Verbod op populaire designerdrug

4-FA

Het leek een lichte variant op xtc. Maar er kleven forse risico’s aan het middel 4-FA. Het „is gewoon een rotmiddel”.

Een pil van de drug 4-FA. ANP

De designerdrug 4-FA wordt per 1 april verboden. Dat hebben staatssecretaris Martin van Rijn (Volksgezondheid, PvdA) en minister Ard van der Steur (Veiligheid en Justitie, VVD) woensdag in een brief aan de Tweede Kamer geschreven. Daarmee nemen de bewindslieden een eerder advies over van de Coördinatiecommissie Assessment en Monitoring nieuwe drugs (CAM) die al opriep tot plaatsing op Lijst I van de Opiumwet.

Op die lijst staan riskante middelen die als mdma, heroïne en cocaïne. Mdma is het werkzame middel van xtc. „Het strafbaar willen stellen is één onderdeel, maar ook informatie verspreiden over 4-FA is een belangrijke pijler van dit besluit,” aldus Margriet van Laar van het CAM en het Trimbos-instituut. „4-FA leek een veilige drug, maar afgelopen zomer bleek dat er meer aan de hand was.”

4-FA (4-fluoramfetamine) is een van de zogenoemde nieuwe psychoactieve stoffen (NPS) en op dit moment nog legaal te krijgen via internet. Van Laar: „De meeste NPS verdwijnen net zo snel als ze op de markt komen. Dit middel is anders.” Zo werden bij de testlocaties van de GD’s in Nederland in 2013 nog tachtig monsters aangeboden om te testen; vorig jaar waren dat er al meer dan zevenhonderd, 10 procent van alle bij de testlocaties aangeboden drugs. Overigens is xtc met 60 procent nog steeds de populairste uitgaansdrug.

In september waarschuwde het Trimbos-instituut dat het middel tot „levensbedreigende situaties” kan leiden en hersenbloedingen en hartkloppingen veroorzaakt. Bij het Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum werden in 2015 44 meldingen gedaan van incidenten met 4-FA, bijna de helft meer dan een jaar eerder.

Het Trimbos-instituut waarschuwde dat het middel tot „levensbedreigende situaties” kan leiden en hersenbloedingen en hartkloppingen veroorzaakt

De drug is sinds 2005 in omloop. 4-FA kent een vergelijkbare werking als xtc. In die tijd was er een tekort aan grondstoffen voor de productie van xtc, en 4-FA leek een ideaal substituut. Nadien werd het middel echter steeds vaker onder de eigen naam verkocht in poeder- of pilvorm.

Al gauw kreeg 4-FA de reputatie van ‘xtc light’, omdat gebruikers een mildere roes ervaren en beweren dat er minder na-effecten zijn. Van Laar wil niet zo ver gaan dat die reputatie van invloed is geweest op de snel toegenomen populariteit van het middel, maar: „We moeten dat imago van ‘xtc light’ krachtig tegengaan. Een verbod betekent niet dat 4-FA straks ineens weg is, maar het geeft wél een krachtig signaal af. 4-FA is gewoon een rotmiddel.”

    • Philippus Zandstra