Verenigde Naties onderzoeken oorlogsmisdaden in Syrië

Syrië en bondgenoten Rusland en Iran stemden tegen de resolutie van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties.

Syriërs lopen door een vernielde straat in Aleppo. Foto Youssef Karwashan/ AFP

De Verenigde Naties gaan bewijsmateriaal verzamelen van mogelijke oorlogsmisdaden en mensenrechtenschendingen in Syrië. Dat heeft de Algemene Vergadering van de VN op woensdagavond in een stemming bepaald, zo meldt persbureau Reuters.

Het gaat om gruweldaden die door alle partijen in de al bijna zes jaar durende oorlog zijn gepleegd.

‘Internationale gemeenschap heeft gefaald’

De VN gaan een speciaal onderzoeksteam instellen die “actief bewijsmateriaal verzamelt en analyseert” en rechtszaken voorbereidt tegen alle plegers van oorlogsmisdaden en mensenrechtenschendingen in Syrië. Het materiaal wordt verzameld in een databank. De VN-resolutie werd ingediend door Liechtenstein. Voor de stemming zei Christain Wenaweser, VN-ambassadeur van Liechtenstein, dat de internationale gemeenschap veel te lang heeft gewacht om een einde te maken aan de oorlog.

Twitter avatar LiechtensteinUN Liechtenstein UN Amb. Wenaweser: As result of #UNSC inaction on #Syria, “we have all failed, collectively, in duties we have accepted under the #UN Charter”

De resolutie werd aangenomen door 105 van de 193 VN-leden. Vijftien leden, waaronder Syrië en bondgenoten Rusland en Iran stemden tegen. Volgens Bashar Ja’afari, de Syrische ambassadeur van de VN, is het onderzoek een “flagrante inmenging in de binnenlandse aangelegendheden van een VN-lid”.

Nederland helpt oprichten databank

Nederland heeft zich ook ingespannen voor de VN-resolutie en draagt geld en expertise bij aan de oprichting van de databank, dat laat minister Bert Koenders (Buitenlandse Zaken, PvdA) weten.

“Deze bewijzenbank is een duidelijk signaal dat de afschuwelijke misdaden die begaan zijn, niet worden vergeten. De daders mogen hun straf niet ontlopen. Dit had voorkomen moeten worden, niettemin is het essentieel”.

Nederland stelt één miljoen euro beschikbaar en wil begin 2017 in Den Haag een expertbijeenkomst organiseren voor de VN en andere internationale partners over de invulling van deze resolutie. Een onderzoek door het International Strafhof naar oorlogsmisdaden in Syrië werd in de VN-Veiligheidsraad tegengehouden door een veto van Rusland en China. Minister Koenders verwacht dat er uiteindelijk ook gerechtigheid komt voor de slachtoffers van de oorlog in Syrië.

“Het gaat erom dat we nu goed vastleggen wat er gebeurd is om straffeloosheid te voorkomen. In Cambodja zagen we dat het 30 jaar duurde voordat de daders vervolgd kunnen worden. Hopelijk hoeft het voor Syrië niet zo lang te duren. Maar uiteindelijk zal er gerechtigdheid zijn.”

Naar schatting zijn er ongeveer 400.000 mensen omgekomen in de oorlog in Syrië. De helft van 22 miljoen inwoners is op de vlucht geslagen. Het overgrote merendeel verblijft in eigen land en in buurlanden zoals Turkije, Libanon, Irak en Jordanië. Een veel kleiner deel is gevlucht naar Europa.