Rijk en vervoerders willen ander openbaar vervoer

Toekomst openbaar vervoer

Sneller vervoer tussen de steden, deelauto’s en fietsen in dunbevolkte gebieden. Overheden en vervoerders willen het ov omgooien.

De inzet van lightrail, zoals de RandstadRail, zal de komende jaren toenemen. Foto Rick Keus

Het openbaar vervoer moet op de schop om de komende 25 jaar te kunnen blijven functioneren. Het huidige systeem voldoet niet meer: in de steden is de vraag te groot, in landelijke gebieden te klein. Treinen in de Randstad puilen uit, bussen in de provincie zijn leeg.

Daarom moet openbaar vervoer veranderen in mobiliteit: reizen van deur tot deur, met welk vervoermiddel dan ook. De grenzen tussen verschillende soorten vervoer verdwijnen, overstappen wordt makkelijker. Vervoer wordt meer vraaggestuurd, met een grote rol voor kleinschalig vervoer. Het ov wordt snel, comfortabel, betrouwbaar en betaalbaar.

Dat staat in het document Toekomstbeeld OV, een visie op het openbaar vervoer tot 2040. De toekomstvisie is opgesteld door het Rijk, provincies, de metropoolregio’s Rotterdam/Den Haag en Amsterdam, NS en andere vervoerders en spoorbeheerder ProRail. Het Toekomstbeeld OV moet donderdag, tijdens een bijeenkomst op station Den Haag Centraal, worden vastgesteld. De regie ligt bij staatssecretaris Sharon Dijksma (Infrastructuur en Milieu, PvdA).

Betrokkenen benadrukken hoe bijzonder het is dat al deze partijen tot een gezamenlijke visie zijn gekomen. De ideeën overlappen deels met het plan dat NS en stadsvervoerders in juli publiceerden. Regionale vervoerders als Arriva en Connexxion deden toen niet mee, omdat het plan te veel geconcentreerd was op de Randstad.

Overheden en vervoerders voorzien dat het huidige onderscheid tussen openbaar vervoer (trein, tram, metro, bus) en individueel vervoer (auto, taxi, fiets) zal plaatsmaken voor een combinatie van grootschalig collectief vervoer en kleinschalig vraaggericht vervoer.

Economische kerngebieden worden beter verbonden, bijvoorbeeld door zeer frequent rijdende treinen en lightrail. Mogelijk gaan superbus, magneettrein of hyperloop (transportsysteem in een luchtdrukbuis), een rol spelen. Kleinere steden worden aangesloten op deze ‘corridors’ met elektrische fietsen, oproepbare busjes en zelfsturende auto’s. Dunbevolkte regio’s krijgen een ‘flexibel mobiliteitssysteem’, waarbij reizigers hun reis regelen via apps.

Vrijdag presenteren ov-partijen samen met onder meer ANWB, RAI en goederenvervoerders de ‘mobiliteitsalliantie’ Vooruit. Zij komen met concrete aanbevelingen voor een nieuw regeerakkoord en vragen het nieuwe kabinet alvast om 1 miljard euro per jaar te investeren in mobiliteit.