Iedereen wil weten: wie deed dit?

Branden in Culemborg

Zes auto’s en een zwembad dat tot moskee zou worden verbouwd, gingen woensdagnacht in vlammen op. Is er verband?

Links: De restanten van het zwembad in Culemborg dat woensdagnacht is afgebrand. Rechts: een zwartgeblakerde parkeerplaats waar diezelfde nacht één van in totaal zes auto’s in vlammen opging. Foto’s Rien Zilvold.

Hier is een auto uitgebrand dit jaar, een Moluks-Nederlandse man wijst naar de parkeerhaven voor zijn huis. Hij woont in de buurt Terweijde in Culemborg. Een beruchte wijk, waar geregeld wagens in lichterlaaie staan. „En daar”, hij wijst naar een zijstraat, „daar ging vannacht een wagen in rook op. En hier om de hoek ook”. Hij loopt de straat op. „Daar in de verte nog een, je kunt het zwart op de straten zien.”

In de wijk brandden in de nacht van woensdag op donderdag zes auto’s af. Een paar uur daarvoor stond het zwembad De Meer om de hoek, aan de Multatulilaan, in brand. De Vereniging Islamitische gemeenschap Culemborg kocht het pand voor ruim 4 ton om het te verbouwen tot moskee. En nu dit.

De brokstukken van het gebouw trekken veel bekijks. Mensen lopen af en aan. En iedereen wil weten: wie heeft dit gedaan? En heeft het afgebrande zwembad iets met de autobranden te maken? En wie is daar nou verantwoordelijk voor?

Veel valt er niet te zien bij het voormalige zwembad, de politie heeft zwarte hekken voor het pand geplaatst. Er staat een kerststukje voor een hek. En een hyacint in een bakje. Een oudere vrouw in rode jas stapt van haar fiets. Ze ziet de bloem. Is er iemand overleden? Nee, gelukkig niet, zegt een man die staat te kijken. Hij hoopt dat de „moslims goed zijn verzekerd”.

Tekst gaat verder onder de kaart:

Dagwaarde van hun wagen

„Vast wel”, zegt de oudere vrouw. „Die gelovigen hebben wel geld.” Nee, ze heeft medelijden met de „gewone mensen” die hun auto moeten missen. „Die krijgen enkel de dagwaarde van hun wagen nog terug.” Volgens haar weet de politie best wie al die auto’s in de brand steekt. „Maar ze durven niet.” Waarom? „Kom niet aan Marokkanen, want je hebt de hele gemeenschap in je tuin staan.” Of ze haar naam wil geven? „Ben je gek, straks ben ik het volgende doelwit. Ik ben al eerder bedreigd door Marokkaanse jongens.”

Het leegstaande zwembad in Culemborg dat in brand staat. Foto Bernt van Dongen / ANP

Een Marokkaans-Nederlandse man is even snel op zijn badslippers in de kou naar buiten gelopen om het versmeulde gebouw te bekijken. Wie dit heeft gedaan? „Ik ga niets zeggen, maar ik heb wel een idee”, is zijn antwoord. „In ieder geval mensen die geen moskee willen, dat is wel duidelijk.” Er wonen hier veel racistische figuren, zegt hij.

Hij vertelt dat de brand zeker is aangestoken. Gas en elektra zouden niet zijn aangesloten en hoe krijg je anders zo’n groot gebouw tegen de vlakte?

Kan het zijn dat Nederlanders dit hebben gedaan en dat Marokkaans-Nederlandse jongens wraak hebben genomen door auto’s in brand te steken? „Nee. De autobranden horen bij de tijd van het jaar.”

Rotjongens

Rond Oud en Nieuw gaan er in de wijk Terweijde altijd auto ’s in brand. „Maar de rest van het jaar ook, hoor”, zegt een oud-buurtbewoner uit Terweijde. Hij heeft ze even geteld en volgens hem zijn er dit jaar 45 wagens in vlammen opgegaan. De politie kan dit aantal niet bevestigen.

Wie zet de auto’s in brand? „Het tuig in de wijk”, zegt de gepensioneerde man die onlangs is verhuisd naar een andere buurt. Hij kon het naar eigen zeggen niet meer aan in Terweijde. „Al die rotjongens, en als je er wat van zegt, bedreigen ze je.”

In de wijk is het doodstil. In de Van der Duyn van Maasdamstraat is een parkeervak zwartgeblakerd. Een vrouw die schuin tegenover de vlek woont, vertelt dat ze haar Suzuki Alto van vijftien jaar oud straks wegbrengt. Naar haar zus, een buurt verderop. Voordat haar wagen ook vlam vat.

Om de hoek, in de Thorbeckestraat, zijn de straatstenen ook zwart. Een oude vrouw vertelt dat ze ’s nachts een harde knal hoorde. En daarna stond de brandweer op de stoep. Ze zegt dat haar buurvrouw inmiddels drie auto’s heeft verloren. En een andere buurman met een koeriersbedrijf is drie bussen kwijt.

De geïnterviewden willen geen van allen met hun naam in NRC. Iedereen is bang voor represailles. De politie laat weten dat het onderzoek naar de brand in het zwembad en de autobranden nog loopt. Brandstichting wordt niet uitgesloten.