Trending topic, ja – maar doneren voor Syrië? Nauwelijks

Hulp

Mensen leven sterk mee met de oorlog in Syrië. Maar hulporganisaties merken er weinig van.

Foto AFP / Karam Al-Masri

Tijdens de bijna zes jaar dat de bloedige oorlog in Syrië duurt, is er op sociale media nauwelijks over gesproken. Tot maandag, toen het regeringsleger Aleppo heroverde. De term ‘Aleppo’ kwam toen vaker dan ooit voor op Twitter, Facebook en in reacties op nieuwssites, blijkt uit een analyse met socialmediatool Coosto. Dinsdag was het hoogtepunt, met bijna vijftigduizend (openbare) berichten.

Tegelijkertijd melden organisaties als het Rode Kruis, die hulp proberen te bieden in en rond Aleppo, dat de grote betrokkenheid op internet nauwelijks leidt tot meer donaties. „We zien wel wat groei, maar het loopt zeker geen storm”, zegt bijvoorbeeld de woordvoerder van Rode Kruis Nederland. „Hooguit een handjevol meer donateurs dan anders”, rapporteert Save the Children, dat hulp probeert te bieden via lokale, Syrische zusterorganisaties. „Geen stijging”, beaamt Artsen zonder Grenzen.

De drie organisaties geven als reden dat er op dit moment niet actief en grootschalig fondsen worden geworven. Er zijn bijvoorbeeld geen grote inzamelingsacties via de publieke omroep of van de organisaties zelf. „Dat komt mede doordat we momenteel weinig kunnen doen”, zegt een woordvoerder van Artsen zonder Grenzen. Het Rode Kruis, dat er donderdag in slaagde een groep van ongeveer 250 gewonden uit Oost-Aleppo te evacueren, voegt er de „hopeloosheid van de langdurige oorlog in Syrië” als reden aan toe. De woordvoerder herinnert eraan dat eerdere inzamelingsacties voor het land ook geen groot succes waren. Volgens hem staan er voorlopig geen nieuwe grote inzamelingsacties gepland.

De rust aan het financiële front staat in contrast met de grote activiteit op sociale media. Op Twitter is de meest gedeelde link een filmpje van een oudere man die, voor een kapotgeschoten huis, een wanhoopskreet uitbrengt. „We worden afgeslacht in Aleppo”, roept hij. „Waar zijn jullie?” Ook een tweet van Midden-Oostenspecialist Pieter Nanninga doet het goed: een screenshot met laatste tweets van mensen uit Oost-Aleppo, vlak voordat ze, vermoedelijk, zijn vermoord.

Interessant is de populariteit van een filmpje van Eliot Higgins, oprichter van onderzoeksgroep Bellingcat. Daarin wordt uitgelegd hoe je kunt controleren of een foto of video écht uit Aleppo komt, of al eerder op het internet rondzwierf. Zijn tweet is meer dan tweeduizend keer gedeeld. Ook de bevlogen speech van de Amerikaanse VN-ambassadeur Samantha Power voor de Veiligheidsraad, waarin ze Rusland, Iran en de Syrische regering verantwoordelijk houdt voor de slachting van burgers in Aleppo, doet het goed.

Lees ook dit opiniestuk van Thomas Spijkerboer: Krokodillentranen om Aleppo

De teneur van de berichten: doe iets, dit is té erg, bid in elk geval en denk aan Aleppo. De vergelijking met Srebrenica en Rwanda wordt veelvuldig gemaakt: ook toen deed de wereld niets.

De activiteit op sociale media uit zich niet alleen in veel berichten op Twitter of Facebook. De woordvoerder van Save the Children meldt grote belangstelling voor een petitie die de organisatie deze week op haar website plaatste. Daarin wordt minister Bert Koenders (Buitenlandse Zaken, PvdA) opgeroepen zich in te zetten voor de vervolging van eventuele oorlogsmisdadigers. „Die onlinepetitie ging vrijwel ogenblikkelijk viral op sociale media” , vertelt de woordvoerder.

De top-5 van meest gedeelde links via social media over Aleppo: