaas, die op zijn veertiende begon met koeien melken, zegt „een redelijk pensioentje” te hebben. Oud-metaalarbeider Leo zegt: „We hebben toch geen honger?” Hij vertelt dat hij ieder jaar een paar maanden naar Rockanje gaat, naar zijn stacaravan. En de andere Leo, tot zijn pensioen zelfstandig ondernemer, vertelt over zijn huisje in Oostvoorne. Hij noemt het „een chaletje”: „Wij maken ons nergens zorgen over.”

Waar 50Plus verder voor staat, weten ze eigenlijk niet. Maar van de politiek verwachten ze op het bankje sowieso niet veel. „Als ze eenmaal in Den Haag zitten, zijn ze mij vergeten”, zegt oud-ondernemer Leo. En: „Pim Fortuyn had ten minste nog visie.”