Cultuur

Interview

Interview

Foto Merlijn Doomernik

‘Ik heb niets tegen de politie’

9 september, 14.30 uur. Het moment van Ismail Ilgun: premier Rutte spreekt van tuig van de richel.

Ismail Ilgun filmde zijn leven voor de Vomar in Zaandam. Aan het eind van de zomer staat hij bekend als ‘treitervlogger’.

‘Mijn moeder maakte de dreigbrief open. Ik was niet thuis, ik zat nog vast. Vier dagen in een politiecel. Toen ik vrij kwam werden we door de gemeente naar een onderduikadres gebracht. Een Center Parcs-huisje in Zandvoort. De gordijnen moesten dicht blijven. Ik had geen telefoon. Geen sociale media. Geen camera. Niemand wist waar ik was, ook mijn vrienden niet. Ik ga je eerlijk zeggen: ik heb geen nacht geslapen. Ik had te veel aan mijn hoofd.

„Na drie dagen werd ik door de gemeente terug naar Poelenburg gebracht. De wijkagent zei dat ik beter niet te vaak naar buiten kon gaan. Maar ik wilde meteen naar mijn vrienden toe. Ik voel me nergens veiliger en beter. Ze zaten op een schoolplein. Met een groepje van acht, negen man, de jongens van de Vomar. Ik kwam aan en ze zeiden gewoon: jij bent de meest gehate persoon van Nederland. Ik wist gelijk: je leven is veranderd ouwe. Klaar.

Ergens in juli liep Ismail Ilgun, negentien jaar oud, de Mediamarkt binnen om zijn laatste studiefinanciering uit te geven aan een videocamera. Even daarvoor was hij van school getrapt. Te veel verzuim. Voor 280 euro kocht hij een kleine zwarte videocamera van Sony. Die maand plaatste hij zijn eerste vlog (video-blog) op YouTube. #Hoodvlog 1.

In zijn video’s wordt vooral gehangen, de Zaanse wijk Poelenburg als Hollands decor. Met vrienden voor de Vomar, zittend op de passagiersstoel van een auto, luisterend naar Nederlandse rap. Ilgun filmt dit, zijn dagelijks leven, zoals vloggers dat doen. Keen keld, zegt hij vaak. Zijn woorden voor: geen geld.

De sfeer slaat soms om

Maar in zijn video’s slaat de sfeer soms om. Van verveling, vriendschappelijkheid en joligheid naar agressie. Jongens uit de buurt slaan een man van zijn fiets af, eentje staat er op een politie-auto, ze zwaaien met een boksbeugel en een stroomstootwapen. Ilgun zelf jent agenten en intimideert een lokale politicus – die aangifte doet.

Die beelden waren aan het eind van de zomer op nationale televisie. De vrienden uit Zaandam beheersten dagenlang het nieuws. Ismail Ilgun werd het gezicht van die jongeren, maar ook van een jeugdcultuur die zich normaal geheel aan het zicht van de rest van Nederland onttrekt.

De Telegraaf schreef over ‘straatterroristen’, Geert Wilders Twitterde dat ‘het tuig’ moest ‘oprotten uit Nederland’, premier Rutte noemde de groep „tuig van de richel”.

Ismail Ilgun hoorde dat pas een paar dagen later. Hij zat eerst vast voor opruiing en daarna ondergedoken wegens de bedreiging. Pas toen, zondagavond 18 september, op de Facebooktimeline van een vriend, zag hij wat er over hem was gezegd door de premier van Nederland. „Ik dacht niet zoiets als: oh, Mark Rutte praat over mij. Het was meer: fack hem. Ik heb niet eens een strafblad, weet je. Dan ben je geen tuig. Hij is premier van ons allemaal. Dan moet je niet van die Geert Wilders-achtige uitspraken doen.”

Zijn moeder bleef hem die avond bellen en bellen. „Ze was bezorgd.” Ilgun, met een vriend van het schoolplein op weg naar zijn huis, stopte nog even op een parkeerplaats. Daar keek hij op Twitter. Hij zag een tweet van Kees de Koning, eigenaar van Top Notch, het platenlabel waar populaire rappers als Ronnie Flex en Lil’ Kleine zitten. ‘Waar is Ismail?’, twitterde hij. En: ‘Verloren jongens zullen winnen #echt.’

