Column

Vreugdevuur

Even leek er wéér een oer-Hollandse traditie aan te moeten geloven: de vreugdevuren van Scheveningen en Duindorp. Burgemeester Jozias van Aartsen vond de veiligheidssituatie rond de steeds hogere pallettorens ‘onacceptabel’. Dus wilde hij het ‘competitie-element’ eruit halen, tot hoongelach van de bouwers: „Alsof je de bal weglaat op het voetbalveld.”

Bovendien hebben we het hier wel mooi over erkend Immaterieel Erfgoed. Het ritueel komt voort uit het rausen, waarbij ploegjes uit verschillende Haagse wijken eropuit trokken om de meeste kerstbomen voor hun vreugdevuren te verzamelen. Dat leidde tot knokpartijen, vandalisme, autobranden – alles in een algehele stemming van een burgeroorlog.

Dus ging de gemeente de rebellen reguleren: allemaal een eigen jaarwisselingsvuurtje in een veilige zone. Inmiddels zijn dat alleen nog het Noorder- en het Zuiderstrand. Scheveningen versus Duindorp.

Tussen Kerst en Nieuwjaar draagt heel Duindorp dezelfde capuchontrui: ‘One Team, One Mission.’ Zwart voor de mannen, roze voor moeder-de-vrouw. Ook de kinderen dragen dit eindejaarstenue. Ze steken rotjes af op de duinheuvels, achter de dranghekken met grote foto’s van overleden Duindorpers. ‘You might be gone but you will not be forgotten.’ Engels is wel vaker de voertaal bij oer-Hollandse tradities.

Het valt me op hoe ongelooflijk eensgezind, constructief en fanatiek de groep te werk gaat. Begeesterde bewoners leveren hoogwerkers, heftrucks, koffie, catering, een bonkende geluidsinstallatie... Iedereen zwoegt vrijwillig, in de vrieskou, tijdens z’n vakantiedagen én -nachten. Hoe zou ons land eruitzien als iedereen zo’n ijver aan de dag zou leggen, voor projecten die níét zinloos in rook opgaan? Liefst met een solidariteit die verder reikt dan wat stratenblokken achter de duinen.

Vorige maand gaf Van Aartsen pas groen licht. Mits de stapels maximaal 35 meter werden, iets boven het huidige record. Bij warmtevuurtjes kijken de Duindorpers toe met pijpjes bier. Deze gemeenschap houdt een reinigingsritueel. Zuiverend vuur voor een blanco nieuw jaar. Of zoals Geert Wilders, hier populair, twitterde: „Tijd voor de grote schoonmaak.”

We zijn onze controle kwijt, is de klacht van veel PVV-stemmers. Hier werken ze samen aan iets wat ze wél kunnen overzien. Of Wilders ze straks meer kan bieden dan zo’n illusie van grip is de vraag, maar misschien werkt het. Misschien moet Wilders een relatief veilig stukje beleidsterrein krijgen om z’n brandstapel te stoken. En dan kijken hoe het LPF-gewijs affikt.

We kunnen met het populisme doen wat Den Haag doet met de driften van deze bewoners. Niet verbieden, niet wegstoppen, maar gecontroleerd laten uitbranden.

Christiaan Weijts schrijft hier elke vrijdag een column.