Vertrek Simons maakt weinig los bij aanhangers Denk

De achterban van Denk

Niet veel sympathisanten van Denk zullen Sylvana Simons volgen. Denk wordt toch meer gezien als een partij voor moslims dan voor antiracisten.

Foto: Robin van Lonkhuijsen/ANP

Jammer dat ze is opgestapt, maar Turkse Nederlanders lijken er niet over te piekeren Denk de rug toe te keren omwille van Sylvana Simons. Bij de slager, in kapsalon Fantasie, onder hoger opgeleiden als historicus en blogger Tayfun Balçik, maar ook onder „ROC-Turken” – zo noemt hbo’er Ismail ze – blijft de partij van Tunahan Kuzu en Selçuk Öztürk populair. Populairder in elk geval dan tv-ster Sylvana Simons, die afgelopen weekend in de Volkskrant plotseling haar vertrek uit Denk aankondigde en daarbij uithaalde naar haar partijgenoten: „Denk appelleert aan boosheid en gedijt bij polarisatie, maar biedt geen lonkend perspectief en toont geen leiderschap.”

Hulya Gundogdu, die met haar man een dames- en een herenkapsalon aan de Nijmeegse Willemsweg runt, haalt haar schouders op. „Ik stem op het gedachtegoed, niet op de personen. Ik vond dat Sylvana de laatste tijd steeds meer op de achtergrond opereerde.”

Geschenk uit de hemel

Gundogdu is een overtuigd Denk-stemmer. „Ik vind Tunahan (Kuzu) echt een geschenk uit de hemel. Zijn mondigheid, zijn kracht en houding tegenover het parlement, daar zat ik al een tijd op te wachten.”

Aan de overkant van de straat wacht Ismail (die niet met zijn achternaam in de krant wil) bij slagerij Asya op zijn bestelling. Ismail is een jonge Nederlander met Turkse ouders die zegt dat hij op Pim Fortuyn had gestemd als hij destijds oud genoeg was geweest. „Ik heb wel op Alexander Pechtold gestemd, maar nu kies ik voor Denk. Dat geldt voor mijn hele omgeving. Het is een protest tegen de gevestigde partijen en tegen Wilders.”

Vergelijkbaar in toon en vijandigheid ten opzichte van de media („tendentieus, onwaar en suggestief”) staat Denk politiek lijnrecht tegenover de PVV. En zoals Geert Wilders met zijn harde taal aarzelende kiezers afschrikt („hij heeft wel goeie ideeën”), zo vallen ook kritische woorden over het Denk-duo. „Ik vind met name Öztürk te hard in het debat”, zegt Ismaïl. „Te veel zoals Wilders en tegenwoordig ook Rutte. Die toon is niet nodig.”

‘PvdA doet niks voor kiezer’

Wie Turkse Nederlanders spreekt die met Denk sympathiseren, hoort hen minder vaak over de PVV dan over de PvdA. Hulya Gundogdu was tot nog toe een PvdA-stemmer, „maar zij doen niks meer voor de kiezer”. Tayfun Balçik stemde ook altijd op de PvdA, maar vindt dat die net als alle andere politieke partijen „een ruk naar rechts” heeft gemaakt sinds de moord op Pim Fortuyn.

Die „controverse met de PvdA” is belangrijk voor Denk, zegt Tim de Beer van onderzoeksbureau Kantar Public, tot voor kort bekend als TNS Nipo. Dit bureau ondervroeg een onlinepanel van niet-westerse allochtonen over hun politieke voorkeuren. Degenen die een voorkeur voor Denk uitspreken, gaven daarbij vaak als toelichting dat ze „tegen Wilders” stemmen. Maar ook werden veel negatieve uitlatingen over de PvdA opgetekend – de partij die Kuzu en Özturk ruim twee jaar geleden moesten verlaten. „Ik vind de PvdA de Partij van de Autochtonen geworden”, noteerde een Denk-sympathisant.

Denk zelden tweede keus

Als peiling is het onderzoek van Kantar niet heel betrouwbaar: een onlinepanel is geen aselecte steekproef. Wat wel te zeggen valt, aldus De Beer, is dat de groeipotentie van Denk niet groot is; de partij wordt zelden als tweede keus genoemd. En wat verder opviel: Denk leeft onder Turkse en Marokkaanse Nederlanders en zou onder hen misschien tussen de 80.000 en 90.000 stemmen kunnen halen, goed voor ruim een zetel. Maar door de overige niet-westerse groepen in Nederland wordt Denk nauwelijks genoemd. Ook dat zou kunnen betekenen dat het vertrek van Simons voor Denk niet veel verschil maakt.

Met de mediagenieke Simons erbij leek Denk een paar maanden in potentie een brede antiracismepartij. Nu vallen de Denkers terug in het gareel van een moslimpartij. Voor blogger Tayfun Balçik is dat eigenlijk wel logisch. „Sylvana voelt niet wat wij nu doormaken. Moslims zijn de meest gehate groep in Nederland. Wij moeten ons bij elke aanslag verantwoorden voor wat IS doet. Zwarte mensen vechten misschien ook tegen discriminatie, maar zij zijn langer hier. Spreken de taal van jongsaf aan. Ik vind Sylvana meer onderdeel van Nederland dan Nederlandse Turken en Marokkanen.”

Met medewerking van Sheila Kamerman en Erik van der Walle

    • Bas Blokker
    • Alex van der Hulst