Ismail Ilgun heeft nu een contract bij Top Notch. Het label was ‘vanaf het eerste moment fan’ en zag ‘een groot talent’ in de vlogger. Top Notch helpt hem bij het ontwikkelen van nieuwe concepten voor zijn video’s en doet zijn pr zodat hij ‘kan groeien als hedendaagse journalist’.

We zitten in het centrum van Amsterdam, vlakbij het kantoor. Zijn camera ligt het hele gesprek op tafel. Hij wijst naar David, van Top Notch, die er in het begin van het gesprek bij zit. „Ze hebben me echt veel geholpen weet je. Als hun er niet waren voor mij, was mijn leven gewoon verpest, sowieso.”

In het begin van het gesprek is Ilgun kortaf, fel soms. Hij zegt verschillende keren dat de media het voor hem hebben verpest, omdat ze volgens hem alleen maar de slechte scènes uit zijn video’s lieten zien. Als de fotograaf zich meldt, en we naar buiten lopen voor de foto, vraagt hij of het leuk is om journalist te zijn. Het lijkt hem best leuk werk, zegt hij. „Het is niet dat ik jullie persoonlijk haat.”

Ismail Ilgun wist al op de middelbare school dat hij video’s wilde maken.

„Ik krijg het gevoel dat ik geen tweede kans krijg”

Als tiener keek hij drie keer naar dezelfde film, zegt hij. „Eén keer om naar het acteerwerk te kijken. De tweede keer om Engels te leren – de woorden die ik niet begreep, schreef ik op, zodat ik de betekenis kon uitzoeken. De derde keer keek ik gewoon om de film te zien.” Hij wilde naar het mediacollege, maar deed mbo niveau 2 en voor die opleiding was niveau 3 nodig.

Hij pakt zijn telefoon, scrollt door zijn Facebookfoto’s en laat oude filmpjes van zichzelf zien. Een kleinere jongen, met korter haar, die sketches maakt. De video’s plaatste hij een paar jaar geleden op YouTube. Hij had er, naar eigen zeggen, veel succes mee, maar verwijderde ze weer omdat hij er op de middelbare school om uitgelachen werd.

Net, toen hij in Amsterdam op straat liep, werd hij herkend door twee blonde meisjes, die zaten te blowen op een stadsbankje. „Jij bent die ene jongen uit die wijk”, zei een van hen. „Zo agressief ben je toch helemaal niet?”

„Ik krijg het gevoel dat ik geen tweede kans krijg”, zegt Ilgun. „Gewoon, van mensen in het algemeen. Hoorde je wat die meisjes zeiden? Wacht, mijn moeder belt man.”

Als hij heeft opgehangen, zegt hij: „Mijn moeder is getraumatiseerd. Op haar werk merkt ze ook dat mensen anders naar haar kijken. Daar praat ik niet echt over met haar. Ze wil me niet verdrietig maken, snap je. Anders ga ik er ook de hele dag mee zitten.”

Hoe ik mij gedroeg was niet om de politie af te zeiken. Het was echt om de views.

De vlogs van Ilgun bevatten nu geen scènes meer waar hij het nationale nieuws mee haalt. Het hangen is gebleven, maar de inhoud is braver geworden. Geen gevechten meer, geen stapels bankbiljetten en minder politie. Zijn video’s worden honderdduizenden keren minder gekeken dan voorheen. Maar Ilgun is nog steeds populair. Hij wordt vaak aangesproken, vooral door jonge kinderen.

„Als ik politie zie of spreek denk ik soms: zal ik het doen? Gewoon, een beetje uitlokken. Dat is wel sensationeel. Kinderen vinden het leuk om te zien.

„Ik heb niets tegen de politie. Ik ben geen mongool. Hoe ik mij gedroeg was niet om de politie af te zeiken. Het was echt om de views. Als je de politie nodig hebt, zijn ze er. Als je iets verkeerds doet, pakken ze je aan. Ik denk dat ik goed moet nadenken. Wat zou jij doen, als je in mijn positie zou staan? Ik kan positief doorgaan, maar… dat gaat niet echt views opleveren.”

Ilgun is even stil. „Misschien moet ik me ver van die negativiteit houden. Nu heb ik alles meegemaakt en als ik die fout weer ga maken… Ik moet juist het tegendeel bewijzen.”