Recensie

Cultuur is niet echt belangrijk in het NOS Jaaroverzicht

Cultuur telt in de jaaroverzichten van de NOS alleen mee als het om pop- en filmsterren gaat, die het vaak weer moeten afleggen tegen tv-persoonlijkheden.

Annechien Steenhuizen presenteert 'NOS Jaaroverzicht Journaal 2016'.

Het Jaaroverzicht van het NOS Journaal hoort bij het einde van het jaar als oliebollen, een al naalden verliezende kerstboom of het Groot Dictee der Nederlandse Taal.

Even leek het erop dat de versplintering van doelgroepen en interessegebieden ook bij de NOS had geleid tot een opsplitsing in meerdere partiële jaaroverzichten. Zo zagen we al een Jaaroverzicht Jeugdjournaal, een Jaaroverzicht Oranje, een verzameling necrologieën in Uit Het Leven en een Paralympisch Jaaroverzicht. Het is een wat merkwaardig palet, voor wie nog denkt in termen van Binnenland, Buitenland, Economie, Cultuur en Sport, maar televisie is nu eenmaal geen krant.

Onverwacht was er dan toch nog een ruim uur NOS Jaaroverzicht Journaal 2016, waarin gepoogd werd het hele jaar in grote streken samen te vatten. In een mooi decor, begeleid door speciaal gecomponeerde muziek (met hier en daar een paar noten Wilhelmus en Star Spangled Banner) scheidde Annechien Steenhuizen hoofd- van bijzaken.

Ze begon met de tekst: „In 2016 laten kiezers van zich horen: een stem voor verandering, een stem tegen de gevestigde orde.”

Ruime aandacht dus voor de overwinning van Trump, de Brexit, het Oekraïnereferendum, maar ook voor de mislukte coup in Turkije, terreuraanslagen, Syrië, Johan Cruijff en de gewone Olympische Spelen. Bovendien was het weer extreem en zat het kabinet Rutte-2 de rit uit.

Economie moest het vooral doen met de ondergang van V&D en Cultuur met de dood van Bowie en Prince. Die waren ook al een hoofdgerecht in het door Herman van der Zandt gepresenteerde Uit Het Leven, een fraai gemonteerde presentatie van een nogal discutabele selectie van al diegenen die in 2016 gingen hemelen.

Zoals in heel NOS Nieuws wordt Cultuur niet erg belangrijk gevonden, behalve als het om pop- en filmsterren gaat, die het op hun beurt qua toegemeten tijd vaak moeten afleggen tegen tv-persoonlijkheden als Joop Braakhekke of Marnix Kappers.

Dus geen Louis van Gasteren en Paul Cox in het jaaroverzicht, noch Michael Cimino of Abbas Kiarostami. Want film, dat is echt het meest verwaarloosde stiefkind van de NOS, waar ze denken dat we Zsa Zsa Gabor belangrijker moeten vinden dan Michèle Morgan.

Het resulteerde bij de tekstschrijvers van Herman van der Zandt in een klassieke blunder. Er wordt beweerd dat een bekende Nederlandse tv-presentator in de jaren 70 een interview mocht houden met de Brits-Nederlandse actrice Audrey Hepburn. Hij kwam beslagen ten ijs, met stapels voorbereide vragen. Ze kon alleen geen van alle goed begrijpen, laat staan beantwoorden, totdat ze ontdekte dat hij dacht de 22 jaar oudere Amerikaanse Katharine Hepburn voor zich te hebben.

Dus leuk dat de NOS stil stond bij het overlijden van zangeres Marni Nixon, die onder meer in My Fair Lady (1964) de zangstem van Audrey Hepburn voor haar rekening nam, tot groot ongenoegen van de actrice. Petite histoire, daar houden de kijkers van. Maar Audrey zou pas echt uit haar vel zijn gesprongen als ze had geweten dat de NOS haar in 2016 weer zonder een spier te vertrekken aanduidde als ‘Katharine’.