Ongehinderd per bus, TGV en boemel

Amri’s vlucht

De Nederlandse, Duitse, Franse en Italiaanse politie proberen te reconstrueren hoe Anis Amri na zijn aanslag door Europa reisde.

Om iets over acht uur springt Anis Amri uit de vrachtwagen waarmee hij op een kerstmarkt in het centrum van Berlijn is ingereden. Elf mensen zijn daarbij gedood – waarschijnlijk zouden er meer mensen zijn omgekomen als de boordcomputer de motor niet had uitgeschakeld. Naast hem in de cabine zit de Poolse chauffeur van de vrachtwagen, de twaalfde dode, door het hoofd geschoten bij een worsteling om de controle over het stuur te behouden. Het is maandagavond 19 december. Hoe komt Amri daarna in Milaan, waar hij vier dagen later wordt gedood in een vuurgevecht met de politie?

Een ooggetuige in Berlijn rent achter de man aan die hij uit de cabine ziet stappen en wegrennen, het donkere stadspark Tiergarten in. De getuige volgt de man op afstand, ondertussen met de politie bellend. Heeft hij de verkeerde gevolgd? Of Amri uit het oog verloren? In ieder geval blijkt de Pakistaanse vluchteling die wordt aangehouden niet de dader.

De truck waarmee de aanslag is gepleegd, wordt verzegeld. Dinsdag vindt de politie in de cabine identiteitspapieren van Amri en een mobieltje (vingerafdrukken bevestigen later dat Amri de dader is). Pas dan begint de Europese klopjacht.

Duitse media suggereren dat Amri direct na de aanslag is gevlucht naar een moskee in de Berlijnse wijk Moabit die bekendstaat als een verzamelplaats van salafisten. Op bewakingsbeelden van vier uur ’s nachts zou hij te zien zijn. De Duitse autoriteiten zeggen dat de man op de beelden niet Amri is. Maar op 23 december, kort nadat Amri in Milaan is doodgeschoten, doet de politie een inval bij de moskeevereniging. Woensdag 28 december wordt in Berlijn een 40-jarige Tunesische asielzoeker gearresteerd die op de bellijst in Amri’s telefoon stond. Deze verdachte heeft Amri mogelijk geholpen uit Berlijn te vluchten.

Aanwijzingen over hoe Amri vanuit Berlijn in Milaan terecht is gekomen , komen er pas als na zijn dood zijn rugzak wordt doorzocht. Daar zitten ongeveer 150 euro in, een treinkaartje en een niet gebruikte simkaart.

Die simkaart wijst naar Nederland. De kaart blijkt tussen 20 en 22 december gratis uitgedeeld te zijn in Nijmegen, Zwolle en Breda. Woensdagmiddag zegt de woordvoerder van het Landelijk Parket dat op basis van beelden van bewakingscamera’s ervan wordt uitgegaan dat Amri op 21 december rond half twaalf ’s ochtends op het station van Nijmegen was.

De Duitse politie is dan al het spoor naar Nederland aan het volgen. Amri, die asiel had aangevraagd in Kleef, vlak bij Nijmegen, had een uitgebreid netwerk in het Ruhrgebied. Zo zou hij de sleutel hebben gehad van een moskee in Dortmund. Onderzocht wordt of hij daar dinsdag heeft overnacht.

Donderdagmiddag 22 december wordt Amri gesignaleerd in Lyon. Franse nieuwszenders meldden woensdagmorgen dat hij daar met een Flixbus naartoe was gereisd, vanuit Amsterdam. Volgens de dienstregeling is Nijmegen-Lyon een busreis van vijftien uur, vanuit Amsterdam een uur langer. Amri, die in Milaan een pistool bij zich bleek te hebben, zou op deze busreis niet één keer zijn gecontroleerd.

Amri is, met capuchon op en een rugzak, herkend op beelden van bewakingscamera’s van het station Lyon Part-Dieu, een belangrijk overstapstation van de Franse spoorwegen. Volgens de Italiaanse krant La Repubblica was dat rond het middaguur. Hij was alleen.

Over de laatste etappe van Amri’s vlucht bestaat meer duidelijkheid. Na de schotenwisseling in Milaan vindt de politie een treinkaartje van Chambéry naar Milaan. Volgens Italiaanse media neemt Amri de bus naar Chambéry en stapt hij daar om 17.44 uur op de TGV naar Turijn. Hij stapt echter uit op het eerste station na de grens, Bardonecchia, om dan met regionale treinen verder te reizen, in de verwachting dat daar minder controle is. Om 19.13 uur neemt hij de trein naar Turijn. Om 22.14 uur staat hij op een bewakingscamera van het Station Porta Nuova in Turijn. Vandaar pakt hij de trein naar Milaan.

Op een foto die is vrijgegeven door de Italiaanse politie, is te zien hoe Amri op 23 december, vrijdagmorgen om 0.58 uur, naar de uitgang van Milano Centrale loopt, weer met zijn capochon op - later wordt vastgesteld dat hij drie broeken over elkaar draagt. Om 2.15 uur pikt een bewakingscamera hem een kilometer verder op, op Piazza Argentina, wachtend op de nachtbus die ongeveer de route van de rode metrolijn volgt; Amri zou een getuige hebben gevraagd waar de langeafstandsbussen vertrekken. De bus komt om 2.40 uur en brengt hem naar het station Sesto San Giovanni. Wat hij daar zoekt, is nog onduidelijk. Volgens de reconstructie van La Repubblica lijkt Amri op bewakingscamera’s verrast als het station gesloten blijkt te zijn. Van dat station vertrekken veel bussen naar het midden en zuiden van Italië. De Italiaanse politie deed woensdag drie invallen bij mogelijke contacten van Amri in Rome en omgeving. Ook wordt onderzocht of Amri, die in 2011 naar Italië is gekomen en daar vier jaar gevangen heeft gezeten, contacten in Zuid-Italië heeft.

Op een plein voor het station van Sesto San Giovanni wordt Amri aangehouden door een politiepatrouille. Hij pakt zijn pistool en opent het vuur. In het vuurgevecht wordt een van de agenten geraakt in de schouder, de andere agent raakt Amri dodelijk. Volgens het politierapport is het dan 3.08 uur.