Kabinet wil tabak in winkels overal uit zicht

Staatssecretaris Van Rijn wil dat tabakszaken, tankstations en supermarkten geen sigaretten meer in het zicht van klanten leggen.

Sigaretten in het zicht bij een supermarkt. Foto Koen Suyk/ANP

Sigaretten en andere tabakswaar zullen op termijn niet meer zichtbaar uitgestald worden in de schappen van tankstations, tabakswinkeltjes en supermarkten. Staatssecretaris Martin van Rijn (Volksgezondheid, PvdA) werkt aan een verbod op het uitstallen van de tabakswaren. Volgend jaar komt hij met een wetsvoorstel. De hoop is dat jongeren minder gauw zwichten voor de bekoring van de tabak als de uitgestalde pakjes sigaretten voortaan aan het oog zijn onttrokken.

In november waarschuwde de staatssecretaris de tabakverkopers al. Het kabinet zou zelf maatregelen nemen als tabakverkopers niet snel zouden afspreken hoe zij het uitstallen van sigaretten gaan terugdringen. Op aandringen van de Tweede Kamer stelde Van Rijn de verkopers een ultimatum. Van Rijn had de brancheorganisaties tot 15 december de tijd gegeven om zelf met een voorstel te komen, maar concludeert nu dat hun plannen ontoereikend zijn. De brancheorganisatie voor supermarkten, het CBL, bleek als enige bereid om tabaksproducten per 2020 daadwerkelijk uit het zicht te halen.

Het CBL kwam eerder al met een voorstel voor een zogenoemde displayban. De brancheorganisatie wilde dan echter wel dat andere verkopers van tabaksproducten, zoals sigarenboeren en tankstations, zouden volgen.

Gedeeltelijk uitstalverbod

De NSO, de organisatie van tabaks- en gemakszaken, stelde onder meer voor om vanaf 2020 geen gevelreclame meer te tonen. Aan een volledig uitstalverbod wil de NSO echter niet. De vertegenwoordigers van de tankstations lieten weten halverwege 2019 met plannen voor een gedeeltelijk uitstalverbod te kunnen komen. Van Rijn stelt dat de brancheorganisaties van die winkels in hun voorstellen niet ver genoeg gaan.

In het AD licht Van Rijn de maatregel toe.

“Dit is bewust beleid. Roken is erg ongezond en het is belangrijk dat we ingrijpen om onze jeugd te beschermen. Dat vind ik mijn taak als staatssecretaris van Volksgezondheid. We moeten vooral jongeren helpen om van het roken af te komen en zorgen dat ze niet gaan roken.”

Zichtbaarheid van tabak in supermarkten leidt er volgens KWF Kankerbestrijding en het Trimbos-instituut toe dat de kans dat jongeren beginnen met roken groter wordt. Volgens KWF verdubbelt die kans zelfs. Bovendien wordt het voor rokers moeilijker om te stoppen. Het verbergen van tabak helpt bij de zogenoemde ‘denormalisatie’, zeker nu de displays voor fabrikanten zo ongeveer de laatste reclamemogelijkheid zijn.