Beboete banken blijven fraude met de Euribor ontkennen

Euribor

Drie van de grootste banken ter wereld krijgen samen een boete van 485 miljoen euro wegens fraude met de Euribor. Ze leggen zich er niet bij neer.

De drie vermeende boosdoeners geven nog niet op. Woensdagmiddag legde de Europese Commissie drie van de grootste banken ter wereld, JPMorgan Chase, Crédit Agricole en HSBC, gezamenlijk een boete op van 485 miljoen euro. Ze zouden deel hebben uitgemaakt van een omvangrijk bankenkartel dat jarenlang de prijs van financiële producten probeerde te beïnvloeden.

Maar de banken leggen zich daar niet bij neer. Zij verklaarden onmiddellijk dat zij absoluut niet betrokken zijn geweest bij dit kartel. Crédit Agricole gaat zeker in beroep tegen de beslissing, verklaarde de Franse bank. Het Amerikaanse JPMorgan Chase en het Britse HSBC banken zeggen dat nadrukkelijk te overwegen.

De drie banken waren de laatste verdachten in een groot en langdurig onderzoek van de Commissie naar fraude met een cruciale rentevoet, de Euribor. Banken gebruiken die rentevoet voor het bepalen van de prijs van miljarden aan financiële producten die zij verkopen in vrijwel heel Europa. Dat gaat onder meer om hypotheken, maar ook om zeer ingewikkelde financiële instrumenten waarmee bedrijven zich kunnen indekken tegen renteschommelingen.

Het onderzoek begon in 2011. Twee jaar later werden de eerste straffen uitgedeeld. Barclays, Deutsche Bank, RBS and Société Générale moesten gezamenlijk 825 miljoen betalen. Die banken gaven toe dat ze deel hadden uitgemaakt van het kartel. In ruil daarvoor kregen ze een korting van 10 procent op de boete. Barclays hoefde overigens niets te betalen, omdat die bank geklikt had over het kartel. De boete van Sociéte Générale werd dit jaar verlaagd omdat er een fout was ontdekt in de eerdere berekeningen.

De drie banken die nu zijn beboet, hebben de beschuldigingen altijd tegengesproken. Ze weigerden ook mee te werken met het onderzoek en daarom krijgen zij geen korting.

Een van de vele onderzoeken

Het Europese onderzoek was op zijn beurt weer een van de vele die wereldwijd werden uitgevoerd, nadat een aantal jaar geleden de eerste berichten over het manipuleren van rentevoeten door bankiers naar buiten kwamen. Er zijn verschillende belangrijke rentevoeten, waaronder ook de Libor-rente die wereldwijd wordt gebruikt. Voor het frauderen met die rente werd in 2013 de Rabobank bestraft door verschillende instanties (de Europese Commissie zat daar niet bij). De Nederlandse bank trof een recordschikking van 774 miljoen euro.

Wereldwijd hadden financiële toezichthouders en andere officiële instanties tot nu toe 9 miljard dollar aan boetes uitgedeeld, volgens persbureau Bloomberg, aan ruim een dozijn banken. Twintig handelaren, de bankmedewerkers die persoonlijk verantwoordelijk waren voor de fraude, zijn aangeklaagd. Een stuk of tien van hen zijn veroordeeld. Ook kopstukken van andere banken moesten aftreden door het schandaal. De meeste van die onderzoeken zijn nu afgerond, of zijn bijna klaar. De Europese Commissie deed zelf ook onderzoek naar het manipuleren van andere belangrijke rentevoeten.

Of het nu dus gedaan is met die Europese onderzoeken naar gesjoemel met rentevoeten? Eurocommissaris Margrethe Vestager (Mededinging) zei woensdag „echt te hopen van wel”. Maar ze zei er meteen bij dat „ons werk in de financiële sector nog niet klaar is”. Ze doelde daarmee op onderzoeken die de Europese Commissie voorbereidt naar kartelvorming door banken om wisselkoersen te beïnvloeden. In de Verenigde Staten zijn de instanties daar ook al mee begonnen. De boetes die analisten voor die wereldwijde fraude voorzien, zijn nog vele malen hoger dan die reeds uitgedeeld zijn.