Column

Ze weten hoe je iemand zwart moet maken

De retorische vraag of we er zin in hebben, mag wat mij betreft in 2016 achterblijven. Het betekent niets meer, en bovendien heeft zelfs een aartsoptimist erg weinig reden tot trek in 2017.

Het kan allemaal nog een stuk beroerder worden. Met meer doldrieste dwazen aan het politieke roer neemt de kans op geopolitieke ongelukken toe. In de media worden we op het ergste voorbereid door een toenemende vermenging van feiten en fictie, van (voor)oordelen met vermoedens, van nieuws en propaganda.

Met ontzettend weinig enthousiasme kijk ik uit naar de verkiezingen voor de Tweede Kamer. Werden de laatste jaren al gekenmerkt door steeds oppervlakkiger en emotioneler debatten tussen lijsttrekkers, nu zal het nog veel gekker worden. Voorlopig zijn de meeste partijen zo druk bezig met Wilders de wind uit de zeilen te nemen, dat ze aan een visionair verhaal niet toekomen. Wie dat toch durft, zal daar zeker garen bij kunnen spinnen.

Ik vrees vooral die andere spin, de doos met smerige trucs om tegenstanders in een negatief daglicht te stellen. Sinds de strijd tussen Trump en Clinton is de rem eraf, ook hier. Met een groot aantal uit de media afkomstige kandidaten, die weten hoe je iemand zwart moet maken, zullen vooral de nieuwe splinterpartijtjes zich niet onbetuigd laten.

Om de te verwachten heibel over een oneerlijke verdeling van de zendtijd voor te zijn, overweeg ik maar eens het optreden van Kamerkandidaten in de toonaangevende programma’s te gaan turven. Hoe kwaadaardiger het frame, des te groter de behoefte aan feitelijke checks.

Is er ook nog iets leuks op komst? Er waren een paar merkwaardig positieve nieuwtjes aan het einde van het jaar. Shell en het ministerie van Economische Zaken zetten in op wind- en zonne-energie. De roep van nieuwe Nederlanders om hen niet uit te sluiten, stuit niet meer alleen op hoon en ergernis. In Polen gaat de minderheid de straat op om de autoritaire meerderheid aan democratische omgangsvormen te herinneren.

Misschien moeten we proberen iets verder vooruit te kijken dan volgend jaar. We beleven een transitie, van fossiel naar duurzaam, van wit naar kleurrijk, van Europahaat naar de noodzaak om elkaar te versterken in de sandwich tussen Trump en Poetin.

Veel mensen moeten daaraan wennen en zetten hun hakken in het zand. Dat achterhoedegevecht moet eerst gestreden worden. Daarna komen de millennials aan de macht, en die zijn minder zuur dan de babyboomers.

Hans Beerekamp schrijft dagelijks een televisierubriek